Ένα βήμα πιο κοντά στη συμπλήρωση των ενεργειών για την σπονδυλωτή κατασκευή του βρίσκεται ο ΒΟΑΚ, καθώς χθες το ΥΠΟΜΕ ενέκρινε ως οριστικό ανάδοχο τον όμιλο της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, ο οποίος είχε επικρατήσει στο σχετικό διαγωνισμό για το μεσαίο τμήμα (έργο Παραχώρησης) του οδικού άξονα τον Ιανουάριο του 2024 και αναδείχθηκε ως προσωρινός ανάδοχος τον Απρίλιο του 2024.
Το κατασκευαστικό κόστος του έργου υπολογίζεται σε περίπου 1,8 δισ. ευρώ. Η αιτούμενη κατά την περίοδο μελετών – κατασκευών χρηματοδοτική συμβολή του Δημοσίου ανέρχεται στα 693 εκατ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές), ενώ η επιδότηση κατά την περίοδο λειτουργίας (δικαίωμα απόληψης σκιώδους διοδίου) αντιστοιχεί σε ποσοστό 64,62% επί των επιβαλλόμενων στους χρήστες διοδίων τελών.
Πρόκειται για τις δύο ουσιώδεις παραμέτρους στις οποίες βασίστηκε η προτιμητέα προσφορά της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ. Το έργο δε πρόκειται να λάβει και χρηματοδότηση πέριξ των 200 εκατ. ευρώ από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Σε κάθε περίπτωση για την τελική υπογραφή της σύμβασης εκκρεμούν κρίσιμα βήματα όπως αφενός ο έλεγχος των νομιμοποιητικών εγγράφων από το Ελεγκτικό Συμβούλιο, οι εγκρίσεις από την Ε.Ε. (για το σκέλος της χρηματοδότησης) καθώς και η κύρωση της σύμβασης από τη Βουλή.
Πέραν των διαδικαστικών βημάτων ωστόσο η έναρξη του έργου έχει επίσης να αντιμετωπίσει προσφυγές των όμορων δήμων του έργου στο ΣτΕ (σ.σ. αφορούν στη χάραξη) αλλά και το ζήτημα των απαλλοτριώσεων απαραίτητων εκτάσεων, που βαρύνουν τον Παραχωρών, δηλαδή το ελληνικό δημόσιο.
Σε ότι αφορά στον ανάδοχο της Παραχώρησης, η προσθήκη του ΒΟΑΚ καθιστά τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ στρατηγικό επενδυτή στην Κρήτη, καθώς παραλλήλως κατασκευάζει το νέο αεροδρόμιο στο Καστέλι σε κοινοπραξία με την ινδική GRM (και αυτό έργο Παραχώρησης), με ορίζοντα μάλιστα ολοκλήρωσης του στις αρχές του 2027.
Παρά του ότι η ολοκλήρωση της σύμβασης για το μεσαίο τμήμα του ΒΟΑΚ έχει ακόμη δρόμο, οι παράγοντες της αγοράς ανέσυραν εκ νέου την πιθανότητα αλλαγής του σχήματος του Παραχωρησιούχου, με την προσθήκη νέων μετόχων στη σχήμα, υπόθεση που ωστόσο εξαρτάται και από την ευρύτερη δραστηριότητα των εγχώριων κατασκευαστικών ομίλων στους τομείς κατασκευών και Παραχωρήσεων.
Σε κάθε περίπτωση η ανάδειξη του ομίλου ως οριστικού αναδόχου για το έργο, υπογραμμίζει την ηγετική του θέση τόσο στην κατασκευή όσο και στα έργα παραγωγής σταθερών ταμειακών ροών.
Το έργο
Υπενθυμίζεται ότι η περίοδος της παραχώρησης του έργου «ΜΕΛΕΤΗ – ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ – ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ – ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ – ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΚΑΙ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΤΟΥ ΒΟΡΕΙΟΥ ΟΔΙΚΟΥ ΑΞΟΝΑ ΚΡΗΤΗΣ (Β.Ο.Α.Κ.) ΣΤΟ ΤΜΗΜΑ ΧΑΝΙΑ – ΗΡΑΚΛΕΙΟ» είναι 35 έτη, εκ των οποίων έως πέντε έτη (έως 60 μήνες) είναι η περίοδος μελετών – κατασκευών. Το τμήμα Χανιά – Ηράκλειο του ΒΟΑΚ είναι μήκους 157,5 χλμ. (με δύο ΛΕΑ, πλήθος ανισόπεδων κόμβων και σηράγγων).
Συμπληρώνεται δε από τα τμήματα Νεάπολη – Άγιος Νικόλαος που αφορά σε δημόσιο έργο με προϋπολογισμό 190 εκατ. ευρώ και το τμήμα Χερσόνησος – Νεάπολη, έργο ΣΔΙΤ προϋπολογισμού 290 εκατ. ευρώ με συνδρομή 90 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Στο δε πρώτο ανάδοχος είναι ο σημερινός όμιλος Aktor, ενώ στο έργο ΣΔΙΤ ανάδοχος είναι το κοινοπρακτικό σχήμα ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις – Aktor (πρώην Intrakat) αντίστοιχα. Δεδομένων δε άλλων επιχειρηματικών διεργασιών στον κλάδο (σ.σ. προσφορά εξαγοράς της Άκτωρ Παραχωρήσεις από την Aktor) είναι πιθανές οι αλλαγές και στο συγκεκριμένο σχήμα.
