Γ. Πιτσιλής: «Η είσπραξη των φόρων δεν αποτελεί πλέον πρόβλημα, αλλά μέρος της λύσης»

«Η φορολογική και τελωνειακή διοίκηση έχει παίξει καίριο ρόλο στην εδραίωση της δημοσιονομικής σταθερότητας», σημείωσε ο διοικητής της ΑΑΔΕ Γιώργος Πιτσιλής (ΑΑΔΕ) κατά την τρίτη ημέρα του 30th Annual Government του Economist, τοποθετώντας τη σταθεροποίηση των δημόσιων οικονομικών στο επίκεντρο της επιστροφής της ελληνικής οικονομίας στον επενδυτικό χάρτη.

Οι παρεμβάσεις των Γιώργου Πιτσιλή, του Ιωάννη Τσακίρη (ΕΤΕπ),του Κόλιν Έλις (Moody’s Analytics) και του πρέσβη της Ελλάδος στον ΟΟΣΑ Γιώργου Παγουλάτου σκιαγράφησαν μια οικονομία που έχει κατακτήσει την αξιοπιστία, αλλά καλείται να διατηρήσει τον ρυθμό και να καλύψει ακόμη σημαντικά κενά.

Ο διοικητής της ΑΑΔΕ συνέδεσε την πρόοδο  με το ότι «η είσπραξη φόρων δεν αποτελεί πλέον μέρος του προβλήματος της Ελλάδας, αλλά μέρος της λύσης». Ειδική μνεία έκανε και στην ψηφιοποίηση της διοίκησης, η οποία επιτρέπει πλέον «έναν ελεγκτή στην Αθήνα να ελέγχει μια εταιρεία στη Θεσσαλονίκη» και έναν υπάλληλο στο Ηράκλειο να απαντά σε φορολογούμενο στην Πάτρα.

Παρά τις νέες προκλήσεις, ιδίως με την τεχνητή νοημοσύνη, εμφανίστηκε αισιόδοξος: «Αν καταφέραμε να πετύχουμε αυτό που τα προηγούμενα χρόνια θεωρούνταν λίγο-πολύ αδύνατο, νομίζω ότι έχουμε την ικανότητα να πετύχουμε και στα υπόλοιπα».

Ο κ. Πιτσιλής υπογράμμισε ότι η ΑΑΔΕ κινείται σταθερά προς μια διοίκηση «που βασίζεται στα δεδομένα», με ψηφιακές φορολογικές δηλώσεις, προσυμπλήρωση και το σύστημα myDATA να αλλάζουν την καθημερινότητα επιχειρήσεων και πολιτών. Όπως είπε, το myDATA συνέβαλε, ώστε το κενό ΦΠΑ να μειωθεί «από περίπου 30% στο 9%», δηλαδή «κάτω από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

«Σύστημα προληπτικών φορολογικών αποφάσεων»

Στο πεδίο της φορολογικής βεβαιότητας που έχουν ανάγκη οι επενδυτές, όπως σημείωσε ο Γιώργος Πιτσιλής, η Ελλάδα, έχει εισαγάγει «ένα σύστημα προληπτικών φορολογικών αποφάσεων», που ευθυγραμμίζεται με τις διεθνείς βέλτιστες πρακτικές. Αυτό σημαίνει ότι μια επιχείρηση μπορεί, πριν επενδύσει, να ζητήσει απάντηση για τον τρόπο με τον οποίο θα αντιμετωπιστεί φορολογικά το σχέδιό της, αντί να περιμένει έναν μεταγενέστερο έλεγχο. «Το γνωρίζει εκ των προτέρων, και αυτό είναι επίσης δημόσιο», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη μονάδα επίλυσης φορολογικών διαφορών (ΔΕΔ), την οποία περιέγραψε ως «πολύ αποτελεσματική», καθώς εξετάζει «σχεδόν το 99% των αιτημάτων» και δημοσιεύει τις αποφάσεις της, ώστε «οι πολίτες να γνωρίζουν πώς σκεφτόμαστε». Η διαφάνεια, είπε, είναι «υψίστης σημασίας», ενώ παράλληλα η ΑΑΔΕ επεκτείνει τις ψηφιακές υπηρεσίες «από άκρη σε άκρη», με στόχο να παρέχει και καθοδήγηση στις επιχειρήσεις για το πώς να συμμορφώνονται.

Στο μέτωπο των τελωνείων, ο κ. Πιτσιλής υπογράμμισε ότι η Ελλάδα δεν είναι απλώς ένα από τα 27 κράτη-μέλη της ΕΕ από τελωνειακή άποψη, αλλά «η νοτιοανατολική πύλη της Ευρώπης». Με «116 κατοικημένα νησιά», περιέγραψε τα τελωνεία ως κρίσιμο παράγοντα ανταγωνιστικότητας, μέσα από σχήματα όπως οι εγκεκριμένοι οικονομικοί φορείς, οι ελεύθερες ζώνες και η ταχεία επιστροφή φόρων. «Η φορολογική διοίκηση δεν χρειάζεται να είναι χαλαρή», είπε, «πρέπει να είναι αυστηρή εκεί όπου χρειάζεται να είναι αυστηρή», αλλά ταυτόχρονα «φιλική», «υποστηρικτική» και «προβλέψιμη».

Ιω. Τσακίρης (ΕΤΕπ): «Μετασχηματισμός», όχι απλά ανάκαμψη

Από την πλευρά του, ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων Ιωάννης Τσακίρης μίλησε για μια «πραγματικά εντυπωσιακή, αγχωτική, αλλά καρποφόρα διαδρομή», η οποία έχει οδηγήσει την Ελλάδα «σε ένα επίπεδο στο οποίο δεν μιλάμε πλέον για ανάκαμψη, αλλά μιλάμε για μετασχηματισμό». Όπως σημείωσε, ο μετασχηματισμός αυτός επηρεάζεται από την παγκόσμια οικονομία και τη γεωπολιτική της περιοχής.

Ο κ. Τσακίρης έστρεψε την προσοχή κυρίως στις υποδομές. Η Ελλάδα, είπε, χρειάζεται «περισσότερες υποδομές», «περισσότερες κρίσιμες υποδομές», «περισσότερες διασυνδέσεις», «καλύτερο ηλεκτρικό δίκτυο» και «καλύτερα λιμάνια». «Δόξα τω Θεώ έχουμε πολλούς δρόμους, αυτό δεν είναι το πρόβλημα», ανέφερε, επιμένοντας ότι η πραγματική ανάγκη είναι σε μεταφορές και δίκτυα. Για τον ίδιο, αυτό σημαίνει «ικανότητα» και ταυτόχρονα «ανθεκτικότητα».

Κ. Έλις (Moody’s): «Παράδειγμα» η Ελλάδα για Ιταλία, Γαλλία, Ην.Βασίλειο

Πιο μακροπρόθεσμη ήταν η ανάλυση του Κόλιν Έλις, επικεφαλής οικονομικών ερευνών της Moody’s Analytics. Αναγνώρισε «την εντυπωσιακή πρόοδο που έχει σημειώσει η Ελλάδα την τελευταία δεκαετία», σημειώνοντας ότι η πορεία αυτή συνοδεύτηκε από «πραγματικό πόνο για πάρα πολλούς Έλληνες». Υπενθύμισε όμως ότι η ελληνική εμπειρία μπορεί πλέον να λειτουργεί ως παράδειγμα για χώρες που βρίσκονται σήμερα σε δυσκολία.

Κεντρική έννοια στην παρέμβασή του ήταν ο «δημοσιονομικός χώρος», τον οποίο περιέγραψε όχι ως δυνατότητα για περισσότερο δανεισμό, αλλά ως το πόσο δύσκολο είναι για μια χώρα να επαναφέρει τα δημόσια οικονομικά της «σε σωστή τροχιά».

Σε αντιδιαστολή με την Ελλάδα, ο επικεφαλής της Moody’s Analytics αναφέρθηκε σε χώρες όπως η Ιταλία, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο, λέγοντας ότι σε αυτές «δεν βλέπει καθόλου δημοσιονομικό χώρο», γιατί η μείωση του χρέους θα απαιτούσε μια μεταμόρφωση που οι χώρες αυτές δεν έχουν ακόμη πετύχει. «Το ίδιο ίσχυε και στην Ελλάδα πριν από 10 χρόνια», πρόσθεσε, παρουσιάζοντας την χώρα μας ως «λαμπρό παράδειγμα» δύσκολης, αλλά εφικτής προσαρμογής.

Ο κ. Έλις σημείωσε ακόμη ότι, μιλώντας με τράπεζες και επενδυτές, δεν βλέπει «κανένα πρόβλημα επενδύσεων ή πρόβλημα αντίληψης» για την Ελλάδα. Οι ροές άμεσων ξένων επενδύσεων είναι ισχυρές και η ανάπτυξη είναι «περισσότερο επενδυτικά παρά καταναλωτικά» προσανατολισμένη.

Το βασικό ζήτημα για το μέλλον, κατά την άποψή του, είναι ότι το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «ήταν πάντα μια γέφυρα, όχι ένας προορισμός». ‘Αρα η πρόκληση είναι πώς θα διατηρηθεί ο ρυθμός όταν οι ροές του RRF υποχωρήσουν.

Για το σκοπό αυτό, υπογράμμισε την ανάγκη πολιτικής βούλησης για συνέχιση των φιλοαναπτυξιακών μεταρρυθμίσεων. Όπως ανέφερε, «τις περισσότερες φορές οι κυβερνήσεις κάνουν πρώτα τα εύκολα, μαζεύουν τους καρπούς που κρέμονται χαμηλά. Αλλά στην πραγματικότητα, η κλίμακα και το εύρος της αλλαγής στην Ελλάδα δεν αφορούν μεμονωμένα μέτρα, αλλά ολόκληρο το φάσμα όσων έχουν επιτευχθεί σε όλη την οικονομία τα τελευταία 10 χρόνια, ιδίως τα τελευταία επτά ή οκτώ χρόνια. Και αυτό θα έπρεπε να είναι εξαιρετικά θετικό, επειδή δίνει στους Έλληνες την αυτοπεποίθηση ότι η κυβέρνησή τους μπορεί να θέτει μακροπρόθεσμα σχέδια. Δίνει στους επενδυτές την πεποίθηση ότι η ελληνική κυβέρνηση δεν πρόκειται να αλλάξει απότομα πορεία και να κάνει κάτι διαφορετικό» υπογράμμισε ο επικεφαλής οικονομικών ερευνών της Moody’s Analytics.

Γ.Παγουλάτος (ΟΟΣΑ): Στις πρώτες θέσεις διεθνώς η Ελλάδα

Το ίδιο σκεπτικό ανέπτυξε και ο Γιώργος Παγουλάτος, πρέσβης της Ελλάδας στον ΟΟΣΑ, ο οποίος σημείωσε ότι η χώρα πρέπει να διατηρήσει «τα κεκτημένα σε ό,τι αφορά τα μακροοικονομικά».

Θύμισε ότι η ελληνική οικονομία αναπτύσσεται με ρυθμούς γύρω στο 2% από το 2021, ενώ η ευρωζώνη παραμένει «σχεδόν στάσιμη», και τόνισε ότι η Ελλάδα έχει πετύχει «τη μεγαλύτερη μείωση του δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ στον ανεπτυγμένο κόσμο».

Ο κ. Παγουλάτος επέμεινε ότι τα πρωτογενή πλεονάσματα όχι μόνο διατηρούνται, αλλά έχουν καταστεί βιώσιμα, λόγω και της αλλαγής στη δομή της οικονομίας. Οι εξαγωγές, όπως είπε, έχουν ανέβει από το 20% σε πάνω από 40%, ενώ η σύνθεσή τους έχει μεταβληθεί, με αυξανόμενο μερίδιο «μεταποίησης υψηλής προστιθέμενης αξίας και τεχνολογικού ανταγωνισμού». Ενώ ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε στη βελτίωση της χώρας στον δείκτη ρύθμισης αγορών προϊόντων του ΟΟΣΑ, καθώς η Ελλάδα βρέθηκε στην κορυφή ως προς τη βελτίωση, μεταξύ 2018 και 2023.

Παράλληλα, τόνισε ότι η Ελλάδα πρέπει να συνεχίσει τον μετασχηματισμό των επενδύσεων ως προς την ποιότητα, την τεχνολογία και την προστιθέμενη αξία, διατηρώντας παράλληλα τη συνέπεια και τη συνέχεια που έχουν αποκτηθεί με κόπο.

Υπενθύμισε ότι ο όγκος των επενδύσεων αυξήθηκε κατά 83% μεταξύ 2019 και 2025, ο υψηλότερος ρυθμός στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και ότι η ψηφιοποίηση του κράτους —με χαρακτηριστικό παράδειγμα το gov.gr— δημιούργησε έναν τεράστιο μηχανισμό επιτάχυνσης της οικονομικής δραστηριότητας.