Πλασματικά έτη εξαγοράζει ο ένας στους δύο ασφαλισμένους

Ο ένας στους δύο ασφαλισμένους που υποβάλλουν αίτηση για συνταξιοδότηση, αξιοποιεί το δικαίωμα για να αναγνωρίσει και να εξαγοράσει πλασματικά έτη ασφάλισης, έτσι ώστε να πετύχει να συμπληρώσει τις απαιτούμενες προϋποθέσεις.

Η χρήση πλασματικών ετών, φαίνεται ότι αξιοποιείται κυρίως για να καλυφθεί το 1ο όριο απονομής σύνταξης, που είναι το 62ο έτος ηλικίας, συνδυαστικά με τα 40 έτη ασφάλισης (12.000 ένσημα). Διαπιστώνεται από αρμόδιες υπηρεσίες της Κοινωνικής Ασφάλισης και από δικηγορικά γραφεία, ότι υπάρχουν πολλοί ασφαλισμένοι οι οποίοι μόλις συμπληρώσουν το 62ο έτος της ηλικίας τους, αναζητούν τρόπους για να καλύψουν την προϋπόθεση των ενσήμων, που είναι παράλληλο προαπαιτούμενο για έκδοση σύνταξης.

Σε αυτό το πλαίσιο, η επιλογή των πλασματικών ετών προκύπτει ως μια αναγκαία συνθήκη – λύση, που μπορεί να αξιοποιηθεί. Ειδικά την τελευταία διετία, που έχει τεθεί σε ισχύ, το «μοντέλο» του εργαζόμενου – συνταξιούχου, αξιοποιούνται ολοένα και περισσότερο τα πλασματικά έτη, από όσους επιθυμούν να λάβουν σύνταξη (άρα να αυξήσουν το μηνιαίο εισόδημά τους) και παράλληλα, να συνεχίσουν να εργάζονται. Δεν είναι τυχαίο ότι έχουν ξεπεράσει τις 300.000 οι εργαζόμενοι συνταξιούχοι, που επίσημα δήλωσαν τη συνέχιση της εργασίας τους, στην σχετική πλατφόρμα του e-ΕΦΚΑ.

Με τον τρόπο αυτό, αποφεύγεται η πενταετής αναμονή για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος, που επέρχεται με τη συμπλήρωση του 67ου έτους ηλικίας και 15 έτη ασφάλισης, ως εναλλακτικό σενάριο.

Αξιοποίηση πλασματικών ετών

Δεν είναι τυχαίο ότι η τάση αυτή, της αξιοποίησης πλασματικών ετών, διαπιστώνεται, έως τώρα, στο σύνολο των μηνών που υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία, από τον e-ΕΦΚΑ. Στο α’ πεντάμηνο του τρέχοντος έτους, είχαν υποβληθεί προς τον Φορέα 92.698 νέες αιτήσεις για απονομή σύνταξης. Σε σχέση με τις 80.259 αιτήσεις του αντίστοιχου χρονικού διαστήματος του 2025, προκύπτει πως, ένα χρόνο μετά έχουν υποβληθεί 12.439 περισσότερες (αύξηση 13,41%).  Μάλιστα, πηγές της Κοινωνικής Ασφάλισης, επιβεβαιώνουν ότι η ανοδική τάση στις νέες αιτήσεις για απονομή σύνταξης, έχει συνεχιστεί τόσο τον Ιούνιο, όσο και τον Ιούλιο. Αν δεν υπάρξει ανατροπή της πορείας που διαγράφεται έως τώρα, στο τέλος του 2026, θα έχουν υποβληθεί περισσότερες από 220.000 νέες αιτήσεις, αριθμός που θα συνιστά νέο ρεκόρ για την Κοινωνική Ασφάλιση.

Το στοιχείο αυτό, δείχνει στους αρμόδιους υπηρεσιακούς παράγοντες, πως γίνεται χρήση και πλασματικών ετών,  ώστε οι αιτήσεις που υποβάλλονται, να εγκρίνονται και να μην απορρίπτονται, λόγω έλλειψης των απαραίτητων Ημερών Ασφάλισης. Συνήθως, αξιοποιούνται οι πλασματικοί χρόνοι που αφορούν τα τέκνα, τις σπουδές, την στρατιωτική θητεία και τυχών των κενών ασφάλισης, εάν εντοπιστεί ότι υπάρχουν. Η διαδικασία, φαίνεται ότι βρίσκει μεγάλη απήχηση κυρίως σε επιστήμονες (γιατροί, δικηγόροι) που αναζητούν τρόπο να συμπληρώσουν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης.

Επίσης, οι ελεύθεροι επαγγελματίες, οι αυτοαπασχολούμενοι και οι εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα, ακολουθούν ανάλογη διαδικασία. Ουσιαστικά, οι ανωτέρω μεγάλες κατηγορίες εργαζομένων είναι εκείνες που υπέστησαν στη διάρκεια της κρίσης μεγάλη φθορά, χάνοντας πολλά ένσημα είτε λόγω ανεργίας είτε λόγω μαύρης και αδήλωτης εργασίας. Ειδικά για τους επιστήμονες, υπήρξαν μεγάλα χρονικά διαστήματα που οι σπουδές τους (προπτυχιακό, μεταπτυχιακό και σε αρκετές περιπτώσεις, διδακτορικό), τους στέρησαν χρόνο ασφάλισης. Τώρα, λοιπόν, που πλησιάζει η συνταξιοδότηση, αυτοί είναι και οι  εργαζόμενοι που ψάχνουν περισσότερο, να καλύψουν τα κενά ασφάλισης που υπάρχουν. Έτσι, αξιοποιούν τα πλασματικά έτη που τους παρέχονται.

Το κόστος

Για όσους είναι μισθωτοί στον ιδιωτικό τομέα, το κόστος αναγνώρισης χρόνου ασφάλισης, ισοδυναμεί με το 20% των αποδοχών όπως καταβλήθηκαν κατά τον τελευταίο μήνα πλήρους απασχόλησης, πριν να υποβληθεί η αίτηση για χορήγηση σύνταξης. Αντίστοιχα, στους ελεύθερους επαγγελματίες το κόστος αναγνώρισης προκύπτει σε σχέση με την ασφαλιστική εισφορά (για κύρια ασφάλιση) που έχουν επιλέξει, πάλι κατά τον τελευταίο μήνα πριν από την υποβολή της σχετικής αίτησης. Σε περίπτωση εφάπαξ εξόφλησης του ποσού που προκύπτει για τα πλασματικά έτη, τότε παρέχεται έκπτωση 2% για κάθε χρόνο που αναγνωρίζεται. Σε διαφορετική περίπτωση, η αποπληρωμή μπορεί να γίνει με παρακράτηση του ¼ της μηνιαίας σύνταξης, από την απονομή της και μετά.