Ρεύμα: Ηλεκτροπληξία στις τιμές χονδρικής – Επιστρέφει το ενεργειακό «σιδηρούν παραπέτασμα» στην Ευρώπη

Ανησυχητική είναι η εικόνα που καταγράφεται τις τελευταίες ημέρες στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, με τη μέση τιμή κατά το πρώτο δεκαήμερο του Ιουλίου να διαμορφώνεται στα 113,16 ευρώ/MWh, αυξημένη κατά 21,8% σε σχέση με τη μέση τιμή του Ιουνίου (92,93 ευρώ/MWh).

Την Τετάρτη 1η Ιουλίου μάλιστα η τιμή χονδρικής στην Ελλάδα “πέταξε” στα 169,11 ευρώ/MWh, ενώ από τις 8 Ιουλίου έως και σήμερα η τιμή στην αγορά της επόμενης ημέρας κινείται σταθερά πάνω από τα 110 ευρώ/MWh.

Η ανατολική Ευρώπη πληρώνει πιο τσουχτερό λογαριασμό

Αντίστοιχη εικόνα καταγράφεται στο μεγαλύτερο μέρος της ανατολικής Ευρώπης, καθώς στη γηραιά ήπειρο μοιάζει να αναβιώνει το ενεργειακό “σιδηρούν παραπέτασμα” στον άξονα Αδριατικής – Βαλτικής, στα πρότυπα του 2024. Είναι ενδεικτικό ότι την εβδομάδα μεταξύ 29 Ιουνίου και 5 Ιουλίου, αφότου υποχώρησε ο καύσωνας στη δυτική Ευρώπη, η μέση τιμή χονδρικής στη Ρουμανία και την Ουγγαρία διαμορφώθηκε στα 164,33 και 162,04 ευρώ/MWh αντίστοιχα, όταν στη Γαλλία η μέση τιμή ήταν 78,6 και στην Ιβηρική 63,20 ευρώ/MWh.

Υπενθυμίζεται ότι το καλοκαίρι του 2024 το ενεργειακό χάσμα στην Ευρώπη είχε φτάσει σε επίπεδα ρεκόρ, με διαφορές άνω των 100 ευρώ/MWh ακόμη και μεταξύ γειτονικών αγορών. Σε μια ακραία περίπτωση, η τιμή στην Ουγγαρία είχε φτάσει τα 940 ευρώ/MWh, έναντι 61 ευρώ/MWh στην Αυστρία. Η απόκλιση αποδόθηκε τότε στην περιορισμένη διασυνοριακή δυναμικότητα, στον κακό συντονισμό των συντηρήσεων δικτύων, στη χαμηλή ευελιξία του συστήματος και στην αυξημένη ζήτηση στις ώρες αιχμής. Η κρίση όμως είχε φέρει στο προσκήνιο και τον αδιαφανή τρόπο κατανομής της διαθέσιμης ισχύος μεταξύ των διασυνδέσεων, μέσω αλγορίθμου που στην πράξη φαίνεται να λειτουργεί προς όφελος των αγορών της Δυτικής Ευρώπης.

Οι παράγοντες των πιέσεων

Τις εξελίξεις σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο παρακολουθεί το ΥΠΕΝ, με αρμόδιες πηγές να εκφράζουν ανησυχία για την πορεία των τιμών χονδρικής κατά το επόμενο διάστημα, χωρίς πάντως προς το παρόν να ανοίγουν παράθυρο επιδοτήσεων προς συγκράτηση της τιμής της κιλοβατώρας στη λιανική. Υψηλόβαθμος παράγοντας απέδιδε την Πέμπτη τις πιέσεις σε έναν συνδυασμό παραγόντων: Στην εποχική αύξηση της ζήτησης κατά περίπου 20% λόγω της τουριστικής κίνησης, στη μειωμένη απόδοση των αιολικών λόγω δυσμενών ανεμολογικών συνθηκών και στη σταθερά υψηλή τιμή του φυσικού αερίου στο TTF, η οποία δεν αποκλιμακώθηκε αισθητά παρά τη σχετική σταθεροποίηση που καταγράφηκε τις προηγούμενες εβδομάδες στον Κόλπο. Σημειώνεται ότι το απόγευμα της Παρασκευής το αέριο στον ευρωπαϊκό κόμβο αναφοράς κινούνταν πάνω από τα 48 ευρώ/MWh, καταγράφοντας μεν σημαντική ημερήσια αποκλιμάκωση άνω του 3%, αλλά παραμένοντας περισσότερο από 50% υψηλότερα σε σχέση με τα προπολεμικά επίπεδα.

Με την Ευρώπη να παραμένει εξαρτημένη από το ακριβό φυσικό αέριο που, όταν λειτουργεί ως οριακό καύσιμο, βάσει του μοντέλου τιμολόγησης της ΕΕ, τραβά προς τα πάνω τη χονδρεμπορική τιμή, σε έναν από τους πλέον καθοριστικούς παράγοντες για την πορεία των τιμών μετατρέπεται ο… καιρός: Όπως ανέφερε την Παρασκευή το IEEFA, στους βασικούς κινδύνους για τις τιμές στη γηραιά ήπειρο συγκαταλέγονται οι καύσωνες και το φαινόμενο Ελ Νίνιο. Αντίστοιχα, στην Ελλάδα, τα αυγουστιάτικα μελτέμια θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ευεργετικά για την αιολική παραγωγή, μειώνοντας το κόστος, ενώ ένας ενδεχόμενος συνδυασμός καύσωνα και άπνοιας θα μπορούσε να εκτοξεύσει τις τιμές χονδρικής στο “κόκκινο”.