Το πρώτο εξάμηνο του 2026 επιβεβαίωσε ότι η κερδοφορία των ελληνικών τραπεζών περνά από την ευνοϊκή συγκυρία των επιτοκίων σε ένα πιο σύνθετο και απαιτητικό μοντέλο ανάπτυξης. Eurobank, Εθνική Τράπεζα, Alpha Bank και Πειραιώς παρήγαγαν συνολικά προσαρμοσμένα κέρδη περίπου €2,56 δισ., διεύρυναν τα δανειακά τους χαρτοφυλάκια κατά σχεδόν €8,8 δισ. και διατήρησαν ισχυρούς δείκτες κεφαλαίων, ρευστότητας και ποιότητας ενεργητικού.
Η βασική εικόνα του τραπεζικού συστήματος παραμένει ισχυρή. Τα καθαρά έσοδα από τόκους δεν υποχώρησαν παρά την πίεση στα επιτοκιακά περιθώρια, καθώς η πιστωτική επέκταση, τα αυξημένα υπόλοιπα ομολόγων και η συνετή διαχείριση του κόστους καταθέσεων αντιστάθμισαν τη μεταβολή του επιτοκιακού περιβάλλοντος.
Ταυτόχρονα, η αύξηση των εσόδων από προμήθειες, διαχείριση περιουσίας, ασφαλιστικές εργασίες, επενδυτική τραπεζική και πληρωμές δείχνει ότι οι διοικήσεις επιχειρούν να αυξήσουν τη συμμετοχή των μη επιτοκιακών εσόδων στο συνολικό revenue mix.
Σε προσαρμοσμένη ή εξομαλυμένη βάση, οι τέσσερις συστημικές τράπεζες εμφάνισαν αθροιστική κερδοφορία €2,559 δισ., αυξημένη περίπου κατά 4% σε ετήσια βάση. Τα δημοσιευμένα κέρδη που αναλογούν στους μετόχους διαμορφώθηκαν σε περίπου €2,419 δισ.
Η διαφορά οφείλεται σε έκτακτες προβλέψεις, προγράμματα εθελουσίας εξόδου, φορολογικές προσαρμογές, συναλλαγές μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων και λοιπά μη επαναλαμβανόμενα στοιχεία. Για τον τραπεζικό αναλυτή, επομένως, η προσαρμοσμένη κερδοφορία προσφέρει καθαρότερη εικόνα της υποκείμενης παραγωγής εσόδων και κεφαλαίου.
Η συνολική επίδοση του κλάδου
| Α΄ εξάμηνο 2026 | Eurobank | Εθνική Τράπεζα | Alpha Bank | Πειραιώς | Σύνολο |
|---|---|---|---|---|---|
| Δημοσιευμένα κέρδη μετόχων, € εκατ. | 738 | 567 | 497 | 617 | 2.419 |
| Προσαρμοσμένα/εξομαλυμένα κέρδη, € εκατ. | 776 | 661 | 495 | 627 | 2.559 |
| Καθαρά έσοδα από τόκους, € εκατ. | 1.348 | 1.096 | 853 | 990 | 4.287 |
| Έσοδα από προμήθειες και υπηρεσίες, € εκατ. | 414 | 243 | 327 | 462 | 1.446 |
| Κέρδη προ προβλέψεων, € εκατ. | 1.148 | 930 | 744 | 958 | 3.780 |
| RoTE/RoTBV | 16,6% | 15,5% | 14,0% | 15,7% | — |
| Δείκτης κόστους προς έσοδα | 36,6% | 34,7% | 38,5% | 34,0% | — |
| Καθαρό επιτοκιακό περιθώριο | 2,46% | 2,73% | 2,20% | 2,20% | — |
Οι συγκρίσεις των εσόδων από υπηρεσίες χρειάζονται προσοχή. Στην Πειραιώς περιλαμβάνεται πλέον η συνεισφορά της Εθνικής Ασφαλιστικής, ενώ τα έσοδα υπηρεσιών της Alpha Bank ενισχύθηκαν και από μέρισμα €39,6 εκατ. της Prodea. Ακόμη και μετά τις σχετικές προσαρμογές, πάντως, η τάση διαφοροποίησης των εσόδων παραμένει σαφής.
Από το επιτοκιακό περιθώριο στον όγκο εργασιών
Τα συνολικά καθαρά έσοδα από τόκους έφθασαν τα €4,29 δισ., αυξημένα κατά περίπου 4,6% σε ετήσια βάση. Η εξέλιξη είναι σημαντική, διότι τα περιθώρια των τραπεζών δεν βρίσκονται πλέον στα υψηλότερα επίπεδα του προηγούμενου επιτοκιακού κύκλου.
Ο βασικός μηχανισμός αντιστάθμισης ήταν η αύξηση του ενεργητικού που παράγει τόκο. Η οργανική πιστωτική επέκταση ανήλθε:
- σε €2,7 δισ. για τη Eurobank,
- σε €2,1 δισ. για την Εθνική,
- σε €2,2 δισ. για την Alpha Bank,
- και σε €1,8 δισ. για την Πειραιώς.
Με τις επιμέρους διαφορές στον τρόπο παρουσίασης, οι τέσσερις τράπεζες πρόσθεσαν συνολικά σχεδόν €8,8 δισ. νέας καθαρής πίστης μέσα σε έξι μήνες.
Η πιστωτική ανάπτυξη προήλθε κυρίως από μεγάλες και μεσαίες επιχειρήσεις, έργα ενέργειας και υποδομών, ναυτιλία, τουρισμό και structured finance. Σε ορισμένες τράπεζες καταγράφεται παράλληλα σταδιακή ανάκαμψη σε στεγαστικά και καταναλωτικά δάνεια, χωρίς ακόμη τα χαρτοφυλάκια λιανικής να αποτελούν τον βασικό κινητήρα της ανάπτυξης.
Ισολογισμοί και ποιότητα ενεργητικού
| 30 Ιουνίου 2026 | Eurobank | Εθνική Τράπεζα | Alpha Bank | Πειραιώς |
|---|---|---|---|---|
| Σύνολο ενεργητικού, € δισ. | 112,9 | 83,4 | 82,0 | 93,4 |
| Καταθέσεις, € δισ. | 86,4 | 61,7 | 58,5 | 68,4 |
| Δάνεια/εξυπηρετούμενα ανοίγματα, € δισ. | 58,1 | 39,1 | 39,9 | 39,0 |
| Πιστωτική επέκταση εξαμήνου, € δισ. | 2,7 | 2,1 | 2,2 | 1,8 |
| Δείκτης NPE | 2,5% | 2,4% | 3,6% | 2,2% |
| Κάλυψη NPE | 82,4% | 105% | 55% | 67% |
| Κόστος κινδύνου | 53 μ.β. | 38 μ.β. | 42 μ.β. | 45 μ.β. |
| CET1 μετά τις προβλέψεις διανομών | 15,4% | 17,3% | 14,3% | 12,8% |
| Συνολικός δείκτης κεφαλαίων | 20,3% | 21,0% | 19,3% | 18,6% |
| Υπό διαχείριση κεφάλαια, € δισ. | 11,0 | 21,9 | 29,1 | 16,3 |
Οι συνολικές καταθέσεις των τεσσάρων ομίλων πλησιάζουν τα €275 δισ., προσφέροντας μία ευρεία και σχετικά χαμηλού κόστους βάση χρηματοδότησης.
Η διαφοροποίηση μεταξύ των τραπεζών βρίσκεται κυρίως στη σύνθεση της καταθετικής βάσης και στο deposit beta. Η Εθνική διατηρεί το χαμηλότερο κόστος καταθέσεων και το υψηλότερο ποσοστό ανελαστικών καταθέσεων πρώτης ζήτησης. Οι υπόλοιπες τράπεζες εμφανίζουν υψηλότερο κόστος χρηματοδότησης, χωρίς ωστόσο να αντιμετωπίζουν ουσιαστική πίεση ρευστότητας.
Οι δείκτες κάλυψης ρευστότητας παραμένουν σε όλες τις περιπτώσεις αισθητά υψηλότεροι από τις ελάχιστες εποπτικές απαιτήσεις.
Eurobank: Κλίμακα, διεθνής παρουσία και διαφοροποιημένες πηγές κερδών
Η Eurobank κατέγραψε την υψηλότερη προσαρμοσμένη κερδοφορία του κλάδου, στα €776 εκατ., καθώς και την υψηλότερη απόδοση ενσώματων ιδίων κεφαλαίων, στο 16,6%.
Ο όμιλος διαθέτει το μεγαλύτερο ενεργητικό και τη μεγαλύτερη καταθετική βάση από τις τέσσερις συστημικές τράπεζες. Η οργανική αύξηση των χορηγήσεων κατά €2,7 δισ. ήταν επίσης η υψηλότερη σε απόλυτους όρους.
Το κυριότερο διαρθρωτικό πλεονέκτημα της Eurobank παραμένει η γεωγραφική διαφοροποίηση. Οι δραστηριότητες εκτός Ελλάδας συνεισέφεραν €361 εκατ. ή σχεδόν το 46,5% των προσαρμοσμένων κερδών, περιορίζοντας την εξάρτηση του ομίλου από τον εγχώριο πιστωτικό κύκλο.
Τα καθαρά έσοδα από τόκους αυξήθηκαν κατά 6,1%, στα €1,348 δισ., παρά τη μείωση του NIM στο 2,46%. Τα έσοδα από προμήθειες αυξήθηκαν κατά 13,5%, με θετική συνεισφορά από χορηγήσεις, διαχείριση περιουσίας και ασφαλιστικές δραστηριότητες.
Στα σημεία προσοχής περιλαμβάνεται η αύξηση των λειτουργικών δαπανών κατά 7,8%, καθώς και η μείωση των προσαρμοσμένων κερδών των δραστηριοτήτων εκτός Ελλάδας κατά 3,3%. Η κάλυψη των NPE υποχώρησε στο 82,4% από 92,8%, παραμένοντας ωστόσο σε υψηλό επίπεδο.
Για τη Eurobank, το βασικό ζητούμενο δεν είναι η παραγωγή κερδοφορίας, αλλά η διατήρηση υψηλών αποδόσεων κεφαλαίου καθώς ο όμιλος αναπτύσσεται, προχωρά σε εξαγορές και διευρύνει τη συμμετοχή των ασφαλιστικών και επενδυτικών δραστηριοτήτων.
Εθνική Τράπεζα: Ο ισχυρότερος κεφαλαιακός ισολογισμός
Η Εθνική εξακολουθεί να διαθέτει το ισχυρότερο κεφαλαιακό και ρευστό προφίλ του κλάδου. Ο δείκτης CET1 διαμορφώθηκε στο 17,3% μετά τις προβλέψεις για διανομές, ενώ ο συνολικός δείκτης κεφαλαίων ανήλθε στο 21%.
Παράλληλα, ο δείκτης κάλυψης των NPE έφθασε το 105%, το κόστος κινδύνου περιορίστηκε στις 38 μονάδες βάσης και ο δείκτης κάλυψης ρευστότητας στο 227%.
Το καθαρό επιτοκιακό περιθώριο διαμορφώθηκε στις 273 μονάδες βάσης, το υψηλότερο μεταξύ των τεσσάρων τραπεζών. Η επίδοση συνδέεται με τη χαμηλού κόστους καταθετική βάση, την περιορισμένη εξάρτηση από προθεσμιακές καταθέσεις και το σημαντικό χαρτοφυλάκιο τίτλων.
Τα εξυπηρετούμενα δάνεια αυξήθηκαν κατά 13% σε ετήσια βάση και κατά €2,1 δισ. από την αρχή του έτους, με ισχυρή δραστηριότητα σε εταιρική πίστη, structured finance και ναυτιλία.
Από την άλλη πλευρά, τα κέρδη προ έκτακτων στοιχείων μειώθηκαν κατά 5,8%, στα €661 εκατ., κυρίως λόγω της σημαντικής υποχώρησης των εσόδων από χρηματοοικονομικές συναλλαγές και της αύξησης των λειτουργικών εξόδων κατά 8,4%.
Η Εθνική διαθέτει συνεπώς τη μεγαλύτερη κεφαλαιακή προαιρετικότητα. Η πρόκληση είναι η αποδοτική αξιοποίηση του πλεονάζοντος κεφαλαίου μέσω πιστωτικής ανάπτυξης, επενδύσεων, διανομών, επαναγορών μετοχών ή στοχευμένων συναλλαγών που θα ενισχύσουν τα κέρδη ανά μετοχή χωρίς να υποβαθμίσουν το προφίλ κινδύνου.
Πειραιώς: Λειτουργική μόχλευση και ενίσχυση των μη επιτοκιακών εσόδων
Η Πειραιώς παρουσίασε δημοσιευμένα κέρδη μετόχων €617 εκατ. και εξομαλυμένα κέρδη €627 εκατ., με απόδοση ενσώματων ιδίων κεφαλαίων 15,7%.
Ο δείκτης κόστους προς έσοδα διαμορφώθηκε στο 34% για το εξάμηνο και στο 31% κατά το δεύτερο τρίμηνο, καταδεικνύοντας ισχυρή λειτουργική αποτελεσματικότητα.
Τα καθαρά έσοδα από τόκους αυξήθηκαν κατά 4%, στα €990 εκατ., ενώ η πιστωτική επέκταση έφθασε τα €1,8 δισ. Οι καταθέσεις αυξήθηκαν κατά 9%, στα €68,4 δισ., και τα υπό διαχείριση κεφάλαια κατά 24%, στα €16,3 δισ.
Κεντρικό στοιχείο της επενδυτικής περίπτωσης αποτελεί πλέον η ενοποίηση της Εθνικής Ασφαλιστικής. Τα έσοδα από υπηρεσίες ανήλθαν σε €462 εκατ. και αντιπροσωπεύουν περίπου το 32% των συνολικών καθαρών εσόδων, αλλάζοντας ουσιαστικά τη σύνθεση του ομίλου.
Ο δείκτης NPE στο 2,2% είναι ο χαμηλότερος μεταξύ των τεσσάρων συστημικών τραπεζών, ενώ η κάλυψη διαμορφώνεται στο 67%.
Το βασικό σημείο παρακολούθησης είναι ο CET1, ο οποίος βρίσκεται στο 12,8%. Το επίπεδο υπερβαίνει τις εποπτικές απαιτήσεις και η διοίκηση αναμένει υπέρβαση του στόχου του 13% έως το τέλος του έτους. Παραμένει, ωστόσο, χαμηλότερο από τους αντίστοιχους δείκτες των άλλων τριών τραπεζών, περιορίζοντας συγκριτικά την άμεση κεφαλαιακή ευελιξία.
Alpha Bank: Η εμπορική επιτάχυνση αποκτά πλέον μεγαλύτερη ορατότητα
Η Alpha Bank παρουσίασε ένα εξάμηνο στο οποίο η βελτίωση του επιχειρηματικού μοντέλου έγινε περισσότερο ορατή τόσο στα έσοδα όσο και στον ισολογισμό.
Τα προσαρμοσμένα κέρδη αυξήθηκαν κατά 6,5%, στα €495,3 εκατ., ενώ η απόδοση ενσώματων ιδίων κεφαλαίων διαμορφώθηκε στο 14% για το εξάμηνο και επιταχύνθηκε στο 15,5% κατά το δεύτερο τρίμηνο.
Τα καθαρά έσοδα από τόκους αυξήθηκαν κατά 7,3%, στα €853 εκατ., χάρη στην αύξηση των δανειακών υπολοίπων και στη διεύρυνση του επενδυτικού χαρτοφυλακίου. Παράλληλα, τα κύρια έσοδα από τραπεζικές εργασίες ενισχύθηκαν κατά 13,6% και τα κύρια κέρδη προ προβλέψεων κατά 14,4%.
Η πιστωτική επέκταση στην Ελλάδα έφθασε τα €2,2 δισ., ενώ τα εξυπηρετούμενα δάνεια αυξήθηκαν κατά 14,3% σε ετήσια βάση, εμφανίζοντας τον υψηλότερο ρυθμό ανάπτυξης μεταξύ των τεσσάρων τραπεζών.
Ιδιαίτερα θετική είναι και η πορεία των κεφαλαίων πελατών. Οι καταθέσεις αυξήθηκαν κατά 14%, στα €58,5 δισ., ενώ τα υπό διαχείριση περιουσιακά στοιχεία ανήλθαν σε €29,1 δισ., το υψηλότερο σχετικό απόθεμα μεταξύ των τεσσάρων ομίλων.
Η ενίσχυση της AXIA, η ανάπτυξη της επενδυτικής τραπεζικής και των κεφαλαιαγορών, οι εξαγορές στον χώρο του asset management και η συνεργασία με τη UniCredit δημιουργούν προϋποθέσεις για ένα περισσότερο διαφοροποιημένο και λιγότερο κεφαλαιοβόρο μοντέλο εσόδων.
Τα έσοδα από αμοιβές αυξήθηκαν κατά 34%. Μέρος της αύξησης προήλθε από μέρισμα €39,6 εκατ. της Prodea, όμως ακόμη και εξαιρουμένου του συγκεκριμένου ποσού, η οργανική αύξηση παραμένει ισχυρή, στο 23,7%.
Τα λειτουργικά έξοδα αυξήθηκαν κατά 13,6%, αντανακλώντας υψηλότερες αμοιβές προσωπικού, αποσβέσεις και επενδύσεις που σχετίζονται με τον μετασχηματισμό και την ενσωμάτωση νέων δραστηριοτήτων. Ο δείκτης κόστους προς έσοδα στο 38,5% παραμένει υψηλότερος από των ανταγωνιστών, αλλά η ισχυρότερη δυναμική εσόδων δημιουργεί μεγαλύτερη δυνατότητα απορρόφησης των δαπανών στα επόμενα τρίμηνα.
Ο δείκτης NPE στο 3,6% και η κάλυψη στο 55% υπολείπονται των καλύτερων επιδόσεων του κλάδου. Ωστόσο, οι καθαρές ροές προβληματικών ανοιγμάτων παραμένουν ελεγχόμενες και το κόστος κινδύνου μειώθηκε στις 42 μονάδες βάσης.
Η Alpha Bank εμφανίζεται πλέον ως η πιο καθαρή περίπτωση επιτάχυνσης της εμπορικής δραστηριότητας και σταδιακής αναβάθμισης της ποιότητας των εσόδων. Η επιτυχής μετατροπή αυτής της ανάπτυξης σε χαμηλότερο cost-to-income και υψηλότερο RoTBV θα αποτελέσει το επόμενο ουσιαστικό βήμα.
Ποια τράπεζα υπερέχει ανά βασικό δείκτη
| Πεδίο σύγκρισης | Τράπεζα | Επίδοση |
|---|---|---|
| Υψηλότερα προσαρμοσμένα κέρδη | Eurobank | €776 εκατ. |
| Υψηλότερο RoTE/RoTBV | Eurobank | 16,6% |
| Χαμηλότερο cost-to-income | Πειραιώς | 34% |
| Υψηλότερο NIM | Εθνική | 2,73% |
| Υψηλότερος CET1 | Εθνική | 17,3% |
| Χαμηλότερος δείκτης NPE | Πειραιώς | 2,2% |
| Υψηλότερη κάλυψη NPE | Εθνική | 105% |
| Χαμηλότερο κόστος κινδύνου | Εθνική | 38 μ.β. |
| Μεγαλύτερη πιστωτική επέκταση | Eurobank | €2,7 δισ. |
| Ταχύτερη αύξηση εξυπηρετούμενων δανείων | Alpha Bank | 14,3% |
| Μεγαλύτερη καταθετική βάση | Eurobank | €86,4 δισ. |
| Υψηλότερα υπό διαχείριση κεφάλαια | Alpha Bank | €29,1 δισ. |
| Ισχυρότερη διεθνής διαφοροποίηση | Eurobank | 46,5% των προσαρμοσμένων κερδών εκτός Ελλάδας |
| Μεγαλύτερη κεφαλαιακή προαιρετικότητα | Εθνική | CET1 17,3% και συνολικός δείκτης 21% |
Οι αναθεωρημένοι στόχοι για το 2026
| Τράπεζα | Κατεύθυνση διοίκησης |
|---|---|
| Eurobank | Αύξηση EPS σημαντικά άνω του 10% και RoTBV κοντά στο 17% |
| Εθνική Τράπεζα | EPS άνω των €1,40, RoTE άνω του 15% και NIM περίπου 280 μ.β. |
| Alpha Bank | EPS €0,41 και αύξηση κερδών ανά μετοχή περίπου 13% |
| Πειραιώς | EPS περίπου €0,90, NII €2 δισ. και CET1 άνω του 13% |
Η επόμενη φάση: Capital allocation και ποιότητα κερδών
Το πρώτο εξάμηνο κατέδειξε ότι οι ελληνικές τράπεζες μπορούν να διατηρήσουν υψηλή κερδοφορία ακόμη και όταν η ευνοϊκή επίδραση των επιτοκίων αρχίζει να εξομαλύνεται.
Η επόμενη φάση του τραπεζικού κύκλου θα είναι περισσότερο απαιτητική. Η διαφοροποίηση δεν θα προκύψει απλώς από το ύψος των κερδών, αλλά από την ποιότητά τους και από την ικανότητα κάθε διοίκησης να συνδυάσει:
- πιστωτική ανάπτυξη χωρίς επιδείνωση του κόστους κινδύνου,
- αύξηση προμηθειών χωρίς υπερβολική εξάρτηση από έκτακτα έσοδα,
- έλεγχο λειτουργικών δαπανών,
- αποτελεσματική κατανάλωση των σταθμισμένων στοιχείων ενεργητικού,
- και υψηλές διανομές χωρίς υποχώρηση των κεφαλαιακών αποθεμάτων.
Η Eurobank διαθέτει την κλίμακα και τη διεθνή διαφοροποίηση. Η Εθνική το ισχυρότερο κεφαλαιακό απόθεμα και την ποιοτικότερη χρηματοδότηση. Η Πειραιώς την υψηλότερη λειτουργική αποτελεσματικότητα και ένα διευρυμένο χρηματοοικονομικό οικοσύστημα. Η Alpha Bank εμφανίζει την ταχύτερη εμπορική επιτάχυνση και αυξανόμενη ορατότητα στη μετάβαση προς ένα περισσότερο διαφοροποιημένο μοντέλο εσόδων.
Η συνολική εικόνα είναι σαφής: ο ελληνικός τραπεζικός κλάδος δεν αποτελεί πλέον αποκλειστικά ένα στοίχημα ανάκαμψης ή επιτοκιακών περιθωρίων. Εξελίσσεται σε ένα στοίχημα αποδοτικής κατανομής κεφαλαίων, οργανικής ανάπτυξης και παραγωγής διατηρήσιμων αποδόσεων για τους μετόχους.
