Το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ απεφάνθη ότι οι λεγόμενοι “αμοιβαίοι” δασμοί του Ντόναλντ Τραμπ ανά χώρα είναι αντισυνταγματικοί, σημαίνοντας νίκη για πολλές εταιρείες που έχουν βρεθεί αντιμέτωπες με υψηλότερο κόστος εισαγωγών. Ωστόσο, η απόφαση – αν και θεωρείται σημαντικό πλήγμα για την εμπορική πολιτική του Αμερικανού προέδρου – δεν καλύπτει όλους τους τομείς.
Το Ανώτατο Δικαστήριο εξέτασε τους δασμούς που θεσπίστηκαν βάσει του Νόμου περί Διεθνών Οικονομικών Εξουσιών Έκτακτης Ανάγκης του 1977 (IEEPA), τον οποίο η κυβέρνηση του Τραμπ χρησιμοποίησε για να δικαιολογήσει την εκτεταμένη δασμολογική ατζέντα. Ο νόμος δεν είχε χρησιμοποιηθεί ποτέ πριν από πρόεδρο για την επιβολή δασμών.
Σε μια απόφαση 6-3, το Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε ότι ο IEEPA “δεν εξουσιοδοτεί τον Πρόεδρο να επιβάλλει δασμούς”.
Η απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου δεν καλύπτει τους δασμούς που θεσπίστηκαν βάσει του Άρθρου 232 του Νόμου περί Επέκτασης του Εμπορίου του 1962, σύμφωνα με το CNBC. Αυτοί οι δασμοί αφορούν σε συγκεκριμένα προϊόντα που απειλούν την εθνική ασφάλεια και παραμένουν σε ισχύ μετά τη σημερινή απόφαση.
Ανεξάρτητα από τους ειδικούς συντελεστές για κάθε χώρα, ο Τραμπ αύξησε τους δασμούς στις εισαγωγές χάλυβα, ημιαγωγών, αλουμινίου και άλλων προϊόντων που θεωρούνται ότι βλάπτουν την εθνική ασφάλεια.
Παρακάτω, ακολουθούν οι τομείς που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν υψηλότερους δασμούς ακόμη και μετά την απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου.
Αυτοκίνητα
Δεν είναι άμεσα σαφές πόσο θα επηρεάσει η απόφαση την αμερικανική και παγκόσμια αυτοκινητοβιομηχανία. Η βιομηχανία συνεχίζει να αντιμετωπίζει δισεκατομμύρια δολάρια σε δασμολογικό κόστος, ανάλογα με την προέλευση ενός εισαγόμενου ανταλλακτικού αυτοκινήτου ή οχήματος.
Η κυβέρνηση του Τραμπ εφήρμοσε, πέρυσι, σε γενικές γραμμές δασμούς 25% σε οχήματα και ορισμένα ανταλλακτικά αυτοκινήτων που εισάγονται στις ΗΠΑ, επικαλούμενη κινδύνους για την εθνική ασφάλεια. Έκτοτε, έχει συνάψει ανεξάρτητες συμφωνίες για τη μείωση των δασμών στο 10% έως 15% με χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιαπωνία. Άλλες, όπως η Νότια Κορέα, έχουν επίσης συνάψει συμφωνίες για χαμηλότερους συντελεστές, αλλά δεν είναι σαφές εάν αυτές οι αλλαγές έχουν πράγματι τεθεί σε ισχύ.
Η μεγαλύτερη αυτοκινητοβιομηχανία της Αμερικής, η General Motors, δήλωσε τον περασμένο μήνα ότι αναμένει κόστος δασμών μεταξύ 3 δισ. δολ. και 4 δισ. δολ. φέτος, και η Ford Motor νωρίτερα αυτόν τον μήνα δήλωσε ότι ο καθαρός αντίκτυπος των δασμών αναμένεται να είναι περίπου σταθερός σε ετήσια βάση στα 2 δισ. δολ. το 2026.
Φάρμακα
Η φαρμακευτική βιομηχανία αντιμετωπίζει μεγάλη αβεβαιότητα σχετικά με τους δασμούς. Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα απειλήσει με δασμούς στις εισαγωγές φαρμακευτικών προϊόντων, αν και δεν έχουν ακόμη τεθεί σε ισχύ.
Ωστόσο, εάν αυτό αλλάξει, οι δασμοί θα εξακολουθήσουν να καλύπτονται από το Άρθρο 232.
Η κυβέρνηση έχει προτείνει την επιβολή δασμών στη φαρμακοβιομηχανία που θα μπορούσαν τελικά να φτάσουν έως και το 250%. Τον περασμένο Ιούλιο, απείλησε με δασμούς 200% στα φαρμακευτικά προϊόντα, και η κυβέρνηση έχει ήδη ξεκινήσει, για να διερευνήσει τον αντίκτυπο των εισαγωγών στην εθνική ασφάλεια.
Οι απειλές για δασμούς αποτελούν μια κίνηση για να ωθηθούν οι φαρμακευτικές εταιρείες να κατασκευάζουν προϊόντα στις ΗΠΑ αντί στο εξωτερικό.
Τον Δεκέμβριο, πολλές εταιρείες υπέγραψαν συμφωνία με τον Τραμπ για να μειώσουν οικειοθελώς τις τιμές τους με αντάλλαγμα μια τριετή εξαίρεση από τυχόν δασμούς φαρμακευτικών προϊόντων – εφόσον επενδύσουν περαιτέρω στην αμερικανική μεταποίηση. Αυτή η συμφωνία περιελάμβανε σημαντικούς παίκτες όπως η Merck, η Bristol Myers Squibb, η Novartis κ.α..
Έπιπλα
Η βιομηχανία επίπλων έλαβε μικρή ανακούφιση από την απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου.
Το περασμένο φθινόπωρο, είδη όπως καναπέδες, ντουλάπια κουζίνας, νιπτήρες και άλλα, δέχτηκαν υψηλότερους δασμούς βάσει του Άρθρου 232. Οι δασμοί περίπου 25% θα παραμείνουν σε ισχύ ακόμη και μετά την τελευταία δικαστική απόφαση.
Τρόφιμα και συσκευασμένα καταναλωτικά αγαθά
Σύμφωνα με το Άρθρο 232, οι εισαγωγές χάλυβα και αλουμινίου στις ΗΠΑ εξακολουθούν να υπόκεινται σε δασμούς.
Με υψηλότερους δασμούς αλουμινίου, εταιρείες όπως η Coca-Cola, η PepsiCo, η Keurig Dr Pepper και η Reynolds, θα συνεχίσουν να αντιμετωπίζουν υψηλότερο κόστος που σχετίζεται με την κατασκευή των προϊόντων τους.
Ο Τραμπ αύξησε τους δασμούς αλουμινίου στο 50% πέρυσι.
Ωστόσο, ορισμένοι από τους βασικούς δασμούς για τον τομέα έχουν ανακληθεί, ακόμη και πριν από τη σημερινή απόφαση.
Τον Νοέμβριο, ο Τραμπ εξέδωσε εκτελεστικό διάταγμα που εξαιρούσε από τους δασμούς αρκετές εκατοντάδες γεωργικά προϊόντα, από μπανάνες μέχρι καφέ και μπαχαρικά. Παράλληλα, τον Σεπτέμβριο, ακύρωσε αντίστοιχα τους δασμούς 10% στον βραζιλιάνικο πολτό, ένα βασικό συστατικό των χαρτοπετσετών, των πανών και του χαρτιού υγείας.
