Το σύνολο της συλλογής φωτογραφιών Τ. de Craene/H. Heuer κηρύχθηκε μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού -μετά τη γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβούλιου Νεωτέρων Μνημείων- λόγω της ιδιαίτερης ιστορικής αξίας της, ως τεκμήριο διαμόρφωσης αντιλήψεων και στάσεων με εργαλείο την εικόνα, από την πλευρά των προπαγανδιστικών μηχανισμών των στρατευμάτων Κατοχής, στην Ελλάδα.
Η εμφάνιση των φωτογραφιών σε δημοπρασία
Οι φωτογραφίες εμφανίστηκαν στον διαδικτυακό τόπο δημοπρασιών e-bay.de, το Σάββατο 14 Φεβρουαρίου. Φερόμενος ιδιοκτήτης είναι ο συλλέκτης Tim de Craene, που ειδικεύεται στα αναμνηστικά και εν γένει τεκμήρια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Μέσω της εταιρίας του, Crain’s Militaria, τις προσέφερε για πώληση.
Αντιδράσεις και απόσυρση μέρους του υλικού
Η εμφάνισή τους σε ελληνικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης, και αργότερα και σε μέσα ενημέρωσης, δημιούργησε έντονο ενδιαφέρον, από πολλές πλευρές. Ο συλλέκτης, το πρωί της Δευτέρας 16.2, απέσυρε τις δώδεκα φωτογραφίες από τον διαδικτυακό τόπο δημοπρασιών. Ωστόσο, παραμένει προς πώληση το σύνολο της συλλογής που είχε δημιουργήσει ο τότε Υπολοχαγός της Βέρμαχτ, Χέρμαν Χόιερ (Hermann Heuer).
Ο Χέρμαν Χόιερ και η ιστορική συγκυρία
Ο Χόιερ, το 1943-1944 υπηρετούσε στο στρατόπεδο της Μαλακάσας, αλλά είχε λάβει εντολή να παρακολουθήσει ή και να συνδράμει -δεν είναι ξεκάθαρο- στην εκτέλεση των 200 Ελλήνων κρατουμένων που μεταφέρθηκαν από το στρατόπεδο Χαϊδαρίου στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, την Πρωτομαγιά του 1944. Η συλλογή των φωτογραφιών του, από περιοχές της κατεχόμενης Ευρώπης (Βέλγιο, Γαλλία, αλλά και Ελλάδα) όπου υπηρέτησε, βρέθηκε στα χέρια του συλλέκτη Tim de Craene, σύμφωνα με το υπουργείο Πολιτισμού.
Η δήλωση της Λίνας Μενδώνη
Η Υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, δήλωσε: «Οι 12 φωτογραφίες που είδαν το φως της δημοσιότητας και απεικονίζουν Έλληνες πατριώτες, πριν από την εκτέλεσή τους στην Καισαριανή, την Πρωτομαγιά του 1944, αποτελούν εξόχως σημαντικά τεκμήρια της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας.
Οι φωτογραφίες της συλλογής δίνουν «πρόσωπο» στις ιστορικές μαρτυρίες για το ήθος και τον πατριωτισμό τους, λίγες στιγμές πριν από την εκτέλεσή τους και για αυτό είναι ανεκτίμητες. Αλλά και οι υπόλοιπες φωτογραφίες είναι πολύ σημαντικές, καθώς επιτρέπουν να πλαισιώσουμε το δράμα της κατεχόμενης Ελλάδας και με το βλέμμα του κατακτητή.
Ο μηχανισμός προπαγάνδας που έστησε ο Γιόζεφ Γκέμπελς αξιοποίησε την αιχμή της τεχνολογίας ενημέρωσης της εποχής του -τον κινηματογράφο και την φωτογραφία- για να δημιουργήσει σκηνοθετημένα τεκμήρια “επιτυχίας” και διάδοσης της, ως εργαλείο επιρροής. Από την στιγμή, που το Υπουργείο Πολιτισμού ενημερώθηκε, δώσαμε τις σχετικές οδηγίες για τη δυνητική απόκτηση των συγκεκριμένων φωτογραφιών.
Η αρμόδια Διεύθυνση Νεώτερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς επικοινώνησε άμεσα με τον συλλέκτη και εμπειρογνώμονες μεταβαίνουν την Παρασκευή στην έδρα του, στο Έβεργκεμ του Βελγίου, ώστε να διαπιστώσουν εκ του σύνεγγυς τη συλλογή και να συνομιλήσουν μαζί του. Με την σημερινή κήρυξη της συλλογής ως μνημείο, το Υπουργείο Πολιτισμού αποκτά το έρεισμα για να την διεκδικήσει και να την αποκτήσει εκ μέρους του ελληνικού κράτους».
