Σε εκτενές ρεπορτάζ – συζήτηση με τίτλο “Η σιωπηλή κρίση της Ανατολικής Μεσογείου: Ποιος τι επιδιώκει; Η κούρσα εξοπλισμών φουντώνει”, το τουρκικό κανάλι CNN Türk επανέρχεται στο ζήτημα των ανταγωνισμών στην Ανατολική Μεσόγειο, παρουσιάζοντας ένα σκηνικό αυξανόμενης έντασης γύρω από την ενέργεια και την ασφάλεια. Ο διεθνολόγος Γκιοκμπέρκ Ντουρμάζ υποστηρίζει ότι Ισραήλ, Ελλάδα και Κυπριακή Δημοκρατία προωθούν ενεργειακά και αμυντικά projects που, όπως εκτιμά, περιορίζουν τον ρόλο της Τουρκίας και διαμορφώνουν ένα νέο ισοζύγιο ισχύος στην περιοχή.
Σύμφωνα με την ανάλυση που προβάλλεται από την Άγκυρα, ο άξονας Ισραήλ–Ελλάδας–Κύπρου στηρίζεται σε μεγάλα σχέδια αξιοποίησης και μεταφοράς φυσικού αερίου, ηλεκτρικές διασυνδέσεις και στενότερη αμυντική συνεργασία, με στόχο τη δημιουργία ενός πλαισίου συνεργασίας στο οποίο η Τουρκία δεν έχει θέση. Οι τουρκικές εκπομπές εντάσσουν αυτές τις κινήσεις στην ευρύτερη συζήτηση για “Τουρκία εκτός ενεργειακής εξίσωσης”, την ώρα που ελληνικές και κυπριακές πηγές υπογραμμίζουν ότι οι τριμερείς συνεργασίες εδράζονται στο διεθνές δίκαιο και στο δικαίωμα των κρατών να αξιοποιούν την ΑΟΖ τους.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη διάσταση της ασφάλειας, με το CNN Türk να κάνει λόγο για επιτάχυνση της κούρσας εξοπλισμών στην Ανατολική Μεσόγειο, επικαλούμενο την ενίσχυση των ναυτικών και αεροπορικών δυνατοτήτων Ελλάδας και Κύπρου, αλλά και την τεχνολογική υπεροχή του Ισραήλ. Στην τουρκική δημόσια συζήτηση, οι τριμερείς ασκήσεις και οι συμφωνίες αμυντικής συνεργασίας ερμηνεύονται ως στοιχεία μιας περιφερειακής “αντιτουρκικής” αρχιτεκτονικής ασφάλειας, παρά το γεγονός ότι Αθήνα, Λευκωσία και Τελ Αβίβ μιλούν για δομές σταθερότητας και αποτροπής στην περιοχή.
Ο Ντουρμάζ συνδέει τη σημερινή ένταση με τις ανακαλύψεις υδρογονανθράκων των τελευταίων ετών και τις συγκρουόμενες διεκδικήσεις σε θαλάσσιες ζώνες, επισημαίνοντας ότι κάθε νέα τριμερής πρωτοβουλία χωρίς την Τουρκία αντιμετωπίζεται στην Άγκυρα ως πλήγμα στα “νόμιμα δικαιώματά” της. Την ίδια στιγμή, η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία τονίζουν ότι οι συνεργασίες με Ισραήλ και άλλους περιφερειακούς δρώντες αποτελούν απάντηση σε μονομερείς ενέργειες της Τουρκίας, όπως το τουρκο – λιβυκό μνημόνιο και οι έρευνες σε θαλάσσιες περιοχές που η Αθήνα και η Λευκωσία θεωρούν ότι ανήκουν στη δική τους δικαιοδοσία.
Στο ρεπορτάζ του CNN Türk, η τουρκική πλευρά προβάλλεται να διατηρεί “σταθερή στάση” στη λογική της “Γαλάζιας Πατρίδας”, επιχειρώντας να αποτρέψει, κατά την τουρκική οπτική, τον αποκλεισμό της από τους φυσικούς πόρους και τα ενεργειακά δίκτυα της Ανατολικής Μεσογείου. Ωστόσο, η ελληνική και η κυπριακή διπλωματία υπενθυμίζουν σε κάθε ευκαιρία ότι η αποκλιμάκωση περνά μέσα από σεβασμό του διεθνούς δικαίου της θάλασσας και ουσιαστικό διάλογο για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών, προκειμένου η “σιωπηλή κρίση” να μην μετατραπεί σε ανοιχτή σύγκρουση σε μια από τις πιο κρίσιμες γεωπολιτικά περιοχές του πλανήτη.
Π.Κ.
