Του Χάρη Φλουδόπουλου
Τρεις βασικές αλλαγές στο ευρωπαϊκό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων METSAF, με στόχο την αποτελεσματικότερη στήριξη των ενεργοβόρων βιομηχανιών απέναντι στο υψηλό ενεργειακό κόστος, προτείνει η ευρωπαϊκή βιομηχανία. Συγκεκριμένα με επιστολή που υπογράφεται από συνδέσμους ενεργοβόρων βιομηχανικών κλάδων ζητείται η αύξηση των ορίων επιλέξιμης κατανάλωσης και σώρευσης ενισχύσεων από το 50% στο 70%, η κατάργηση της υποχρέωσης επανεπένδυσης του μισού ποσού της ενίσχυσης και η παράταση του μηχανισμού τουλάχιστον μέχρι το τέλος του 2027.
Οι προτάσεις περιλαμβάνονται σε κοινό κείμενο θέσεων που έχει προετοιμαστεί με πρωτοβουλία της European Metals και έχει κοινοποιηθεί στα μέλη της Alliance of Energy-Intensive Industries, με στόχο τη συγκρότηση ενός ευρύτερου μετώπου ευρωπαϊκών βιομηχανικών οργανώσεων.
Μεταξύ άλλων, την επιστολή συνυπογράφουν οι οργανώσεις European Metals, EUROFER, Euromines, European Aluminium, CEPI, Glass Alliance Europe και IFIEC Europe.
Αύξηση της επιλέξιμης κατανάλωσης στο 70%
Η πρώτη παρέμβαση αφορά την ευθυγράμμιση των βασικών παραμέτρων του METSAF με το αυξημένο επίπεδο στήριξης που προβλέπει το ίδιο το πλαίσιο.
Όπως επισημαίνουν οι βιομηχανικοί σύνδεσμοι, το METSAF, το οποίο θεσπίστηκε για την αντιμετώπιση των συνεπειών της κρίσης στη Μέση Ανατολή, αύξησε από το 50% στο 70% το επιτρεπόμενο επίπεδο ελάφρυνσης του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας, με βάση τη σχετική ετήσια μέση τιμή χονδρικής.
Ωστόσο, δύο κρίσιμες παράμετροι εξακολουθούν να παραμένουν στο 50%: το ποσοστό της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας που μπορεί να καλυφθεί από τον μηχανισμό και το όριο σώρευσης της ενίσχυσης με την αντιστάθμιση του έμμεσου κόστους εκπομπών CO2.
Οι βιομηχανίες ζητούν και τα δύο όρια να αυξηθούν στο 70%, ώστε οι επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν τον εντονότερο διεθνή ανταγωνισμό και είναι περισσότερο εκτεθειμένες στο ενεργειακό κόστος να μπορούν να αξιοποιήσουν αποτελεσματικά το αυξημένο επίπεδο στήριξης.
Κατά τους συντάκτες της πρότασης, η συγκεκριμένη αλλαγή δεν απαιτεί ανατροπή της αρχιτεκτονικής του μηχανισμού, αλλά στοχευμένη προσαρμογή των παραμέτρων του.
Κατάργηση της υποχρέωσης επανεπένδυσης
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη δεύτερη πρόταση που αφορά την κατάργηση της υποχρέωσης των δικαιούχων να διαθέτουν τουλάχιστον το 50% της ενίσχυσης σε επενδύσεις που συμβάλλουν στη μείωση του κόστους του ηλεκτρικού συστήματος.
Σύμφωνα με την επιχειρηματολογία των βιομηχανικών οργανώσεων, η απαίτηση αυτή περιορίζει ουσιαστικά το άμεσο οικονομικό όφελος από την ενίσχυση, σε μια περίοδο κατά την οποία οι επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν εξαιρετικά υψηλές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.
Παρότι το METSAF προβλέπει ήδη εξαίρεση από πρόσθετες επενδυτικές υποχρεώσεις για το επιπλέον ποσό ενίσχυσης που χορηγείται μέσω της προσωρινής παρέκκλισης, η σχετική απαίτηση εξακολουθεί να εφαρμόζεται σε σημαντικό μέρος της συνολικής στήριξης.
Οι σύνδεσμοι υπογραμμίζουν ότι οι ενεργοβόρες βιομηχανίες αντιμετωπίζουν ήδη σημαντικές επενδυτικές ανάγκες για την απανθρακοποίηση της παραγωγής τους στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών.
Παράταση του μηχανισμού τουλάχιστον έως το τέλος του 2027
Η τρίτη πρόταση αφορά τη χρονική διάρκεια εφαρμογής του METSAF. Οι βιομηχανικοί σύνδεσμοι ζητούν παράταση του πλαισίου τουλάχιστον έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027, με δυνατότητα περαιτέρω συνέχισης έως ότου οι ευρωπαϊκές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας σταθεροποιηθούν σε διεθνώς ανταγωνιστικά επίπεδα.
Όπως τονίζουν, οι βραχυπρόθεσμες παρατάσεις δεν παρέχουν την αναγκαία προβλεψιμότητα για τη διατήρηση της βιομηχανικής παραγωγής και την υλοποίηση επενδύσεων.
Γιατί δεν ζητείται μείωση του ορίου των 50 ευρώ/MWh
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η επιλογή των συνδέσμων να μην προτείνουν μείωση του ελάχιστου ορίου τιμής ηλεκτρικής ενέργειας των 50 ευρώ/MWh.
Σύμφωνα με την ενημέρωση προς τα μέλη, μια τέτοια πρόταση θεωρήθηκε ότι θα είχε περιορισμένες πιθανότητες αποδοχής από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καθώς το συνοδευτικό έγγραφο εργασίας για το CISAF παρουσιάζει το συγκεκριμένο όριο ως προσεκτικά υπολογισμένο σημείο αναφοράς, με στόχο την προσέγγιση των ιστορικών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας πριν από την ενεργειακή κρίση.
Για τον λόγο αυτό επιλέχθηκε να δοθεί προτεραιότητα σε παρεμβάσεις που μπορούν να βελτιώσουν την αποτελεσματικότητα των ενισχύσεων χωρίς να αμφισβητούν τη βασική φιλοσοφία του ευρωπαϊκού πλαισίου.
Το κείμενο καταλήγει επισημαίνοντας ότι οι ευρωπαϊκές ενεργοβόρες βιομηχανίες αντιμετωπίζουν τιμές ηλεκτρικής ενέργειας έως και δύο ή τρεις φορές υψηλότερες από εκείνες των ανταγωνιστών τους στις ΗΠΑ και την Κίνα.
Το βασικό μήνυμα προς τις Βρυξέλλες είναι ότι οι κρατικές ενισχύσεις αποτελούν αναγκαία αλλά προσωρινή απάντηση στην κρίση. Η μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας προϋποθέτει ένα ενεργειακό σύστημα που θα εξασφαλίζει σταθερές, προβλέψιμες και διεθνώς ανταγωνιστικές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.
