Η Δυτική Αυστραλία εξαιρείται από το νέο ομοσπονδιακό καθεστώς δέσμευσης φυσικού αερίου, το οποίο προβλέπει ότι οι εξαγωγείς LNG θα υποχρεούνται να διαθέτουν το 20% της παραγωγής τους στην εγχώρια αγορά. Τη συμφωνία με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση ανακοίνωσε την Τετάρτη ο πρωθυπουργός της πολιτείας (Premier), Ρότζερ Κουκ, επιβεβαιώνοντας ότι η περιοχή θα διατηρήσει το υφιστάμενο δικό της σύστημα, που προβλέπει δέσμευση του 15% της παραγωγής για την κάλυψη των εγχώριων αναγκών.
Η Δυτική Αυστραλία αποτελεί το σημαντικότερο εξαγωγικό κέντρο LNG της χώρας, φιλοξενώντας τις εγκαταστάσεις North West Shelf της Woodside Energy, καθώς και τα έργα Gorgon και Wheatstone της Chevron. Παράλληλα, δεν συνδέεται μέσω αγωγών ή θαλάσσιων μεταφορών με τις ιδιαίτερα πιεσμένες αγορές φυσικού αερίου της ανατολικής ακτής, όπως μεταδίδει το Reuters.
Μετά τις επιθέσεις του Ιράν που έθεσαν εκτός λειτουργίας εγκαταστάσεις παραγωγής LNG στο Κατάρ, η Αυστραλία επανήλθε στη δεύτερη θέση παγκοσμίως μεταξύ των προμηθευτών υγροποιημένου φυσικού αερίου, με τη Δυτική Αυστραλία να αντιπροσωπεύει σχεδόν τα δύο τρίτα των συνολικών εξαγωγών της χώρας.
Σε δήλωσή του στο LinkedIn, ο Ρότζερ Κουκ ανέφερε ότι η κυβέρνησή του κατέληξε σε συμφωνία με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση των Εργατικών για την τροποποίηση του Εθνικού Συστήματος Δέσμευσης Φυσικού Αερίου για την Εγχώρια Αγορά (National Domestic Gas Reservation Scheme), ώστε να προβλεφθεί ρητή εξαίρεση για τη Δυτική Αυστραλία.
Όπως υπογράμμισε, η συμφωνία “θα μας προσφέρει τη βεβαιότητα που χρειαζόμαστε, ώστε να συνεχίσουμε να προσελκύουμε επενδύσεις, να εξασφαλίζουμε νέες προμήθειες φυσικού αερίου και να δημιουργούμε θέσεις εργασίας”.
Παράλληλα, κάλεσε όλους τους γερουσιαστές που εκπροσωπούν τη Δυτική Αυστραλία, ανεξαρτήτως πολιτικής τοποθέτησης –Εργατικούς, Φιλελεύθερους, One Nation ή Πράσινους– να στηρίξουν την τροπολογία, τονίζοντας ότι οφείλουν να ενεργήσουν προς όφελος της πολιτείας.
Από την πλευρά του, το γραφείο της ομοσπονδιακής υπουργού Φυσικών Πόρων, Μάντλιν Κινγκ, δεν είχε απαντήσει έως την ώρα δημοσίευσης στο σχετικό αίτημα για σχολιασμό. Σημειώνεται ότι τον περασμένο Μάιο ο Κουκ είχε δηλώσει πως η υπουργός τον είχε διαβεβαιώσει ότι η νέα πολιτική δέσμευσης του 20% της παραγωγής για εγχώρια κατανάλωση δεν θα έπληττε τη μεγάλη βιομηχανία LNG της πολιτείας. Η Κινγκ εκλέγεται στην εκλογική περιφέρεια Brand, νότια του Περθ.
Σε εκκρεμότητα η έγκριση από τη Γερουσία
Παρά τη συμφωνία, η νομοθετική διαδικασία δεν έχει ολοκληρωθεί. Το νέο καθεστώς πρέπει να εγκριθεί από τη Γερουσία της Αυστραλίας, όπου η σχετική συζήτηση βρίσκεται σε εξέλιξη αυτή την εβδομάδα. Το νομοσχέδιο έχει ήδη περάσει από την Κάτω Βουλή τον Οκτώβριο.
Έκθεση διακομματικής επιτροπής της Γερουσίας, που δημοσιεύθηκε την προηγούμενη εβδομάδα, εισηγήθηκε την υιοθέτηση του μέτρου. Ωστόσο, μέλη της επιτροπής από τον αντιπολιτευόμενο συνασπισμό Coalition ζήτησαν σειρά τροποποιήσεων, μεταξύ των οποίων και την εξαίρεση της Δυτικής Αυστραλίας.
Η προτεινόμενη ρύθμιση διαχωρίζει ουσιαστικά τις αγορές της δυτικής και της ανατολικής ακτής, μηδενίζοντας την ομοσπονδιακή υποχρέωση δέσμευσης φυσικού αερίου για τη Δυτική Αυστραλία. Με αυτόν τον τρόπο, θα εξακολουθήσει να εφαρμόζεται το υφιστάμενο πολιτειακό καθεστώς του 15%.
Οι δύο μηχανισμοί διαφοροποιούνται, ωστόσο, όχι μόνο ως προς το ποσοστό της υποχρεωτικής διάθεσης, αλλά και ως προς τον τρόπο με τον οποίο το φυσικό αέριο διοχετεύεται στην αγορά, καθώς και ως προς τη διάρκεια της υποχρέωσης.
Ειδικότερα, η νομοθεσία της Δυτικής Αυστραλίας προβλέπει ότι οι εξαγωγείς LNG οφείλουν να “προσφέρουν” συγκεκριμένες ποσότητες φυσικού αερίου στην εγχώρια αγορά, ενώ το ομοσπονδιακό πλαίσιο επιβάλλει την υποχρέωση να τις “προμηθεύουν”. Η διατύπωση αυτή έχει προκαλέσει αντιδράσεις, καθώς επικριτές του μέτρου υποστηρίζουν ότι δίνει στους αγοραστές τη δυνατότητα να πιέζουν τις τιμές σε επίπεδα που οι παραγωγοί θεωρούν οικονομικά μη βιώσιμα.
Επιπλέον, το πολιτειακό σύστημα επιτρέπει τον υπολογισμό του ποσοστού 15% σωρευτικά σε όλη τη διάρκεια ζωής ενός έργου LNG. Αντίθετα, το ομοσπονδιακό σχέδιο προβλέπει ετήσια εφαρμογή της υποχρέωσης, με στόχο τη δημιουργία αυτού που η κυβέρνηση χαρακτηρίζει “μέτριας υπερπροσφοράς” φυσικού αερίου στην εγχώρια αγορά.
Αντιδράσεις από την αγορά και τους μεγάλους καταναλωτές
Η προοπτική εξαίρεσης της Δυτικής Αυστραλίας έγινε δεκτή θετικά από τους επιχειρηματικούς φορείς Chamber of Minerals and Energy of Western Australia και Australian Energy Producers, οι οποίοι εκπροσωπούν σημαντικά συμφέροντα του ενεργειακού και εξορυκτικού κλάδου.
Αντίθετα, έντονη ήταν η αντίδραση της DomGas Alliance, η οποία εκπροσωπεί μεγάλους βιομηχανικούς καταναλωτές φυσικού αερίου, μεταξύ των οποίων οι Alcoa και Wesfarmers.
Η εκπρόσωπος της συμμαχίας, Μία Ντέιβις, χαρακτήρισε το υφιστάμενο πολιτειακό σύστημα δέσμευσης φυσικού αερίου “αποτυχημένο”, επικαλούμενη στοιχεία σύμφωνα με τα οποία ορισμένα έργα εξαγωγής LNG διαθέτουν στην τοπική αγορά σημαντικά μικρότερο ποσοστό της παραγωγής τους από το προβλεπόμενο.
Ενδεικτικά, ανέφερε ότι το έργο Pluto LNG, το οποίο διαχειρίζεται η Woodside, διοχέτευσε στην εγχώρια αγορά μόλις το 3,8% της παραγωγής του. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε, οι παραγωγοί φυσικού αερίου είχαν διαθέσει σωρευτικά στην τοπική αγορά μόλις το 8% κατά το οικονομικό έτος 2023-2024, το τελευταίο για το οποίο υπήρχαν διαθέσιμα δεδομένα.
“Μια εξαίρεση χωρίς χρονικό περιορισμό δεν μπορεί να λειτουργήσει ως λευκή επιταγή για τους εξαγωγείς, εις βάρος των επιχειρήσεων της Δυτικής Αυστραλίας, οι οποίες βασίζονται στο φυσικό αέριο για τη στήριξη περισσότερων από 460.000 θέσεων εργασίας και οικονομικής δραστηριότητας ύψους 432 δισ. αυστραλιανών δολαρίων (περίπου 290 δισ. δολαρίων ΗΠΑ)”, δήλωσε η Ντέιβις.
Στον αντίποδα, οι επικριτές της ομοσπονδιακής πολιτικής προειδοποιούν ότι η υποχρεωτική διάθεση μεγαλύτερων ποσοτήτων φυσικού αερίου στην εγχώρια αγορά ενδέχεται να συμπιέσει τις τιμές σε τέτοιο βαθμό, ώστε να καταστεί ασύμφορη η έρευνα, η ανάπτυξη και η αξιοποίηση νέων κοιτασμάτων.
Εφόσον εγκριθεί από τη Γερουσία, το νέο καθεστώς δέσμευσης φυσικού αερίου αναμένεται να τεθεί σε ισχύ από το 2028.


