Τo 2025 θα φέρει το ΑΕΠ της Ελλάδας σε νέο ιστορικό υψηλό, με 16 χρόνια… καθυστέρηση, νέα αύξηση του μέσου εισοδήματος, αλλά και περαιτέρω αποκλιμάκωση της αναλογίας του χρέους ως προς το ΑΕΠ με ρυθμό που θα συμπεριλαμβάνεται στους ταχύτερους της Ευρώπης.
Όσο επισφαλείς και αν είναι οι προβλέψεις σε μια χρονιά μεγάλης αβεβαιότητας (ανοικτά πολεμικά μέτωπα σε Ευρώπη και Μέση Ανατολή, απειλή εμπορικού πολέμου, πολιτική αβεβαιότητα στις μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρώπης κ.λπ.) μπορούν να γίνουν έστω και με αυξημένο ποσοστό ρίσκου.
Έτος ανάπτυξης
To 2025 θα είναι για την Ελλάδα έτος ανάπτυξης, με το ποσοστό να διαμορφώνεται πάνω από το 2%, χαρίζοντας στη χώρα μια από τις πρώτες θέσεις σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Σε συνδυασμό με έναν πληθωρισμό ο οποίος αναμένεται να κινηθεί στην περιοχή του 2%-2,5%, το ονομαστικό ΑΕΠ θα ξεπεράσει τα 245 δισ. ευρώ για πρώτη φορά στην ιστορία της χώρας. Ένα «κεκτημένο» για όλες τις χώρες της Ευρώπης (το να καταγράφεται κάθε χρόνο νέο υψηλό όσον αφορά το ονομαστικό ΑΕΠ), στην Ελλάδα χρειάστηκε να περιμένουμε από το πολύ μακρινό πλέον 2009 προκειμένου να το βρούμε μπροστά μας, και αυτό αναμένεται να συμβεί το 2025.
Το δημόσιο χρέος της χώρας δεν θα αυξηθεί. Δεν υπάρχει λόγος. Καθώς το νέο έτος ξεκινά με τα ταμειακά διαθέσιμα της τάξεως των 32-33 δισ. ευρώ, η Ελλάδα δεν θα δανειστεί παρά 8 δισ. ευρώ προκειμένου να αποπληρώσει τις λήξεις των ομολόγων. Με δεδομένο ότι το πρωτογενές πλεόνασμα θα είναι αρκετό για να καλύψει τους τόκους εξυπηρέτησης του δημοσίου χρέους, το τελευταίο θα παραμείνει πάνω-κάτω στα ίδια επίπεδα και θα μειωθεί αναλογικά με το ΑΕΠ επειδή θα αυξηθεί ο παρονομαστής. Το 2025 θα κλείσει με αναλογία χρέους προς ΑΕΠ κάτω από το 150% και η Ελλάδα θα πλησιάσει ακόμη περισσότερο τη δεύτερη από το τέλος χώρα με το μεγαλύτερο πρόβλημα χρέους στην Ευρώπη που είναι η Ιταλία.
Λόγω της ανάπτυξης, αλλά και του επερχόμενου ισοσκελισμού του προϋπολογισμού (σ.σ.: υπάρχουν σοβαρές πιθανότητες το 2025 το έλλειμμα σε επίπεδο γενικής κυβέρνησης να μηδενιστεί), το 2025 θα είναι έτος αναβαθμίσεων από τους οίκους αξιολόγησης.
Είτε τον Μάρτιο είτε τον Οκτώβριο, μεταξύ αυτών που θα κάνουν το επόμενο βήμα θα είναι και ο οίκος Moody’s, ο μεγαλύτερος ελεγκτικός οίκος του πλανήτη. Η επιστροφή της επενδυτικής βαθμίδας (σ.σ.: ο αμερικανικός οίκος είναι ο μοναδικός που δεν έχει κάνει αυτό το βήμα μέχρι τώρα) θα δημιουργήσει ακόμη περισσότερη ζήτηση για τα ελληνικά ομόλογα, σε μια χρονιά αυξημένης αβεβαιότητας σε διεθνές επίπεδο λόγω των τεράστιων χρηματοδοτικών αναγκών σε Ευρώπη και Αμερική.
Παρά την ανάπτυξη, η Ελλάδα θα δυσκολευτεί να επιτύχει τον στόχο για σημαντική αύξηση των επενδύσεων, αλλά και περαιτέρω ενίσχυση των τουριστικών εισπράξεων κατά τουλάχιστον 1 δισ. ευρώ μέσα στη χρονιά που μόλις ξεκινά. Η αυξημένη αβεβαιότητα, κυρίως στην Ευρώπη, θα δημιουργήσει «αναχώματα» σε αυτά τα δύο «μέτωπα». Οι επιδόσεις θα είναι βελτιωμένες και λόγω του Ταμείου Ανάκαμψης και λόγω της δυναμικής που έχει αναπτύξει ο ελληνικός τουρισμός, αντλώντας σημαντικά έσοδα και εκτός της περιόδου αιχμής. Το ζήτημα είναι αν θα επαληθευτούν οι αισιόδοξες προβλέψεις.
Θέσεις εργασίας
Αβεβαιότητα και στο… μέτωπο της δημιουργίας νέων καλά πληρωμένων θέσεων εργασίας, αλλά και της βελτίωσης του μέσου εισοδήματος. Θα υπάρξουν δυσκολίες στην προσπάθεια περαιτέρω μείωσης της ανεργίας κάτω από το επίπεδο του 10% (σ.σ.: είναι δυσκολότερο να ρίξεις την ανεργία από το 10% στο 8% παρά από το 15% στο 10%), αλλά και στην προσπάθεια αύξησης του μέσου μισθού σε επίπεδο υψηλότερο των 1.400 ευρώ τον μήνα.
