«Μπλόκο» με τις νέες ομάδες «ράμπο», ΔΕΟΣ και ΜΕΟΕΛ, που δεν θα υπόκεινται σε περιορισμούς περί απορρήτου, μόνο εχεμύθειας, και θα ασκούν ακόμη και ανακριτικά καθήκοντα, στήνει από τις 16 Μαρτίου η ΑΑΔΕ στο οικονομικό έγκλημα.
Η νέα μονάδα ελέγχου ΔΕΟΣ παίρνει «σάρκα και οστά», καθώς με απόφαση του διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) (Δ.ΟΡΓ.Α 442713ΕΞ/13.1. 2026) αντικαθιστά πλέον μετά από 27 χρόνια λειτουργίας το ΣΔΟΕ, αναλαμβάνει ρόλο στο πεδίο των μεγάλων και σύνθετων υποθέσεων φοροδιαφυγής.
Στο πλαίσιο δε αυτό εντάσσεται και στο γενικό σχέδιο δράσης της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων για ουσιαστικότερα αποτελέσματα κατά της φοροδιαφυγής και την επίτευξη της πρόβλεψης για είσπραξη τουλάχιστον 2,5 δισ. ευρώ, από ΦΠΑ και άλλους φόρους, έως το 2027.
Οι «ράμπο» της ομάδας ΔΕΟΣ, που θα χειρίζονται τις πιο απαιτητικές υποθέσεις φοροδιαφυγής και λαθρεμπορίου, θα λειτουργούν συντονισμένα με τις υπάρχουσες φορολογικές και τελωνειακές υπηρεσίες, έχοντας παράλληλα στο «οπλοστάσιό» τους όλα τα σύγχρονα ψηφιακά εργαλεία, με χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης.
Η Γενική Διεύθυνση Δυνάμεων Ελέγχου Οικονομικών Συναλλαγών (ΔΕΟΣ), που θα έχει υπό τη σκέπη της και τις Μονάδες Ειδικών Οικονομικών Ελέγχων (ΜΕΟΕΛ) Αττικής και Μακεδονίας, αναλαμβάνει δράση για την αποκάλυψη και καταπολέμηση εστιών οικονομικού εγκλήματος που άπτονται φορολογικών υποθέσεων, μεγάλης φοροδιαφυγής, τον έλεγχο της κίνησης κεφαλαίων, της διακίνησης αγαθών και υπηρεσιών.
Μεταξύ δε των βασικών στόχων που θα έχουν οι νέες μονάδες είναι η πρόληψη, η έρευνα και η καταστολή οικονομικών εγκλημάτων που αφορούν νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες (ξέπλυμα χρήματος), αλλά και η διενέργεια ελέγχων για δωροδοκίες, δωροληψίες, απάτες, ατασθαλίες.
Ψηλά στη λίστα βρίσκεται και η διενέργεια ερευνών για την καταπολέμηση περιπτώσεων απάτης στον ενδοκοινοτικό ΦΠΑ σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα ή σε κάθε είδους νομικές οντότητες σε όλη την επικράτεια, με έμφαση στον εντοπισμό και στην απενεργοποίηση του ενδοκοινοτικού ΑΦΜ εξαφανισμένων εμπόρων, καθώς και τον εντοπισμό και την εξάρθρωση κυκλωμάτων κυκλικής απάτης (carousel fraud).
Επισημαίνεται ότι με βάση το σχέδιο της ΑΑΔΕ οι «ράμπο» των νέων μονάδων δράσης, μεταξύ των άλλων, θα μπορούν:
α) να έχουν πρόσβαση και να λαμβάνουν οποιαδήποτε πληροφορία ή στοιχείο που αφορά ή σχετίζεται με την άσκηση του έργου και της αποστολής τους, ύστερα από σχετική υπηρεσιακή εντολή, μη υποκείμενοι σε περιορισμούς διατάξεων περί απορρήτου, υποχρεούμενοι, σε κάθε περίπτωση, στην τήρηση των διατάξεων περί εχεμύθειας, όπως εκάστοτε ισχύουν στον Υπαλληλικό Κώδικα,
β) προβαίνουν στη διενέργεια όλων των αναγκαίων ελεγκτικών επαληθεύσεων για τη διασφάλιση αξιόπιστων αποτελεσμάτων και
γ) διενεργούν προανάκριση και προκαταρκτική εξέταση, κατόπιν εισαγγελικής παραγγελίας, ως ειδικοί ανακριτικοί υπάλληλοι, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, σύμφωνα πάντα με τις διατάξεις του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας.
Οι στρατηγικοί στόχοι
Οι στρατηγικοί σκοποί της νέας Γενικής Διεύθυνσης Δυνάμεων Ελέγχου Οικονομικών Συναλλαγών (Γ.Δ. ΔΕΟΣ) είναι οι ακόλουθοι:
(α) Ο εντοπισμός, η αποκάλυψη και η καταπολέμηση εστιών οικονομικού εγκλήματος που άπτονται φορολογικών και τελωνειακών υποθέσεων, μεγάλης φοροδιαφυγής και δασμοφοροδιαφυγής, καθώς και ο έλεγχος της κίνησης κεφαλαίων, της κατοχής και διακίνησης απαγορευμένων ή υπό ειδικό καθεστώς ειδών και ουσιών.
(β) Η διεξαγωγή ερευνών, ελέγχων πρόληψης και δίωξης, εκ των υστέρων ελέγχων, καθώς και μερικών επιτόπιων ελέγχων για την εξακρίβωση της ορθής εφαρμογής της φορολογικής και τελωνειακής νομοθεσίας, τον εντοπισμό, την καταπολέμηση και τον κολασμό της φοροαποφυγής και φοροδιαφυγής, του λαθρεμπορίου και της δασμοφοροδιαφυγής, καθώς και κάθε φαινομένου απάτης σε βάρος των δημοσίων εσόδων.
(γ) Ο έλεγχος της ορθής εφαρμογής των διατάξεων που σχετίζονται με τον εντοπισμό και την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου, της δασμοφοροδιαφυγής, της φοροδιαφυγής και της ορθής εφαρμογής των διατάξεων που σχετίζονται με τις εθνικές και κοινοτικές επιδοτήσεις και επιχορηγήσεις, η αποκάλυψη περιπτώσεων διαφθοράς και απάτης, καθώς επίσης και ο έλεγχος της ορθής εφαρμογής των διατάξεων που αναφέρονται στην προστασία της δημόσιας περιουσίας, με σκοπό την πρόληψη των σχετικών παραβάσεων και παράνομων πράξεων, την οικειοθελή συμμόρφωση των υπόχρεων, τη δίωξη των υπευθύνων παραβατών, καθώς και την προστασία γενικότερα των οικονομικών συμφερόντων του Ελληνικού Δημοσίου, της εθνικής οικονομίας, του κοινωνικού συνόλου και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.).
(δ) Η διασφάλιση της συνεργασίας με ελεγκτικές ή διωκτικές υπηρεσίες εντός και εκτός της ΑΑΔΕ για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, του λαθρεμπορίου, απάτης και παρατυπίας και λοιπών εστιών οικονομικού εγκλήματος, που είναι συναρμόδιες ή εμπλεκόμενες σε θέματα αρμοδιότητας της Γενικής Διεύθυνσης.
(ε) Ο συντονισμός, η ανάπτυξη, η παρακολούθηση των διεθνών οικονομικών σχέσεων σε πολυμερές και διμερές διακρατικό επίπεδο.
Ταυτόχρονα, οι Μονάδες Ειδικών Οικονομικών Ελέγχων (ΜΕΟΕΛ) Αττικής και Μακεδονίας θα έχουν, μεταξύ άλλων, τους εξής επιχειρησιακούς στόχους:
- Αποκάλυψη περιπτώσεων οικονομικού εγκλήματος, μέσω της διενέργειας ελέγχων δημοσίων δαπανών.
- Χειρισμό θεμάτων που αφορούν συναλλαγές και δραστηριότητες, ως προϊόν μορφών διαφθοράς και απάτης δημοσίων λειτουργών και άλλων εμπλεκόμενων προσώπων που σχετίζονται με το οικονομικό έγκλημα, καθώς και ελέγχους περιουσιακής κατάστασης.
- Προστασία των συμφερόντων του Ελληνικού Δημοσίου και της Ε.Ε. με την αποτελεσματική αντιμετώπιση των περιπτώσεων διαφθοράς και οικονομικής απάτης σε βάρος τους.
- Χειρισμό θεμάτων που αφορούν έρευνες ηλεκτρονικού οικονομικού εγκλήματος και διανοητικής ιδιοκτησίας
- Έλεγχο της κίνησης κεφαλαίων και του επιχειρούμενου εμπορίου με παράνομες πράξεις, με σκοπό την εξαπάτηση των αρχών και έλεγχο κανόνων διακίνησης, αγοράς προϊόντων και παροχής υπηρεσιών, καθώς και της κατοχής και της διακίνησης απαγορευμένων ή υπό ειδικό καθεστώς ειδών και ουσιών.
- Έλεγχο της ορθής εφαρμογής των διατάξεων που σχετίζονται με τις εθνικές και κοινοτικές επιδοτήσεις και επιχορηγήσεις και των διατάξεων που αναφέρονται στην προστασία της δημόσιας περιουσίας, με σκοπό την πρόληψη ή τον εντοπισμό των σχετικών παραβάσεων και παράνομων πράξεων, την οικειοθελή συμμόρφωση των υπόχρεων, τη δίωξη των υπεύθυνων παραβατών σε συνεργασία με τις συναρμόδιες υπηρεσίες.
Χρηματοοικονομικές συναλλαγές
Στο νέο πλαίσιο ελέγχων που δημιουργείται από την ΑΑΔΕ θα λειτουργεί και ειδικό Τμήμα Χρηματοοικονομικών Υποθέσεων που θα έχει ως κύριους στόχους:
α) την πρόληψη, έρευνα και καταστολή οικονομικών παραβάσεων και εγκλημάτων που:
- διενεργούνται σε βάρος των εθνικών δημοσιονομικών συμφερόντων και της εθνικής οικονομίας, καθώς και σε βάρος του κοινωνικού συνόλου και
- αποσκοπούν σε νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και αφορούν απάτες (περιλαμβανομένης της απάτης των επενδυτών) και καταχρήσεις, δόλια προστασία από τις τρέχουσες ή μελλοντικές απαιτήσεις πιστωτών, αθέμιτη συμμετοχή σε πλειστηριασμούς, μισθώσεις και δημοπρασίες σε βάρος των συμφερόντων του Δημοσίου.
(β) τη συλλογή, ανάλυση και αξιολόγηση στοιχείων και πληροφοριών από βάσεις δεδομένων, στατιστικές αναλύσεις και λοιπές πηγές πληροφοριών και στοιχείων και τη διενέργεια επιτόπιων ελέγχων και ερευνών προς εντοπισμό, αποκάλυψη, τεκμηρίωση και καταπολέμηση οικονομικών παραβάσεων και εγκλημάτων.
(γ) τη διερεύνηση παραβάσεων της τραπεζικής νομοθεσίας και της νομοθεσίας για την κεφαλαιαγορά, τα ομόλογα, ομολογίες, ομολογιακά δάνεια, έντοκα γραμμάτια Ελληνικού Δημοσίου και μετοχές, τις χρηματιστηριακές συναλλαγές, τραπεζικές, χρηματοπιστωτικές και ασφαλιστικές συναλλαγές ή συμβάσεις, απάτες σχετικά με την ασφαλιστική νομοθεσία, απάτη υποθηκών, παράνομα δάνεια και τοκογλυφία, σε συνεργασία με την Τράπεζα της Ελλάδος, την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς και άλλους φορείς.
Οι επιχειρησιακοί στόχοι της ΔΙΠΕΟΕ
Όσον αφορά τη Διεύθυνση Προγραμματισμού Ελέγχων Οικονομικού Εγκλήματος (ΔΙΠΕΟΕ), που εποπτεύει τις Μονάδες Ειδικών Οικονομικών Ελέγχων (ΜΕΟΕΛ) Αττικής και Μακεδονίας, οι επιχειρησιακοί της στόχοι θα είναι οι κατωτέρω:
- Ο σχεδιασμός, ο προγραμματισμός, ο συντονισμός και η εποπτεία των ελέγχων και ερευνών που διενεργούν οι Μονάδες Ειδικών Οικονομικών Ελέγχων (ΜΕΟΕΛ) της Γενικής Διεύθυνσης ΔΕΟΣ, η ανάθεση στοχευμένων ελέγχων σε αυτές, καθώς και η καθοδήγηση αυτών, για την εύρυθμη και αποτελεσματική λειτουργία τους, η ανάπτυξη επιχειρησιακών σχεδίων και η υποβολή προτάσεων και εισηγήσεων στον προϊστάμενο της Γενικής Διεύθυνσης, μετά από ανάλυση δεδομένων και αξιολόγηση κινδύνων.
- Η παρακολούθηση της επίτευξης των στόχων των Μονάδων Ειδικών Οικονομικών Ελέγχων (ΜΕΟΕΛ) και η γενικότερη αξιολόγηση της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας αυτών, καθώς και η μέριμνα για την υποβολή προτάσεων για την αναπροσαρμογή των ποσοτικών στόχων, για τις ανάγκες εκπαίδευσης και επιμόρφωσης του προσωπικού, καθώς και για θέματα οργάνωσης των υπηρεσιών αυτών.
- Η υποστήριξη των ελεγκτικών δράσεων των ΜΕΟΕΛ.
- Η διασφάλιση της συνεργασίας των ΜΕΟΕΛ με όλες τις ελεγκτικές υπηρεσίες της Γενικής Διεύθυνσης και της ΑΑΔΕ εν γένει για την καταπολέμηση εστιών οικονομικού εγκλήματος που άπτονται των αρμοδιοτήτων τους.
- Η υποβολή προτάσεων αρμοδίως, για την απλούστευση των διαδικασιών των ΜΕΟΕΛ και για τη βελτίωση των σχετικών πληροφοριακών συστημάτων, σε συνεργασία με τις αρμόδιες Υπηρεσίες της ΑΑΔΕ.
Το σχέδιο για το χτύπημα του λαθρεμπορίου
Όλες οι νέες Μονάδες ελέγχων της ΑΑΔΕ θα ασκούν και ελέγχους για την εξακρίβωση της ορθής εφαρμογής των διατάξεων που σχετίζονται με τον εντοπισμό και την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου, της δασμοφοροδιαφυγής, της φοροδιαφυγής, της κατοχής και διακίνησης απαγορευμένων ή υπό ειδικό καθεστώς ειδών και ουσιών, καθώς επίσης και των διατάξεων που αναφέρονται στις εθνικές και κοινοτικές επιδοτήσεις και επιχορηγήσεις, καθώς και στην προστασία της διανοητικής ιδιοκτησίας και της δημόσιας περιουσίας, με σκοπό την πρόληψη των σχετικών παραβάσεων και παράνομων πράξεων, την οικειοθελή συμμόρφωση των υπόχρεων, τη δίωξη των υπευθύνων παραβατών, καθώς και την προστασία γενικότερα των οικονομικών συμφερόντων του Ελληνικού Δημοσίου, της εθνικής οικονομίας, του κοινωνικού συνόλου και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.).
Σε κάθε περίπτωση κύριο έργο όλων των υπηρεσιών θα είναι η αποκάλυψη περιπτώσεων οικονομικού εγκλήματος, μέσω της διενέργειας ελέγχων δημοσίων δαπανών, ο χειρισμός θεμάτων που αφορούν συναλλαγές και δραστηριότητες, ως προϊόν μορφών διαφθοράς και απάτης δημοσίων λειτουργών και άλλων εμπλεκόμενων προσώπων που σχετίζονται με το οικονομικό έγκλημα, καθώς επίσης και έρευνες ηλεκτρονικού οικονομικού εγκλήματος, διανοητικής ιδιοκτησίας και ελέγχους περιουσιακής κατάστασης, ο έλεγχος της κίνησης κεφαλαίων και του επιχειρούμενου εμπορίου με παράνομες πράξεις, με σκοπό την εξαπάτηση των αρχών, κανόνων διακίνησης, αγοράς προϊόντων και παροχής υπηρεσιών, καθώς και της κατοχής και της διακίνησης απαγορευμένων ή υπό ειδικό καθεστώς ειδών και ουσιών, όπως και η προστασία των συμφερόντων του Ελληνικού Δημοσίου και της Ε.Ε. με την αποτελεσματική αντιμετώπιση των περιπτώσεων διαφθοράς και οικονομικής απάτης σε βάρος τους.
Επισημαίνεται ότι προς διασφάλιση υψηλού επιπέδου ακεραιότητας, οι υπάλληλοι, οι οποίοι στελεχώνουν τη ΔΙΠΕΟΕ και τις ΜΕΟΕΛ, θα υπόκεινται σε διαδικασία ελέγχου, η οποία περιλαμβάνει ελέγχους ποινικού μητρώου, πειθαρχικών παραπτωμάτων, οικονομικών στοιχείων, καθώς και σε κάθε άλλο έλεγχο, ο οποίος θεωρείται απαραίτητος, κατά την κρίση του διοικητή της ΑΑΔΕ, ανάλογα με τη θέση που κατέχει ο κάθε υπάλληλος.
