Ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, εξέφρασε σοβαρές επιφυλάξεις προς τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ και ανώτατους αξιωματούχους της κυβέρνησης των ΗΠΑ σχετικά με τις πραγματικές προθέσεις του Ιράν στο πλαίσιο της προκαταρκτικής συμφωνίας για το πυρηνικό του πρόγραμμα, σύμφωνα με τρεις πηγές με γνώση των συνομιλιών οι οποίες μίλησαν στον ιστότοπο Axios.
Όπως αναφέρουν, στοιχεία που έχουν συγκεντρώσει οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών δείχνουν ότι η Τεχεράνη ενδέχεται να μην είναι διατεθειμένη να προχωρήσει στις πυρηνικές παραχωρήσεις που ζητά η Ουάσιγκτον.
Οι επιφυλάξεις αυτές δεν περιορίζονται στον επικεφαλής της CIA. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, τόσο ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο όσο και ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ εξέφρασαν ενστάσεις κατά τις εσωτερικές συζητήσεις για το μνημόνιο κατανόησης που ανακοινώθηκε την Κυριακή, ενώ ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς και οι απεσταλμένοι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ υποστήριξαν τη συμφωνία.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, σε διαδοχικές υψηλού επιπέδου συσκέψεις πριν από την ανακοίνωση, ο Τραμπ και οι σύμβουλοί του εξέτασαν στοιχεία που δείχνουν ότι οι Ιρανοί αξιωματούχοι εμφανίζονται να εκπέμπουν διαφορετικά μηνύματα στις μυστικές τους επικοινωνίες σε σχέση με όσα μεταφέρουν στους διεθνείς διαμεσολαβητές και τις ΗΠΑ. Ο Ράτκλιφ και ο Ρούμπιο φέρονται να υποστήριξαν ότι, βάσει αυτών των δεδομένων, είναι αμφίβολο αν η Τεχεράνη θα αποδεχθεί τις πυρηνικές δεσμεύσεις που ζητά η Ουάσιγκτον.
Η συμφωνία, όπως περιγράφεται από πηγές με γνώση του περιεχομένου της, προβλέπει 60ήμερη διαδικασία διαπραγματεύσεων για μια πιο ολοκληρωμένη πυρηνική συμφωνία, με δυνατότητα παράτασης εφόσον υπάρξει συναίνεση. Στο διάστημα αυτό το Ιράν δεσμεύεται να διατηρήσει το υφιστάμενο καθεστώς του πυρηνικού του προγράμματος, ενώ οι ΗΠΑ δεν θα επιβάλουν νέες κυρώσεις ούτε θα προχωρήσουν σε περαιτέρω στρατιωτική ανάπτυξη στην περιοχή.
Σε αντάλλαγμα, προβλέπεται σταδιακή αποκλιμάκωση των περιορισμών στη ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ, με στόχο την πλήρη αποκατάσταση της διέλευσης εμπορικών πλοίων εντός 30 ημερών, καθώς και μηχανισμός για τη μελλοντική διαχείριση των ιρανικών δεσμευμένων κεφαλαίων υπό όρους “ανταποδοτικότητας”.
Το πιο αμφιλεγόμενο σημείο της συμφωνίας αφορά το ενδεχόμενο απελευθέρωσης παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων και τη δημιουργία ενός πιθανού ταμείου έως 300 δισ. δολαρίων για την ανοικοδόμηση και οικονομική ανάπτυξη του Ιράν, υπό την προϋπόθεση επίτευξης τελικής συμφωνίας και ουσιαστικών πυρηνικών περιορισμών.
Παρά τις εσωτερικές επιφυλάξεις, η αμερικανική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το πλαίσιο βασίζεται στην αρχή της “ανταποδοτικότητας”, με την πρόοδο να εξαρτάται από απτά βήματα της Τεχεράνης μέσα στις επόμενες εβδομάδες, καθώς κρίσιμη αξιολόγηση της προόδου αναμένεται σε ορίζοντα δύο έως τριών εβδομάδων.
Οι επικριτές της συμφωνίας, ωστόσο, εκτιμούν ότι το Ιράν ενδέχεται να αποκομίσει βραχυπρόθεσμα περισσότερα οφέλη από τις ΗΠΑ χωρίς να προχωρήσει στις απαιτούμενες πυρηνικές παραχωρήσεις.
