Τη «μητέρα όλων των εμπορικών μαχών» ξεκινά απόψε ο Αμερικανός πρόεδρος Τραμπ, ανακοινώνοντας νέους δασμούς που υποτίθεται ότι θα εγκαινιάσουν μια «χρυσή εποχή» για την Αμερική, αλλά που θα μπορούσαν να ανατρέψουν την παγκόσμια οικονομία.
Μεταξύ των τομέων που βρίσκονται στο στόχαστρο του Ντόναλντ Τραμπ είναι πάντως και η αγροτική οικονομία της Ευρώπης, όπως λένε Ευρωπαίοι διπλωμάτες.
Αυτό αποδεικνύεται από μια «εμπιστευτική» έκθεση που ετοίμασε η ηγεσία της COPA-Cogeca, της ευρωπαϊκής συνδικαλιστικής οργάνωσης που εδρεύει στις Βρυξέλλες και εκπροσωπεί 22 εκατομμύρια ευρωπαίους αγρότες και 22.000 συνεταιρισμούς.
Αντιπροσωπεία της COPA-Cogeca με επικεφαλής τους δύο προέδρους της- Μασιμιλάνο Γκιανάντι της COPA και Λέναρτ Νίλσον της Cogeca, είχε μεταβεί πρόσφατα στην Ουάσιγκτον και συναντήθηκε με εκπροσώπους της κυβέρνησης Τραμπ.
Σε συζητήσεις με κυβερνητικούς αξιωματούχους, η Copa-Cogeca τόνισε την ανάγκη για ένα σύστημα δίκαιου εμπορίου, βασισμένο σε κανόνες που ενθαρρύνουν τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Το περιεχόμενο των συναντήσεων διατηρήθηκε αυστηρά απόρρητο, αλλά η ισπανική εφημερίδα EL MUNDO βρήκε και δημοσίευσε την εμπιστευτική έκθεση, που περιγράφει λεπτομερώς όλες τις κινήσεις και η δασμολογική πολιτική που ετοιμάζεται να εφαρμόσει η κυβέρνηση Τραμπ, ενάντια στην ευρωπαϊκή αγροτική οικονομία.
Δασμοί ανά χώρα
Η έκθεση, με ένα μεγάλο υδατογράφημα που γράφει «Εμπιστευτικό», αφηγείται τις επαφές με το με τους εκπροσώπους των Εμπορικών υπηρεσιών των Ηνωμένων Πολιτειών. «Η εμπειρογνώμων Τζούλι Κάλαχαν εξήγησε ότι το πλεόνασμα της ΕΕ είναι πολύ μεγάλο» και πρέπει να «εξισορροπηθεί εκ νέου» όχι μόνο σε παγκόσμιο επίπεδο, αλλά και με μια «προσέγγιση προσαρμοσμένη», σε κάθε κράτος μέλος της ΕΕ.
Στο πλαίσιο αυτό, ο πρόεδρος Τραμπ αναμένεται να ανακοινώσει δασμούς ανά χώρα-ιδιαίτερα σε εκείνες που το αμερικανικό εμπορικό ισοζύγιο είναι αρνητικό.
Η αμερικανική πλευρά έδειξε μάλιστα ιδιαίτερη έμφαση για τη Γερμανία, την Ιρλανδία, και την Ιταλία- χώρες «με τις οποίες υπάρχει μεγάλο έλλειμμα».
Οι Ευρωπαίοι αγροτικοί συνδικαλιστές συναντήθηκαν με τον Τζέισον Χοφμάιστερ, υφυπουργό Εμπορίου και Γεωργικών Υποθέσεων, που κατέστησε σαφές ότι θα υπάρξει μια «προσαρμοσμένη απάντηση», χώρα προς χώρα.
Τι θα γίνει με την Ελλάδα
Μια πιθανή γενική αύξηση των δασμών στα προϊόντα που εισάγουν οι ΗΠΑ από την Ευρώπη θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά ένα μέρος των ελληνικών εξαγωγών εμπορευμάτων προς τις ΗΠΑ. Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι η 5η καλύτερη αγορά εξαγωγής των ελληνικών προϊόντων, με το εμπορικό ισοζύγιο των δύο χωρών την περασμένη χρονιά να είναι πλεονασματικό , πάνω από 200 εκατομμύρια ευρώ, υπέρ της Ελλάδας.
Σύμφωνα με την Eurostat, η αξία των ελληνικών εξαγωγών εμπορευμάτων προς τις ΗΠΑ το 2024 ήταν πάνω από 2,4 δισ. ευρώ , δηλαδή στο στο 1% του ΑΕΠ της Ελλάδας. Οι εισαγωγές από τις ΗΠΑ βρίσκονται στην 14η θέση του συνόλου των προμηθευτών της χώρας από το εξωτερικό.
Σε ό,τι αφορά τις επιμέρους κατηγορίες εμπορευμάτων, το μερίδιο των Ηνωμένων Πολιτειών στις ελληνικές εξαγωγές το 2024 ήταν μεταξύ άλλων: 7,7% σε τρόφιμα, 7,2% σε ελαιόλαδο ,ελιές και λίπη ζωικής ή φυτικής προέλευσης, 6,5% σε μηχανήματα και υλικό μεταφορών, 5,1% σε πρώτες ύλες για βιομηχανική χρήση, 2,6% ποτά και καπνός.
Σε κάθε περίπτωση, « η πίεση στα ελληνικά προϊόντα θα είναι σχετικά μικρή. Αλλά το πόσο τελικά θα επηρεαστούν οι ελληνικές εξαγωγές στις ΗΠΑ θα εξαρτηθεί από το ύψος της των δασμών στην ΕΕ, καθώς το εμπορικό πλεόνασμα της χώρας μας έναντι των Ηνωμένων Πολιτειών είναι μικρό», εξηγούν στη Ναυτεμπορική, παράγοντες της αγοράς.
«Μεγάλη έκρηξη»
Ο Τζέισον Χοφμάιστερ είπε πάντως στους Ευρωπαίους αγροτιστές συνδικαλιστές ότι «η ΕΕ θα πρέπει να δεχτεί και να αποδεχθεί τους κανόνες των ΗΠΑ». Πρόσθεσε μάλιστα ότι οι ΗΠΑ θέλουν δίκαιο εμπόριο για τους Αμερικανούς αγρότες και ενδεχομένως ο πρόεδρος Τραμπ να προκαλέσει «μεγάλη έκρηξη», για να αναγκάσει τους εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ «να «κάνουν τις απαραίτητες προσαρμογές».
Όπως αναφέρεται στην εμπιστευτική έκθεση της COPA-Cogeca , ο Ζίπι Ντιβάλ, πρόεδρος της American Farm Bureau Federation, είπε στους Ευρωπαίους συνδικαλιστές ότι ο Τραμπ «θέλει να ταρακουνήσει τα πράγματα», αλλά ότι οι παραγωγοί «δεν ξέρουν πραγματικά ποιο είναι το μακροπρόθεσμο σχέδιό του».
Ο Κέβιν Νατζ , αντιπρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου Αγροτικών Συνεταιρισμών στις Ηνωμένες Πολιτείες, ήταν πολύ σαφής: «Όλα συμβαίνουν πολύ γρήγορα. Και η υπερβολική αβεβαιότητα δεν είναι καλή και για τις αγροτικές επιχειρήσεις.».
