Ο “καθαρισμός” των Στενών του Ορμούζ από τις νάρκες -εφόσον εντοπιστούν- και η διασφάλιση ότι η θαλάσσια οδός δεν ενέχει σχετικούς κινδύνους ενδέχεται να καθυστερήσει για εβδομάδες την επιστροφή στην κανονικότητα, παρά τη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν και την επικείμενη υπογραφή της, σύμφωνα με πηγές της ναυτιλίας που επικαλείται το Reuters.
Η επιχείρηση, στην οποία θα συμμετάσχουν συμβατικά ναρκαλιευτικά και υποβρύχια drones τελευταίας τεχνολογίας, εκτιμάται ότι θα διαρκέσει από 40 έως 50 ημέρες. Μόνο τότε οι ασφαλιστικές, ναυτιλιακές και πετρελαϊκές εταιρείες θα αισθανθούν ασφάλεια για να επιτρέψουν τη διέλευση των πλοίων τους, σύμφωνα με εκτιμήσεις πέντε δυτικών πηγών στον τομέα της ναυτικής ασφάλειας.
Η καθυστέρηση αυτή απειλεί να εγκλωβίσει δεκάδες εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, επιπλέον των ποσοτήτων από τον Κόλπο που παραμένουν αποκλεισμένες από τις 28 Φεβρουαρίου, όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτέθηκαν στο Ιράν.
Κάθε βαρέλι που εξάγεται από τον Κόλπο θεωρείται πλέον κρίσιμο, καθώς τα αποθέματα των μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου οδεύουν προς τα χαμηλότερα επίπεδά τους από το 2003, σύμφωνα με ανάλυση της Υπηρεσίας Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ την προηγούμενη εβδομάδα.
Παρότι το Ιράν και οι ΗΠΑ διευκόλυναν διακριτικά τη διέλευση ορισμένων πλοίων από τα στενά τις τελευταίες εβδομάδες, στελέχη της ναυτιλίας συνεχίζουν να συνιστούν αυτοσυγκράτηση. Η προειδοποίηση έρχεται μετά τις ανακοινώσεις της Κυριακής από την Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη για την επίτευξη προκαταρκτικής συμφωνίας με στόχο τον τερματισμό του πολέμου και το άνοιγμα των Στενών.
Η μεγαλύτερη διεθνής ναυτιλιακή ένωση, η BIMCO, ανακοίνωσε πως θεωρεί ότι η έναρξη της διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ είναι ακόμη υπερβολικά επικίνδυνη για τα πλοία σε αυτήν την δεδομένη στιγμή.
Η BIMCO θεωρεί ότι το καθεστώς ασφαλείας για την ναυτική βιομηχανία παραμένει ρευστή και ότι η απειλή των ναρκών στα Στενά του Ορμούζ αποτελεί πηγή ανησυχίας.
Ζητούν εγγυήσεις οι εφοπλιστές
Παραμένει άγνωστο πόσες νάρκες έχει ποντίσει το Ιράν στα Στενά, από όπου πριν από τον πόλεμο διερχόταν το 20% της παγκόσμιας ημερήσιας τροφοδοσίας πετρελαίου και LNG.
Η Τεχεράνη, που επιδίωξε να επιβάλει τον έλεγχό της στο πέρασμα κατά τη διάρκεια του πολέμου, έχει απειλήσει με χρήση θαλάσσιων ναρκών, χωρίς ωστόσο να επιβεβαιώνει αν οι δυνάμεις της έχουν προχωρήσει σε πόντιση. Από την πλευρά τους, οι ΗΠΑ έχουν επισημάνει τον κίνδυνο και δηλώνουν ότι έχουν πλήξει ιρανικά σκάφη ναρκοθέτησης.
Στις 2 Ιουνίου, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε σε ακρόαση στη Γερουσία ότι το Ιράν έχει “ναρκοθετήσει μεγάλα τμήματα του Ορμούζ σε διεθνή ύδατα”, χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες. Παράλληλα, σε ενημέρωση του γερμανικού ναυτικού στις 11 Ιουνίου, το οποίο επικαλείται πληροφορίες από τις ΗΠΑ και τη Βρετανία, αναφέρεται ότι εντοπίστηκαν νάρκες σε τέσσερις τοποθεσίες γύρω από τα Στενά, προσθέτοντας ωστόσο ότι η Γερμανία δεν μπορεί να επαληθεύσει τις ακριβείς θέσεις.
Ακόμα και η απλή πιθανότητα ύπαρξης ναρκών είναι αρκετή για να αποτρέψει τις εταιρείες. Ένα supertanker μαζί με το φορτίο αργού πετρελαίου κοστίζει περίπου 300 εκατομμύρια δολάρια. Συνεπώς, οι ασφαλιστές, καθώς και οι πετρελαϊκές και ναυτιλιακές εταιρείες, απαιτούν ρητές διαβεβαιώσεις για την ασφάλεια της διέλευσης, όπως αναφέρουν παράγοντες της αγοράς.
“Μία και μόνο θαλάσσια νάρκη αρκεί για να υπάρξουν θύματα”, τόνισε ο Ρενέ Κοφόντ-Όλσεν, CEO της V.Group, η οποία έχει 13 πλοία εγκλωβισμένα στον Κόλπο. “Αυτό αποτελεί προφανώς τεράστιο ζήτημα για την παγκόσμια ναυτιλία”, συμπλήρωσε.
Όταν ρωτήθηκε την περασμένη εβδομάδα για τον αριθμό και τις τοποθεσίες των ναρκών, εκπρόσωπος της CENTCOM δήλωσε ότι δεν είναι σε θέση να συζητήσει δημόσια τέτοιες λεπτομέρειες για λόγους επιχειρησιακής ασφάλειας.
“Οι προσπάθειες του αμερικανικού στρατού για τη διασφάλιση ότι τα Στενά του Ορμούζ θα καθαριστούν πλήρως από θαλάσσιες νάρκες που ποντίστηκαν από το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν βρίσκονται σε εξέλιξη”, ανέφερε ο εκπρόσωπος.
Παράλληλα, οι αρχές Ομάν προειδοποίησαν τους ναυτιλλομένους στις 30 Μαΐου να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί στην δική του πλευρά των Στενών, μετά τον εντοπισμό ενός “αντικειμένου που πιθανολογείται ότι είναι θαλάσσια νάρκη”.
Η Βρετανία, η Γαλλία και η Γερμανία έχουν ήδη αποστείλει πολεμικά πλοία και ναρκαλιευτικά στη Μέση Ανατολή, εν αναμονή της επιχείρησης καθαρισμού.
Ο Κόρεϊ Ράνσλεμ, διευθύνων σύμβουλος του ομίλου ναυτικής ασφάλειας Dryad Global, σημείωσε ότι παρά τα αμερικανικά πλήγματα που είχαν ως στόχο την καταστροφή των στρατιωτικών δυνατοτήτων του Ιράν –συμπεριλαμβανομένων των σκαφών ναρκοθέτησης και των αποθεμάτων τους– εκτιμάται ότι η Τεχεράνη διαθέτει ακόμα έως και 1.000 θαλάσσιες νάρκες.
“Εάν εντοπιστούν, ενδέχεται να χρειαστούν εβδομάδες ή και μήνες για την εξάλειψη της απειλής”, δήλωσε.


