Έρχεται τριπλή φοροελάφρυνση για ελεύθερους επαγγελματίες

Τριπλή φοροελάφρυνση αναμένεται το 2027 για πάνω από 400.000 αυτοαπασχολούμενους που εμφανίζουν στην εφορία ετήσια καθαρά εισοδήματα μεγαλύτερα των 10.000 ευρώ.

Η κυβέρνηση θα εφαρμόσει την ήδη ψηφισθεί σα από πέρυσι μείωση των συντελεστών φόρου εισοδήματος, ενώ παράλληλα θα προχωρήσει σε νέες διορθωτικές παρεμβάσεις στο σύστημα του τεκμαρτού προσδιορισμού των φορολογητέων εισοδημάτων τους και στη μείωση της προκαταβολής φόρου εισοδήματος.

Οι μειώσεις στους συντελεστές φορολογίας εισοδήματος των αυτοαπασχολουμένων ισχύουν από το φορολογικό έτος 2026, δηλαδή από τις φορολογικές δηλώσεις του 2027, σύμφωνα με τα όσα προβλέπονται στον ν. 5246/2025 που ψηφίστηκε τον Νοέμβριο του 2025. Οι διορθώσεις στο σύστημα του τεκμαρτού προσδιορισμού των φορολογητέων εισοδημάτων των αυτοαπασχολουμένων και η μείωση της προκαταβολής φόρου θα περιλαμβάνονται στις εξαγγελίες του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, από την 90ή Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης τον επόμενο μήνα και θα ισχύσουν επίσης από το φορολογικό έτος 2026.

Ως εκ τούτου, το 2027 όλες οι ατομικές επιχειρήσεις με ετήσια εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ οι οποίες υπερβαίνουν πλέον σε αριθμό τις 400.000, αναμένεται να έχουν τριπλή και σημαντική φοροελάφρυνση:

α) Μείωση του φόρου εισοδήματος, την οποία θα προκαλέσει η εφαρμογή των νέων ευνοϊκότερων φορολογικών κλιμάκων με τους μειωμένους φορολογικούς συντελεστές που είχε εξαγγείλει ο πρωθυπουργός από το «βήμα» της 89ης ΔΕΘ, που ήδη έχουν ψηφιστεί και έχουν ενταχθεί στις διατάξεις του νόμου 5246/2025.

β) Μείωση των επιβαρύνσεων που προκαλεί το σύστημα του τεκμαρτού προσδιορισμού των φορολογητέων εισοδημάτων.

γ) Μείωση της προκαταβολής φόρου εισοδήματος έναντι του επόμενου έτους, η οποία θα υπολογιστεί με συντελεστή μειωμένο σημαντικά κάτω από το 55% και επί μειωμένων ποσών φόρου εισοδήματος.

Πιο συγκεκριμένα:

1. Φορολογικοί συντελεστές

Σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 5246/2025 που ψηφίστηκαν τον Νοέμβριο του 2025, οι μειώσεις φόρου εισοδήματος που θα προκύψουν το 2027 από τις νέες ευνοϊκότερες φορολογικές κλίμακες κυμαίνονται από 20 έως και 3.300 ευρώ ετησίως για όλους τους αυτοαπασχολούμενους ηλικίας άνω των 30 ετών που ασκούν ατομικά επιχειρηματικές δραστηριότητες, αποκτούν ετήσια εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ και είτε δεν βαρύνονται με εξαρτώμενα τέκνα είτε βαρύνονται με 1 έως 3 εξαρτώμενα τέκνα. Για τους πολύτεκνους αυτοαπασχολούμενους ηλικίας άνω των 30 ετών, με ετήσια εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ, τα ποσά των φόρων θα μειωθούν κατά 240 ευρώ έως και 5.300 ευρώ ετησίως.

Ειδικότερα, βάσει των όσων προβλέπει η παράγραφος 4 του άρθρου 3 του ν. 5246/2025, στις νέες φορολογικές κλίμακες που θα ισχύσουν για τη φορολόγηση των εισοδημάτων του 2026, οι συντελεστές φόρου 22%, 28%, 36% και 44% που επιβάλλονται πάνω από το επίπεδο ετησίου εισοδήματος των 10.000 ευρώ θα είναι μειωμένοι κατά 2 έως και 8 ποσοστιαίες μονάδες για τους αυτοαπασχολούμενους χωρίς τέκνα ή με 1 έως 3 τέκνα. Για τους πολύτεκνους αυτοαπασχολούμενους ο συντελεστής φόρου 22% που αντιστοιχεί στο κλιμάκιο ετησίου εισοδήματος από τα 10.000,01 ευρώ έως τα 20.000 ευρώ θα μηδενιστεί και ο συντελεστής φόρου 28% που αντιστοιχεί στο κλιμάκιο ετησίου εισοδήματος από τα 20.000,01 ευρώ έως τα 30.000 ευρώ θα μειωθεί κατά 10 έως και 22 ποσοστιαίες μονάδες, ανάλογα με τον αριθμό των τέκνων. Πάνω από το επίπεδο εισοδήματος των 30.000 ευρώ θα ισχύσουν μειώσεις συντελεστών φόρου ίδιες με των λοιπών αυτοαπασχολουμένων. Ειδικά για τους νέους αυτοαπασχολούμενους ηλικίας μέχρι 30 ετών θα ισχύσουν ακόμη πιο ευνοϊκές φορολογικές κλίμακες.

Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με τα όσα προβλέπει η παράγραφος 4 του άρθρου 3 του ν. 5246/2025 για τον τρόπο φορολόγησης των αυτοαπασχολουμένων, από τη χρήση του 2026 και εξής, δηλαδή από τις φορολογικές δηλώ σεις του έτους 2027 και μετά:

α) Στη βασική κλίμακα φορολογίας των εισοδημάτων από επιχειρηματικές δραστηριότητες ο κατώτατος συντελεστής φόρου, για ετήσια εισοδήματα μέχρι 10.000 ευρώ, θα παραμείνει αμετάβλητος στο 9%, ενώ οι συντελεστές φόρου που αντιστοιχούν στα εισοδηματικά κλιμάκια άνω των 10.000 ευρώ και μέχρι 60.000 ευρώ θα μειωθούν. Ειδικότερα, οι συντελεστές φόρου για κάθε αυτοαπασχολούμενο χωρίς εξαρτώμενα τέκνα θα μειωθούν:

• Από 22% σε 20% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 10.000,01 ευρώ ως 20.000 ευρώ.
• Από 28% σε 26% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 20.000,01 ευρώ έως 30.000 ευρώ.
• Από 36% σε 34% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 30.000,01 ευρώ έως 40.000 ευρώ.
• Από 44% σε 39% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 40.000,01 ευρώ έως 60.000 ευρώ.

β) Για κάθε αυτοαπασχολούμενο με ένα εξαρτώμενο τέκνο, οι συντελεστές φόρου από τα επίπεδα εισοδήματος των 10.000,01 ευρώ μέχρι τα επίπεδα των 40.000 ευρώ θα μειωθούν περαιτέρω κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με τους μη έχοντες τέκνα. Οι υπόλοιποι συντελεστές θα μειωθούν όπως ακριβώς και στους μη έχοντες τέκνα.

γ) Για κάθε αυτοαπασχολούμενο με δύο εξαρτώμενα τέκνα, οι συντελεστές φόρου από τα επίπεδα εισοδήματος των 10.000,01 ευρώ μέχρι τα επίπεδα των 30.000 ευρώ θα μειωθούν περαιτέρω κατά 4 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με τους μη έχοντες τέκνα. Οι υπόλοιποι συντελεστές θα μειωθούν όπως ακριβώς και στους μη έχοντες τέκνα.

δ) Για κάθε αυτοαπασχολούμενο με τρία εξαρτώμενα τέκνα, οι συντελεστές φόρου θα μειωθούν:

• Από 22% σε 9% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 10.000,01 ευρώ έως 20.000 ευρώ.
• Από 28% σε 20% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 20.000,01 ευρώ έως 30.000 ευρώ.
• Από 36% σε 34% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 30.000,01 ευρώ έως 40.000 ευρώ.
• Από 44% σε 39% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 40.000,01 ευρώ έως 60.000 ευρώ.

ε) Για κάθε αυτοαπασχολούμενο με τέσσερα εξαρτώμενα τέκνα, οι συντελεστές φόρου θα μειωθούν:

Από 9% σε 0% για τα πρώτα 10.000 ευρώ του ετησίου εισοδήματος. Από 22% σε 0% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 10.000,01 ευρώ έως 20.000 ευρώ.

• Από 28% σε 18% για το τμή μα του ετησίου εισοδήματος από 20.000,01 ευρώ έως 30.000 ευρώ.
• Από 36% σε 34% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 30.000,01 ευρώ έως 40.000 ευρώ.
• Από 44% σε 39% για το τμήμα του ετησίου εισοδήματος από 40.000,01 ευρώ έως 60.000 ευρώ.

στ) Για κάθε αυτοαπασχολούμενο με πέντε ή περισσότερα εξαρτώμενα τέκνα, ο συντελεστής φόρου που αντιστοιχεί στο κλιμάκιο εισοδήματος από τα 20.000,01 ευρώ έως τα 30.000 ευρώ θα μειώνεται περαιτέρω κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες για κάθε τέκνο από το πέμπτο και τα επόμενα, ενώ οι υπόλοιποι συντελεστές της κλίμακας θα μειωθούν όπως ακριβώς και στους έχοντες 4 τέκνα.

ζ) Για κάθε αυτοαπασχολούμενο ηλικίας μέχρι 25 ετών, ο συντελεστής φόρου 9% για τα πρώτα 10.000 ευρώ του ετησίου εισοδήματος και ο συντελεστής φόρου 22% για το επίπεδο ετησίου εισοδήματος από τα 10.000,01 ευρώ έως τα 20.000 ευρώ θα μηδενιστούν, ενώ οι υπόλοιποι συντελεστές που εφαρμόζονται πάνω από το επίπεδο ετησίου εισοδήματος των 20.000 ευρώ θα μειώνονται κατά περίπτωση όπως ακριβώς και στους άνω των 30 ετών φορολογούμενους.

η) Για κάθε αυτοαπασχολούμενο ηλικίας από 26 μέχρι 30 ετών, ο συντελεστής φόρου 22% για το επίπεδο ετησίου εισοδήματος από τα 10.000,01 ευρώ έως τα 20.000 ευρώ θα μειωθεί στο 9%, ενώ οι υπόλοιποι συντελεστές που εφαρμόζονται πάνω από το επίπεδο ετησίου εισοδήματος των 20.000 ευρώ θα μειώνονται κατά περίπτωση όπως ακριβώς και στους άνω των 30 ετών φορολογούμενους.

2. Τεκμαρτή φορολόγηση

Το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης προωθεί, για το φορολογικό έτος 2026, νέες νομοθετικές παρεμβάσεις που προβλέπουν περαιτέρω διορθώσεις στο σύστημα της τεκμαρτής φορολόγησης των αυτοαπασχολουμένων, που θα προκαλούν περαιτέρω μείωση στις φορολογικές επιβαρύνσεις τους. Σύμφωνα με πληροφορίες, τα σενάρια παρεμβάσεων που εξετάζονται είναι 4 και από αυτά είτε θα επιλεγεί ένα είτε θα επιλεγεί συνδυασμός δύο ή περισσοτέρων.

Συγκεκριμένα, το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης μελετά να εφαρμόσει εναλλακτικά ή συνδυαστικά τα παρακάτω σενάρια αλλαγών στο σύστημα της τεκμαρτής φορολόγησης των αυτοαπασχολουμένων:

• Σενάριο 1ο. Αποσύνδεση από τον κατώτατο μισθό: Εξετάζεται η πλήρης ή μερική αποσύνδεση του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος από τις συνεχείς αυξήσεις του κατώτατου μισθού. Με βάση το υφιστάμενο πλαίσιο, η αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού συμπαρασύρει αυτόματα προς τα πάνω και το τεκμαρτό εισόδημα των επαγγελματιών, δημιουργώντας μια διαρκή «παγίδα» επιπλέον φόρων, ανεξάρτητα από τον πραγματικό τζίρο της επιχείρησης. Το οικονομικό επιτελείο εξετάζει τη θέσπιση ενός «κόφτη» ή ενός σταθερού συντελεστή βάσης, ώστε το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα να μην αυξάνεται οριζόντια κάθε φορά που ενισχύεται ο κατώτατος μισθός στον ιδιωτικό τομέα. Με τον τρόπο αυτό η κυβέρνηση επιδιώκει να αποτρέψει την περαιτέρω επιβάρυνση περίπου 360.000 επαγγελματιών που ήδη φορολογούνται με βάση τα τεκμήρια για εισοδήματα υψηλότερα από τα δηλούμενα.
• Σενάριο 2ο. «Κούρεμα» του κριτηρίου του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας: Το δεύτερο σενάριο εστιάζει στη διόρθωση του «παράδοξου» που θέλει το τεκμαρτό εισόδημα του εργοδότη να προσαυξάνεται υποχρεωτικά εάν ο ίδιος αμείβει τον υπάλληλό του με μισθό υψηλότερο από τον κατώτατο ή εάν απασχολεί προσωπικό με πολλά έτη προϋπηρεσίας. Η συγκεκριμένη διάταξη έχει χαρακτηριστεί από την αγορά ως «αντικίνητρο» για την αύξηση των αποδοχών των εργαζομένων και για τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας. Οι εισηγήσεις που βρίσκονται στο τραπέζι προβλέπουν δραστική μείωση ή ακόμη και πλήρη κατάργηση της προσαύξησης που προκύπτει από το κόστος μισθοδοσίας, ώστε να μην τιμωρούνται οι συνεπείς επιχειρήσεις που επενδύουν στο ανθρώπινο δυναμικό τους.
• Σενάριο 3ο. Διεύρυνση των απαλλαγών: Το τρίτο σενάριο περιλαμβάνει την επέκταση των κοινωνικών και γεωγραφικών εξαιρέσεων από το τεκμαρτό σύστημα, καθώς και το οριστικό τέλος σε μνημονιακά βάρη. Στο πλαίσιο αυτό, εξετάζεται η διεύρυνση της έκπτωσης 50% ή και η πλήρης απαλλαγή για επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται σε οικισμούς με μεγαλύτερο πληθυσμιακό όριο (π.χ. έως 3.000 κατοίκους, από 1.500 που ισχύει σήμερα), ενισχύοντας την περιφερειακή οικονομία.
• Σενάριο 4ο. Λίφτινγκ στη διαδικασία αμφισβήτησης των τεκμηρίων: Το τέταρτο σενάριο αφορά την απλοποίηση της εξαιρετικά γραφειοκρατικής και αποτρεπτικής διαδικασίας αμφισβήτησης του τεκμαρτού εισοδήματος. Μέχρι σήμερα η προσφυγή σε φορολογικό έλεγχο, προκειμένου να αποδειχθεί ότι τα πραγματικά έσοδα είναι χαμηλότερα από τα τεκμαρτά, λειτουργεί ως «μπαμπούλας» για τους φορολογούμενους, λόγω του βάθους και της αυστηρότητας των ελέγχων (άνοιγμα τραπεζικών λογαριασμών, έλεγχος δαπανών διαβίωσης κ.λπ.). Η κυβέρνηση μελετά τη δημιουργία μιας νέας, ψηφιοποιημένης και ταχείας διαδικασίας μέσω της ΑΑΔΕ, όπου η αμφισβήτηση θα γίνεται με αντικειμενικά και διαφανή κριτήρια, χωρίς ο φορολογούμενος να αισθάνεται ότι στοχοποιείται εκ των προτέρων.

3. Προκαταβολή φόρου

Εφόσον η προκαταβολή φόρου εισοδήματος μειωθεί σημαντικά κάτω από το 55%, π.χ. στο 27,5%, τότε οι συνολικές φορολογικές επιβαρύνσεις που θα αναγράφονται στα εκκαθαριστικά του φόρου εισοδήματος το 2027 θα είναι μειωμένες ακόμη περισσότερο από όσο αναμένονται με βάση τα προαναφερθέντα για τις επιπτώσεις της εφαρμογής των νέων φορολογικών κλιμάκων και τις διορθώσεις στο σύστημα του τεκμαρτού προσδιορισμού ή ακόμη και θα μηδενιστούν πλήρως για πάνω από 400.000 αυτοαπασχολούμενους με ετήσια εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ.