Την ανάγκη ο πόλεμος στη Γάζα να λάβει τέλος υπογράμμισαν στις κοινές τους δηλώσεις, ο Υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Αιγύπτιος ομόλογος του Σάμεχ Σούκρι.
Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή, η διάχυση του πολέμου, αλλά και η ανθρωπιστική κρίση που έχει δημιουργηθεί ήταν το πρώτο θέμα στην ατζέντα της συνάντησης Γεραπετρίτη – Σούκρι, στην Αθήνα, με την ελληνική πλευρά να επιδιώκει να παγιώσει ένα ρόλο γέφυρας μεταξύ αραβικών χωρών και ΕΕ.
Στο τραπέζι και οι οικονομικές συνέπειες του πολέμου στην Αίγυπτο, η έκρηξη του μεταναστευτικού, αλλά και οι διμερείς σχέσεις Αθήνας – Καΐρου των οποίων επιβεβαιώθηκε ο στρατηγικός χαρακτήρας.
Σχέσεις που εγγυώνται την ασφάλεια
Ο Γεραπετρίτης υπογράμμισε τις στενές σχέσεις Ελλάδας – Αιγύπτου και το ρόλο του Καΐρου «ως ακρογωνιαίο λίθο της ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο και ηγέτιδα δύναμη στον αραβικό κόσμο».
Η τραγωδία στη Γάζα και η Ράφα
Μίλησε για μία «ανείπωτη τραγωδία που εκτυλίσσεται στη Γάζα» και η οποία «πρέπει να λάβει τέλος» σημειώνοντας ότι «η Ελλάδα θα συνεχίσει να πράττει ό, τι είναι δυνατόν και θα παρέχει τις καλές της υπηρεσίες για την επίτευξη άμεσης και βιώσιμης εκεχειρίας. Προς την κατεύθυνση αυτή θα πρέπει να ενταθούν οι συλλογικές μας προσπάθειες ώστε να σταματήσουν οι εχθροπραξίες, να απελευθερωθούν οι όμηροι και να διοχετευθεί απρόσκοπτα η ανθρωπιστική βοήθεια σε όλους όσους έχουν ανάγκη».
Ο Γεραπετρίτης προειδοποίησε για τις δραματικές συνέπειες που θα έχει επέκταση των εχθροπραξιών στη Ράφα, σημειώνοντας ότι πρέπει να «αποφευχθεί πάση θυσία».
Λύση δύο κρατών
Οι δύο ΥΠΕΞ συμφώνησαν πως βιώσιμη ειρήνη μπορεί να υπάρξει μόνο με λύση δύο κρατών στο πλαίσιο των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών με την ίδρυση Παλαιστινιακού κράτους με πρωτεύουσα την Ανατολική Ιερουσαλήμ και σύνορα αυτά του 1967, κάτι που θα διασφαλίσει και την ασφάλεια του Ισραήλ.
Αναφερόμενος στην διάχυση της κρίσης στην Ερυθρά Θάλασσα και στην ευρύτερη Μέση Ανατολή ο Γεραπετρίτης επεσήμανε ότι απειλεί άμεσα την οικονομία και το παγκόσμιο εμπόριο δημιουργώντας νέες εστίες ανθρωπιστικών κρίσεων.
Η Ελλάδα θα στηρίξει την Αίγυπτο
«Οποιοσδήποτε αμέσως ή εμμέσως καταναγκασμός σε μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών συνιστά συλλογική τιμωρία που δεν μπορεί να είναι ανεκτή από το διεθνές δίκαιο. Επιπλέον, και οι υπόλοιπες συνθήκες οι οποίες περιβάλλουν την Αίγυπτο, ιδίως η επιδείνωση της κατάστασης στο Σουδάν, δημιουργούν ακόμη μεγαλύτερη περιφερειακή αστάθεια και αβεβαιότητα» ανέφερε χαρακτηριστικά ο ΥΠΕΞ διαβεβαιώνοντας ότι η Ελλάδα θα συνεχίζει να στηρίζει την Αίγυπτο τόσο σε διμερές καθώς και εντός της ΕΕ.
Υπενθύμισε το ρόλο της Αθήνας στη συμφωνία στρατηγικής εταιρικής σχέσης Αιγύπτου – ΕΕ, την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών Ελλάδας – Αιγύπτου το 2020 αλλά και την τριμερή Ελλάδας Κύπρου, Αιγύπτου, αλλά και τη συμφωνία για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Αιγύπτου.
Στην ατζέντα και το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας Ελλάδας – Αιγύπτου που όπως έχει συμφωνηθεί θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα.
Μεταναστευτικό
Αναφερόμενος στο ζήτημα του μεταναστευτικού, ο Γεραπετρίτης επεσήμανε ότι συζητήθηκαν τρόποι περιορισμού της παράτυπης μετανάστευσης αλλά και αξιολόγηση των νόμιμων οδών μετανάστευσης, υπενθυμίζοντας τις σχετικές συμφωνίες Αθήνας – Καΐρου.
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση για το μεταναστευτικό ο Σούκρι σημείωσε ότι η Αίγυπτος καταβάλλει προσπάθειες ώστε ο λαός της χώρας να μην χρειάζεται να μεταναστεύσει, αλλά και για να μειώσει το λαθρεμπόριο. Κατήγγειλε την διεθνή κοινότητα ότι δεν προσέφερε την απαραίτητη βοήθεια στην Αίγυπτο. Υπενθύμισε ότι στη χώρα του ζουν περίπου εννιά εκατομμύρια μετανάστες που απολαμβάνουν όλες τις κοινωνικές υπηρεσίες μεταξύ αυτών δωρεάν υγεία και Παιδεία.
Σημείωσε ότι οι δύο πόλεμοι σε Ουκρανία και Γάζα είχαν επιπτώσεις στην αιγυπτιακή οικονομία με αποτέλεσμα κύμα μετανάστευσης, ωστόσο όπως είπε οι παράτυποι μετανάστες δεν φεύγουν από την Αίγυπτο, αλλά από τη Λιβύη.
Στην άριστη συνεργασία Ελλάδας – Αιγύπτου στο μεταναστευτικό αναφέρθηκε ο Γεραπετρίτης τονίζοντας ότι «η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να σταθεί στο πλάι της και η ελληνική κυβέρνηση θα μεριμνήσει έτσι ώστε η βοήθεια να είναι ουσιαστική και διαρκής. Είναι σημαντικό να παραμείνει η Αίγυπτος ως πυλώνας σταθερότητας σε μια ευρύτερη περιοχή, η οποία βρίσκεται σε καθεστώς πολύ μεγάλης πίεσης». Όπως είπε σε σχέση με το μεταναστευτικό «η σκέψη μας είναι ότι θα πρέπει να εδραιωθούν τα νόμιμα κανάλια μετανάστευσης, δηλαδή να καθιερωθούν νόμιμες οδοί μετανάστευσης, έτσι ώστε να μπορέσει να αξιοποιηθεί και το ικανό ανθρώπινο δυναμικό της Αιγύπτου στην ελληνική οικονομία. Και δουλεύουμε πολύ συστηματικά προς την κατεύθυνση αυτή. Το αμέσως προσεχές διάστημα θα έχουν ολοκληρωθεί οι σχετικές διαδικασίες».
Για τη βούληση της Αιγύπτου να ενισχυθούν περαιτέρω οι σχέσεις με την Ελλάδα μίλησε ο Σούκρι, υπερθεματίζοντας στις δηλώσεις Γεραπετρίτη στα ζητήματα διμερούς συνεργασίας, τονίζοντας ότι οι δύο πλευρές έχουν κοινό όραμα σε σχέση με την προώθηση των μεταξύ τους σχέσεων που συνδέεται και με την ασφάλεια στην περιοχή.
Ο πόλεμος στη Γάζα επεκτείνεται
Ο Σούκρι υπογράμμισε ότι η κατάσταση στη Γάζα είναι ανθρωπιστική τραγωδία η οποία επιδεινώνεται καθημερινά. Τόνισε ότι απειλεί την περιφερειακή ασφάλεια και έχει ήδη επεκταθεί στο Λίβανο την Υεμένη και την Ερυθρά Θάλασσα.
Σημείωσε την ανάγκη να υπάρχουν και να είναι ανοιχτοί και ασφαλείς όλοι οι διάδρομοι ανθρωπιστικής βοήθειας, τονίζοντας ότι η Ράφα λόγω των συγκρούσεων δεν είναι ασφαλής και πλέον και για τους ανθρώπους που δουλεύουν για τη μεταφορά ης ανθρωπιστικής βοήθεια. Όπως είπε «η συνείδηση της διεθνούς κοινότητας δεν μπορεί να περιμένει. Δεν πρέπει να επεκταθεί ο πόλεμος στη Ράφα» και υπογράμμισε ότι πρέπει τα περάσματα να διευκολύνονται οι διαδικασίες να παραμένουν ανοιχτά.
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση ο Γεραπετρίτης επανέλαβε ότι «η Ελλάδα έχει μία ιστορική φιλία με τις αραβικές χώρες, όπως επίσης και μία στρατηγική σχέση με το Ισραήλ. Στο πλαίσιο αυτό, έχουμε τη δυνατότητα να συνομιλούμε με τις δύο πλευρές, όπως επίσης να συνομιλούμε και με τους διεθνώς δρώντες ευρύτερα στην περιοχή».
Όπως είπε η Ελλάδα θα συνεχίζει να παρέχει τις υπηρεσίες της προς όλες τις πλευρές σημειώνοντας ότι «κάθε μέρα που περνάει δημιουργεί αφενός μεγαλύτερη επιδείνωση της υφιστάμενης ανθρωπιστικής κρίσης στην περιοχή και αφετέρου πολύ μεγαλύτερους κινδύνους για επέκταση των εχθροπραξιών που θα δημιουργήσουν νέες εστίες όχι μόνο κρίσης για τους ίδιους τους ανθρώπους στην περιοχή, αλλά ακόμη και για την οικονομία και για τη μετανάστευση».
Οι σχέσεις δεν ετεροκαθορίζονται
Όσον αφορά τις σχέσεις Αιγύπτου – Τουρκίας και αν μπορούν να επηρεάσουν τις σχέσεις Ελλάδας – Αιγύπτου ο Γεραπετρίτης απάντησε με την πάγια θέση της Αθήνας ότι «θα πρέπει να υπάρχουν σχέσεις φιλίας και καλής γειτονίας με όλες τις χώρες της ευρύτερης περιοχής».
Όπως είπε η σχέση μεταξύ Αιγύπτου και Ελλάδας «βρίσκεται στο απόγειο της πραγματικής διμερούς διπλωματικής σχέσης. Είναι μία σχέση στρατηγική, η οποία δεν πρόκειται να ετεροκαθοριστεί. Με τον Υπουργό θα δουλέψουμε ακόμη περισσότερο προετοιμάζοντας το πρώτο Ανώτατο Συμβούλιο, έτσι ώστε να διατηρούμε αυτή την καλή πορεία, να ενισχύουμε τις διμερείς μας σχέσεις και να βρισκόμαστε πάντοτε σε μία αγαστή σχέση συνεργασίας σε επίπεδο στρατηγικό».
Ως σχέση στρατηγικής σημασίας χαρακτήρισε τη σχέση Αθήνας – Καΐρου, που συμβάλλει στην ασφάλεια ο Σάμεχ Σούκρι, τονίζονας ότι όταν υπάρχει πρωτοβουλία για σχέση με βάση τον αμοιβαίο σεβασμό και τη μη επέμβαση η Αίγυπτος την καλωσορίζει, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι εις βάρος των στρατηγικών της συμμάχων.
Αξίζει να σημειωθεί ότι Γεραπετρίτης και Σούκρι εξέφρασαν και οι δύο τα συλλυπητήρια τους στην Τεχερανη για την απώλεια του Προέδρου και του ΥΠΕΞ του Ιράν.
Για την Γενοκτονία των Ποντίων
Ο Γεραπετρίτης απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με την ανακοίνωση του τουρκικού ΥΠΕΞ για τη Γενοκτονία των Ποντίων ενάντια στις εκδηλώσεις που έγιναν την Κυριακή στην Ελλάδα, επεσήμανε ότι «για εμάς η μνήμη και η τιμή στα εκατοντάδες χιλιάδες θύματα που υπέστησαν βίαιους εκτοπισμούς ή που υπέστησαν πραγματική εξόντωση, συνιστά χρέος, να διατηρήσουμε ζωντανή τη μνήμη αυτής της πολύ μαύρης σελίδας της ιστορίας μας».
Για τη Βόρεια Μακεδονία
Τέλος ερωτηθείς σχετικά με τη Βόρεια Μακεδονία ο ΥΠΕΞ επανέλαβε ότι «τόσο η Ελλάδα, όσο και η Βόρεια Μακεδονία είναι υποχρεωμένες να σεβαστούν το Διεθνές Δίκαιο και τις διεθνείς υποχρεώσεις, τις οποίες έχουν αναλάβει. Η Ελλάδα παρακολουθεί με αυστηρότητα την τήρηση των συμφωνηθέντων».
Όπως είπε «ακόμη δεν έχει ορκιστεί η κυβέρνηση της Βόρειας Μακεδονίας, άρα θα αναμένουμε τις εξελίξεις στο κεφάλαιο αυτό. Δεν υπάρχει προς ώρας η πρόθεση να υπάρξει καμία ενεργοποίηση διαδικασίας επί παραβάσει. Αντιλαμβανόμαστε ότι τα ζητήματα αυτά θα αξιολογηθούν και από την ελληνική διπλωματία, όπως επίσης βεβαίως, και από την ΕΕ στο πλαίσιο της ενταξιακής διαδικασίας της Βόρειας Μακεδονίας».