Η πολεμική ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή έχει αρχίσει να κάνει όλο και πιο ορατές τις συνέπειες της σε όλο τον κόσμο.
Δεδομένου ότι η αβεβαιότητα παραμένει υψηλή και ο πόλεμος, με τα έως τώρα δεδομένα, καλά κρατεί, η Ελλάδα αποφάσισε να κρατήσει «εφεδρείες» 200 εκατ. ευρώ για φέτος και 1 δισ. ευρώ για το 2027.
Με βάση τη δέσμη των παρεμβάσεων που ανακοινώθηκε χθες, και τα περισσότερα να είναι μόνιμου χαρακτήρα, η κυβέρνηση έδωσε μία «γεύση» του τι θα μπορούσε να ακολουθήσει στη ΔΕΘ το Σεπτέμβριο με ορίζοντα το 2027.
Όπως διευκρίνισε ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς, με βάση του νέους δημοσιονομικούς κανόνες κάθε κράτος-μέλος δεν πρέπει να ξεπερνά τα όρια που προβλέπει ο στόχος δαπανών, και πιο συγκεκριμένα η πορεία των καθαρών δαπανών, ανεξάρτητα από τα πρωτογενή πλεονάσματα. Μετά και τα μέτρα που έχουν ανακοινωθεί έως τώρα, συνολικού ύψους 800 εκατ. ευρώ, απομένει, όπως είπε ένας χώρος περίπου 200 εκατ. ευρώ για φέτος από το όριο δαπανών και γύρω στο 1 δισ. ευρώ για το 2027.
Το τελικό εύρος των παρεμβάσεων, μέσω της αξιοποίησης των παραπάνω ποσών, θα εξαρτηθεί τόσο από την πορεία της οικονομίας όσο και από τις διεθνείς εξελίξεις, με την ενεργειακή κρίση να παραμένει ο βασικός παράγοντας αβεβαιότητας. Αξίζει να σημειωθεί ότι η στρατηγική που ακολουθεί εδώ και χρόνια η κυβέρνηση είναι η άμεση ανακούφιση των πολιτών και η σταδιακή μετάβαση σε πιο μόνιμες, διαρθρωτικές παρεμβάσεις.
Χαμηλότερη ανάπτυξη – υψηλότερος πληθωρισμός
Στα τέλη Απριλίου η Ελλάδα θα καταθέσει στην Κομισιόν την ετήσια έκθεση προόδου του Μεσοπρόθεσμου Δημοσιονομικού – Διαρθρωτικού Σχεδίου ενσωματώνοντας τις αναθεωρημένες προβλέψεις για την πορεία της ελληνικής οικονομίας για φέτος και τα επόμενα έτη.
Οι επικαιροποιημένες εκτιμήσεις περιλαμβάνουν χαμηλότερο ρυθμό ανάπτυξης τόσο για φέτος όσο και το 2027 ενώ ο πληθωρισμός αναμένεται να ξεπεράσει το 3% το 2026 πριν υποχωρήσει το 2027. Πιο συγκεκριμένα θα προβλέπεται :
· Υποχώρηση του ρυθμού ανάπτυξης για φέτος στο 2% από 2,4% που προβλέπονταν στο προϋπολογισμό του 2026 με τη μέση τιμή του brent να διαμορφώνεται στα 89 δολάρια το βαρέλι. Το 2027, ο ρυθμός ανάπτυξης διατηρείται στο 2% έναντι πρόβλεψης για 1,7%. Το 2% παραμένει επίσης την επόμενη διετία δηλαδή τα έτη 2028 & 2029. Σε απόλυτους αριθμούς, το ελληνικό ΑΕΠ θα διαμορφωθεί στα 261,3 δις. ευρώ το 2026 για να αυξηθεί ακόμα περισσότερο στα 272,8 δις. ευρώ το επόμενο έτος.
· Ο πληθωρισμός εκτιμάται ότι θα είναι υψηλότερος κατά μία ποσοστιαία μονάδα το 2026, φτάνοντας στο 3,2% (2,2% προβλέπονταν στον προϋπολογισμό) για να υποχωρήσει το 2027 στο 2,4% (και πάλι υψηλότερος από 2,2% που ήταν ο αρχικός στόχος).
· Το πρωτογενές πλεόνασμα εκτιμάται ότι θα είναι υψηλότερο φέτος στο 3,2% του ΑΕΠ από 2,8% που έχει εγγραφεί στον προϋπολογισμό του 2026, ποσοστό που θα διατηρηθεί και το 2027.
· Το δημόσιο χρέος θα συνεχίσει την πτωτική του πορεία στο 136,8% του ΑΕΠ φέτος και στο 130,3% του ΑΕΠ το 2027. Ο στόχος που έχει τεθεί είναι ακόμα κι από φέτος η Ελλάδα να πάψει να κατέχει την πρώτη θέση ως προς το ύψος του χρέους. Μάλιστα, στα μέσα Ιουνίου, νωρίτερα σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, η χώρα μας θα προχωρήσει σε νέα πρόωρη αποπληρωμή δανείων ύψους 7 δισ. ευρώ. Τα 7 δισ. ευρώ αφορούν λήξεις του α΄ εξαμήνου του 2029, το σύνολο του ποσού για τα έτη 2033 και 2034 καθώς και λήξεις του α΄ εξαμήνου του 2035 από το δάνειο του πρώτου μνημονίου. Με την νέα πρόωρη εξόφληση και μάλιστα 6 μήνες νωρίτερα, η Ελλάδα πετυχαίνει εξοικονόμηση πόρων μέσω της μείωσης των ετήσιων δαπανών για τόκους κατά 100 εκατ. ευρώ, φέτος. Επίσης, με την επιλογή της πρόωρης αποπληρωμής των 7 δισ. ευρώ, το ελληνικό δημόσιο σχεδιάζει να διαθέσει πλήρως το λεγόμενο «μαξιλάρι» των 15,7 δισ. ευρώ, τα οποίο η χώρα ανέλαβε να «φυλάει» κλειδωμένο σε ειδικό λογαριασμό από το 2018 με το τρίτο μνημόνιο.
Παράλληλα, το 2027 αυξάνεται, το χρηματοδοτούμενο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, από 6,35 δισ. ευρώ που ήταν στην πρόβλεψη στο Μεσοπρόθεσμο, στα 7 δισ. ευρώ, μία αύξηση μόνιμη και τα επόμενα έτη ’28, ’29, ’30 καθώς έχουν ενταχθεί πλέον στην εκτίμηση τα νέα χρηματοδοτικά εργαλεία που ανακοινώθηκαν πριν δύο μήνες, το Social Climate Fund, το Κλιματικής Κρίσης, και το Modernization Fund, το Ταμείο Κυβερνητικής Συγχρονισμού.
