Η άνοδος της θερμοκρασίας του πλανήτη προβλέπεται πλέον να ξεπεράσει τις προηγούμενες εκτιμήσεις και ακόμη και στο πιο αισιόδοξο σενάριο η μέση θερμοκρασία αναμένεται να αυξηθεί ως το τέλος του αιώνα κατά 1,7 με 1,8° Κελσίου σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή, σύμφωνα με έκθεση που έδωσε σήμερα στη δημοσιότητα ο ΟΗΕ.
Παρά τη γρήγορη εξάπλωση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και των πολιτικών υπέρ του κλίματος, χάρη στις οποίες μειώνονται οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου σε πολλές χώρες, η έκθεση τονίζει ότι χρειάζονται ακόμη “επείγουσες και αυστηρές μειώσεις” προκειμένου να υλοποιηθεί το πιο αισιόδοξο σενάριο.
Η έκθεση του Προγράμματος του ΟΗΕ για το Περιβάλλον (UNEP) αναφέρει ότι οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου πρέπει να μειωθούν κατά 18% ως το 2030 σε σχέση με τα επίπεδά τους το 2025, κατά 45% ως το 2035 και κατά 69% ως το 2040 προκειμένου η άνοδος της θερμοκρασίας της Γης να περιοριστεί στον 1,7 με 1,8° Κελσίου σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή. Με βάση τα τρέχοντα σχέδια των χωρών οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου θα μειωθούν μόλις κατά 5-8% ως το 2030 και κατά 11-15% ως το 2035.
Η έκθεση προβλέπει ότι με βάση τις τρέχουσες πολιτικές και χωρίς να λαμβάνονται υπόψη δεσμεύσεις των χωρών για το μέλλον η θερμοκρασία του πλανήτη θα αυξηθεί κατά 2,8°Κελσίου ως το 2010, ή κατά 2,6° Κελσίου αν οι χώρες υλοποιήσουν πλήρως τις υπάρχουσες κλιματικές δεσμεύσεις.
Και οι δύο εκτιμήσεις είναι υψηλότερες από τις περσινές προβλέψεις, γεγονός που οφείλεται στην αποχώρηση των ΗΠΑ από τη Συμφωνία του Παρισιού, καθώς και σε αναθεωρημένες εκτιμήσεις για τις ιστορικές εκπομπές ρύπων.
Καθώς οι χώρες προετοιμάζονται για την COP31, που θα πραγματοποιηθεί στην Τουρκία από τις 9 ως τις 20 Νοεμβρίου, ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες υπογράμμισε ότι είναι σημαντικό να μην σταματήσουν οι προσπάθειες να περιοριστούν οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.
“Οι επιπτώσεις είναι ήδη καταστροφικές”, αλλά αυτό “δεν σημαίνει ότι πρέπει να καταθέσουμε τα όπλα”, σημείωσε
“Η υπέρβαση δεν ισοδυναμεί με συνθηκολόγηση. Μπορούμε ακόμα να τη διατηρήσουμε όσο το δυνατόν μικρότερη και βραχύτερη – και να επαναφέρουμε τις θερμοκρασίες κάτω από τον 1,5 βαθμό έως το τέλος του αιώνα”, πρόσθεσε ο Γκουτέρες.
Με βάση τη Συμφωνία του Παρισιού για το Κλίμα, το 2015, οι χώρες δεσμεύθηκαν να προσπαθήσουν να περιορίσουν την αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη κάτω από τους 2°Κελσίου και ιδεωδώς στον 1,5° Κελσίου σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή.
Όμως η έκθεση του UNEP σημειώνει ότι οι πιθανότητες να διατηρηθεί η άνοδος της θερμοκρασίας κάτω από τον 1,5° Κελσίου “έχουν εξανεμιστεί”, έπειτα από “δεκαετίες ανεπαρκούς κλιματικής δράσης” — κυρίως εκ μέρους των πλούσιων κρατών της G20, τα οποία ευθύνονται για τα τρία τέταρτα του συνόλου των εκπομπών.
“Πρόκειται για μια ιστορική αποτυχία της πολιτικής ηγεσίας. Τα επιστημονικά δεδομένα είναι ξεκάθαρα εδώ και δεκαετίες, αλλά οι κυβερνήσεις προτίμησαν να καθυστερήσουν παρά να δράσουν. Οι επιπτώσεις θα μετρηθούν σε χαμένες ζωές και όχι μόνο σε βαθμούς υπερθέρμανσης”, σχολίασε ο Μοχάμεντ Άντοου διευθυντής της Power Shift Africa, μιας οργάνωσης προάσπισης του περιβάλλοντος.
Οι επιστήμονες προειδοποιούν εξάλλου ότι κάθε επιπλέον κλάσμα βαθμού πέραν του 1,5° Κέλσιου αυξάνει τη συχνότητα των ακραίων καιρικών φαινομένων και την πιθανότητα μη αναστρέψιμων αλλαγών στον πλανήτη.
Μεταξύ των έξι μεγαλύτερων ρυπαντών παγκοσμίως παρατηρείται άνοδος των εκπομπών στις ΗΠΑ την Ινδονησία και την Κίνα, αλλά μείωση στην Ινδία, τη Ρωσία και την ΕΕ, με βάση τα προκαταρκτικά στοιχεία για το 2025.
