Περισσότερα από 13 δισεκατομμύρια δολάρια έχουν συγκεντρωθεί από τις πωλήσεις πετρελαίου της Βενεζουέλας το 2026 υπό αμερικανική διαχείριση, σύμφωνα με έρευνα των Financial Times. Ωστόσο, το ακριβές ύψος των κεφαλαίων που έχουν επιστραφεί στο Καράκας, οι λογαριασμοί στους οποίους φυλάσσονται και τα κριτήρια διάθεσής τους παραμένουν σε μεγάλο βαθμό αδιευκρίνιστα.
Η Ουάσιγκτον ανέλαβε τον έλεγχο των πετρελαϊκών εξαγωγών της χώρας μετά τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο τον Ιανουάριο και την ανάδειξη της πρώην αντιπροέδρου Ντέλσι Ροντρίγκες στην ηγεσία της χώρας. Παρά τη μεταβολή του πολιτικού σκηνικού, η αμερικανική κυβέρνηση έχει δώσει περιορισμένες εξηγήσεις για τη διαχείριση των εσόδων.
Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά τους καταστροφικούς σεισμούς της 24ης Ιουνίου, καθώς ο ΟΗΕ εκτιμά ότι οι ζημιές σε υποδομές και κτίρια ανέρχονται σε 37 δισ. δολάρια, σε μια οικονομία που ήδη βρισκόταν σε βαθιά κρίση.
Οι Financial Times υπολόγισαν τα πιθανά έσοδα από τις εξαγωγές πετρελαίου χρησιμοποιώντας στοιχεία της Kpler για τις αποστολές αργού από τον Ιανουάριο και τιμές της Argus Media για τις βασικές ποικιλίες βενεζολάνικου πετρελαίου. Η αξία των φορτίων με διαθέσιμα στοιχεία ανέρχεται σε περίπου 11,5 δισ. δολάρια, ενώ με βάση ιστορικές διακυμάνσεις των τιμών το συνολικό ποσό εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 13 δισ. δολάρια.
Η κυβέρνηση της Βενεζουέλας δημιούργησε ειδική ιστοσελίδα για την παρακολούθηση των εσόδων που διαχειρίζονται οι ΗΠΑ. Ωστόσο, σύμφωνα με το δημοσίευμα, μέχρι σήμερα εμφανίζεται μόνο μία καταγεγραμμένη συναλλαγή: μεταφορά 300 εκατ. δολαρίων τον Μάρτιο.
Από την έναρξη της αμερικανικής επιχείρησης στη Βενεζουέλα, η κυβέρνηση Τραμπ έχει παρουσιάσει διαφορετικές εκδοχές για τον ρόλο της στη διαχείριση των χρημάτων. Το εκτελεστικό διάταγμα του Ιανουαρίου ανέφερε ότι τα έσοδα παραμένουν ιδιοκτησία της κυβέρνησης της Βενεζουέλας και τηρούνται σε λογαριασμούς της αμερικανικής κυβέρνησης υπό καθεστώς θεματοφυλακής.
Στη συνέχεια, όμως, το υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ ανέφερε ότι τα κεφάλαια θα χρησιμοποιηθούν προς όφελος τόσο του αμερικανικού όσο και του βενεζολάνικου λαού. Ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει αρχικά ότι τα έσοδα θα βρίσκονται υπό τον προσωπικό του έλεγχο, ενώ αργότερα υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ ανέκτησαν πολλαπλάσια του κόστους της στρατιωτικής επιχείρησης, ενισχύοντας τις ανησυχίες για το πού κατευθύνεται μέρος των χρημάτων.
Από την πλευρά του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, ο ανώτερος αξιωματούχος Μάικλ Κόζακ δήλωσε τον Απρίλιο ότι 3 δισ. δολάρια μεταφέρθηκαν στη Βενεζουέλα για την κάλυψη μισθών του Δημοσίου και την ενίσχυση της πετρελαϊκής βιομηχανίας, ενώ ανέφερε ότι η KPMG πραγματοποιεί οικονομικό έλεγχο. Σε ακρόαση στο Κογκρέσο υπογράμμισε ότι τα χρήματα ανήκουν στη Βενεζουέλα, αλλά η χρήση τους απαιτεί αμερικανική έγκριση.
Παρά τις δεσμεύσεις για τριμηνιαίες αναφορές, Δημοκρατικοί βουλευτές καταγγέλλουν ότι δεν έχουν λάβει νεότερη ενημέρωση για τη διαχείριση των κεφαλαίων.
Η προσδοκία για ταχεία οικονομική ανάκαμψη της Βενεζουέλας δεν έχει επιβεβαιωθεί. Παρότι τα πετρελαϊκά έσοδα αντιστοιχούν περίπου στο ένα τέταρτο του ΑΕΠ και η παραγωγή έχει αυξηθεί μετά τη χαλάρωση των κυρώσεων, η οικονομική ανάπτυξη το πρώτο τρίμηνο περιορίστηκε στο 2,5%, το χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων πέντε ετών.
Ο οικονομολόγος Φρανσίσκο Ροντρίγκες αποδίδει την αδύναμη επίδοση στο γεγονός ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν μεταφέρει το σύνολο των εσόδων, ενώ ο πρώην βουλευτής και οικονομολόγος Χοσέ Γκέρα θέτει ζήτημα διαφάνειας για την τύχη των κεφαλαίων.
Η υπόθεση προκαλεί αντιδράσεις και στις δύο πλευρές του αμερικανικού πολιτικού φάσματος. Η Ρεπουμπλικανή βουλευτής Μαρία Ελβίρα Σαλαζάρ ζητά αναλυτική δημοσιοποίηση των στοιχείων, ενώ ο Δημοκρατικός Χοακίν Κάστρο κατηγορεί την κυβέρνηση ότι διαχειρίζεται δισεκατομμύρια χωρίς επαρκείς εγγυήσεις. Ο πρώην αξιωματούχος του Λευκού Οίκου Μπέντζαμιν Γκένταν εκτιμά ότι η υπόθεση μπορεί να εξελιχθεί σε αντικείμενο κοινοβουλευτικών ερευνών, εφόσον οι Δημοκρατικοί αποκτήσουν τον έλεγχο κάποιου σώματος μετά τις ενδιάμεσες εκλογές.
Μετά τους σεισμούς, η κυβέρνηση Ροντρίγκες ζητά πρόσβαση και σε άλλα δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό, όπως πόρους στο ΔΝΤ και τον χρυσό της Βενεζουέλας στην Τράπεζα της Αγγλίας. Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ έχουν εγκρίνει 386 εκατ. δολάρια ανθρωπιστικής βοήθειας και έχουν αναπτύξει στρατιωτικές δυνάμεις για υποστήριξη. Ωστόσο, το ακριβές ποσό των πετρελαϊκών εσόδων που κατευθύνεται στην ανοικοδόμηση δεν έχει γίνει γνωστό.
Σε μια χώρα που καλείται να αποκαταστήσει εκτεταμένες καταστροφές σε υποδομές και ενεργειακά δίκτυα, το ερώτημα των Financial Times ξεπερνά τη λογιστική διάσταση: ποιος ελέγχει τελικά τον πετρελαϊκό πλούτο της Βενεζουέλας και ποιος αποφασίζει για τη χρήση του;
