Η δύση του 2022 βρίσκει ολόκληρο τον πλανήτη στη δίνη μιας παρατεταμένης περιόδου διεθνών αναταράξεων, με τη μεγαλύτερη ενεργειακή και πληθωριστική κρίση των τελευταίων δεκαετιών. Κρίση που βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη και, σύμφωνα με όλες τις προβλέψεις, θα συνεχιστεί το 2023, διαβρώνοντας τα εισοδήματα των πολιτών και αφήνοντας ευκρινές αποτύπωμα στην αναπτυξιακή δυναμική όλων των χωρών, πλέον και της Ελλάδας.
Ωστόσο, σε αυτή τη δυσμενή διεθνή συγκυρία, η ελληνική οικονομία προβάλλει σθεναρές αντιστάσεις, επιδεικνύει μεγάλες αντοχές, διαθέτει ισχυρή δυναμική και διακρίνεται από θετικές προοπτικές, όπως πιστοποιούν:
1ον. Η ισχυρή και σταθερή ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας. Το 2022 εκτιμάται ότι θα κλείσει με ρυθμό οικονομικής μεγέθυνσης 5,6% και για το 2023 αναμένεται ανάπτυξη 1,8%. Κάθε χρόνο η οικονομία κινείται όλο και καλύτερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, παρά τη σημαντική επιβράδυνση της ευρωπαϊκής οικονομίας.
2ον. Οι επενδύσεις και οι εξαγωγές ενισχύονται σημαντικά. Μάλιστα, καταγράφεται εντυπωσιακή αύξηση στις εξαγωγές αγαθών υψηλής τεχνολογίας, οι οποίες προσεγγίζουν, πλέον, ποσοστά βιομηχανοποιημένων χωρών, όπως είναι η Γερμανία.
3ον. Η ανεργία συρρικνώνεται.
4ον. Οι οικονομικές ανισότητες μειώνονται.
5ον. Τα μη-εξυπηρετούμενα δάνεια των πιστωτικών ιδρυμάτων διαμορφώνονται σε μονοψήφιο ποσοστό του συνόλου των δανείων, ενώ οι καταθέσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων έχουν αυξηθεί κατά 35% την τελευταία τριετία.
6ον. Τα δημόσια οικονομικά σταθεροποιούνται. Το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης, ως ποσοστό του ΑΕΠ, υποχωρεί εντυπωσιακά, κατά 50 ποσοστιαίες μονάδες την τελευταία τριετία. Επιπροσθέτως, το πρωτογενές έλλειμμα εκτιμάται ότι θα μειωθεί σημαντικά εφέτος, στο 1,6% του ΑΕΠ, με τα δημόσια οικονομικά να επιστρέφουν σε περιβάλλον πρωτογενών πλεονασμάτων από το 2023.
7ον. Το κύρος και η αξιοπιστία της χώρας ενισχύονται. Η Ελλάδα βγήκε, το καλοκαίρι, από την ενισχυμένη εποπτεία, ενώ η πρόσφατη απόφαση του Eurogroup – μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της 1ης Έκθεσης Μεταπρογραμματικής Εποπτείας – για την εφαρμογή των τελευταίων μέτρων ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους, συνολικού ύψους 6 δισ. ευρώ, ανοίγει, και επίσημα, ένα νέο κεφάλαιο για τη χώρα μας. Τέλος, η ελληνική οικονομία αναβαθμίστηκε 11 φορές την τελευταία τριετία, παρά τις διαδοχικές κρίσεις, φτάνοντας πλέον μία θέση κάτω από την επενδυτική βαθμίδα και καθιστώντας ρεαλιστικό τον στόχο για ανάκτησή της εντός του 2023.
Παρά τα – σημαντικά και διόλου αυτονόητα – παραπάνω επιτεύγματα, οι προκλήσεις μπροστά μας είναι αναντίρρητα πολλές και μεγάλες, εξαιτίας του ασταθούς διεθνούς περιβάλλοντος. Προκλήσεις τις οποίες είμαστε, όμως, έτοιμοι να αντιμετωπίσουμε, με πλήρη επίγνωση των δυσκολιών, χαράσσοντας τις εξής προτεραιότητες για το 2023:
1η Προτεραιότητα: Διασφάλιση της υφιστάμενης δημοσιονομικής υπευθυνότητας.
Πεποίθησή μας είναι ότι η συνετή δημοσιονομική διαχείριση, με τη βέλτιστη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων, αποτελούν τα βασικά όπλα απέναντι στην αβεβαιότητα της περιόδου και τη μεταβλητότητα των αγορών, καθώς και διαβατήριο για την επίτευξη επενδυτικής βαθμίδας.
2η Προτεραιότητα: Υλοποίηση παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση των οικονομικών επιπτώσεων των πολυ-επίπεδων κρίσεων.
3η Προτεραιότητα: Συνέχιση και ενίσχυση των φορο-ελαφρύνσεων για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, κυρίως τη μεσαία τάξη.
4η Προτεραιότητα: Στήριξη του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών.
5η Προτεραιότητα: Ενίσχυση της κοινωνικής στέγης και της κατοικίας.
6η Προτεραιότητα: Συνέχιση της υλοποίησης διαρθρωτικών αλλαγών.
7η Προτεραιότητα: Εμπροσθοβαρής αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και βέλτιστη εκτέλεση του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.
8η Προτεραιότητα: Αντιμετώπιση του υψηλού, συσσωρευμένου ιδιωτικού χρέους και περιορισμός του κινδύνου, εξαιτίας των εξωγενών κρίσεων, δημιουργίας νέου χρέους.
9η Προτεραιότητα: Ενίσχυση της Εθνικής Άμυνας.
10η Προτεραιότητα: Ενεργός συμμετοχή της χώρας, όπως γίνεται τα τελευταία 3,5 χρόνια, στη διαμόρφωση της νέας ευρωπαϊκής οικονομικής αρχιτεκτονικής.
Κινούμαστε με αυτοπεποίθηση και σταθερά βήματα στον δρόμο της υπεύθυνης προσπάθειας και της προόδου. Είμαι πεπεισμένος ότι οι πολίτες, αναγνωρίζοντας όσα σημαντικά η Κυβέρνηση έχει πετύχει, στις κρίσιμες κάλπες του 2023 θα επιλέξουν να συνεχίσουν μαζί μας την πορεία αυτή. Έτσι, όλοι μαζί θα χτίσουμε μια πιο παραγωγική, πιο ευημερούσα και πιο δυνατή Ελλάδα!
Χρήστος Σταϊκούρας