Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν εκφράσει κατ’ ιδίαν απαισιοδοξία σχετικά με την επίτευξη συμφωνίας για τον τερματισμό των εχθροπραξιών με την Ουάσιγκτον και την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ τον Νοέμβριο, μεταδίδει το Bloomberg επικαλούμενο άτομα που γνωρίζουν το θέμα.
Το Ιράν και οι ΗΠΑ σημείωσαν ελάχιστη πρόοδο κατά τη διάρκεια των συνομιλιών στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών την περασμένη εβδομάδα, και η Ισλαμική Δημοκρατία εκτιμά ότι υπάρχει μεγάλη πιθανότητα κλιμάκωσης της σύγκρουσης μετά τις εκλογές στις ΗΠΑ στις 3 Νοεμβρίου, σύμφωνα με τα εν λόγω άτομα, ορισμένα εκ των οποίων ενημερώθηκαν από Ιρανούς αξιωματούχους. Τα άτομα αυτά ζήτησαν να μην κατονομαστούν, καθώς συζητούσαν ευαίσθητα ζητήματα.
Οι Ιρανοί αξιωματούχοι δηλώνουν κατ’ επανάληψη ότι είναι πρόθυμοι να ακολουθήσουν τη διπλωματική οδό, αλλά δεν εμπιστεύονται την κυβέρνηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι θα τηρήσει τους όρους οποιασδήποτε συμφωνίας. Ο Λευκός Οίκος τρέφει παρόμοια αισθήματα δυσπιστίας απέναντι στην Τεχεράνη, ενώ ο Τραμπ έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι αμφιβάλλει αν μπορεί να επιτευχθεί συμφωνία πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές.
Τη Δευτέρα, όταν ρωτήθηκε σχετικά με τις συνομιλίες με το Ιράν, ο Τραμπ δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι οι εκπρόσωποι των ΗΠΑ βρίσκονται σε επαφή με διαμεσολαβητές. Αρνήθηκε ωστόσο να αποκαλύψει το περιεχόμενο των συζητήσεων.
“Θα κερδίσουμε”, δήλωσε ο πρόεδρος στους δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο. “Όσο για μένα, το θέμα θα λυθεί με τον έναν ή τον άλλον τρόπο. Θα εξελιχθεί αρκετά γρήγορα”.
Δεν πρόκειται να υπάρξει συμφωνία με το Ιράν εάν δεν διευθετηθούν τα ζητήματα που αφορούν το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο που ζήτησε να τηρηθεί η ανωνυμία του λόγω της ευαίσθητης φύσης των συνομιλιών. Ο Τραμπ είναι πρόθυμος να προχωρήσει σε χαλάρωση των κυρώσεων κατά του Ιράν και στην αποδέσμευση δεσμευμένων κεφαλαίων, με αντάλλαγμα συγκεκριμένη πρόοδο στο πυρηνικό ζήτημα, ανέφερε ο αξιωματούχος.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, ο οποίος συναντήθηκε την περασμένη εβδομάδα με τους απεσταλμένους του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, παρέμεινε στις ΗΠΑ για περαιτέρω συνομιλίες.
Οι συνομιλίες αυτές θα διεξαχθούν μέσω διαμεσολαβητών, σύμφωνα με πληροφορίες.
Οι βασικοί διαμεσολαβητές επιδιώκουν κάτι διαφορετικό από το λεγόμενο Μνημόνιο Συνεννόησης που υπεγράφη μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ στα μέσα Ιουνίου. Εκείνη η συμφωνία οδήγησε σε κατάπαυση του πυρός και αύξηση της ναυτιλιακής κίνησης στα Στενά του Ορμούζ, αλλά κατέρρευσε μέσα σε περίπου δύο εβδομάδες, χωρίς οι δύο πλευρές να σημειώσουν ουσιαστική πρόοδο προς μια μόνιμη ειρηνευτική συμφωνία.
Το Πακιστάν και το Κατάρ υπήρξαν οι σημαντικότεροι διαμεσολαβητές στις διακοπτόμενες και επαναλαμβανόμενες αυτές συνομιλίες.
Το Μνημόνιο Συνεννόησης δέχθηκε έντονη κριτική από Αμερικανούς πολιτικούς, καθώς θεωρήθηκε ότι παραχωρούσε υπερβολικά πολλά οφέλη στο Ιράν σε οικονομικό επίπεδο, ιδίως όσον αφορά την ελάφρυνση των κυρώσεων.
Παράλληλα, το Ιράν συνέχισε να περιορίζει τη ναυσιπλοΐα στα στενά και οι όγκοι της κίνησης παρέμειναν πολύ χαμηλότερα από τα επίπεδα προ της σύγκρουσης.
Η αμερικανική κυβέρνηση έχει διαμηνύσει στους διαμεσολαβητές ότι απαιτεί από το Ιράν να αναλάβει σαφείς δεσμεύσεις για το άνοιγμα των στενών αυτή τη φορά και να προβεί σε παραχωρήσεις σχετικά με το πυρηνικό του πρόγραμμα, σύμφωνα με δύο από τα πρόσωπα που γνωρίζουν το θέμα.
Η εφημερίδα Wall Street Journal είχε μεταδώσει νωρίτερα ότι οι διαπραγματευτές πιέζουν το Ιράν να συμβιβαστεί στο ζήτημα του πυρηνικού του προγράμματος, προκειμένου να αναζωογονηθούν οι ειρηνευτικές συνομιλίες και να ικανοποιηθεί ο Τραμπ σε ένα ζήτημα που αποτελεί για εκείνον ύψιστη προτεραιότητα.
Στην ομιλία του στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ την περασμένη εβδομάδα, ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν δήλωσε ότι η χώρα δεν επιδιώκει την κατασκευή πυρηνικού όπλου, αλλά δεν πρόκειται να παραιτηθεί από το δικαίωμά της να αναπτύσσει πυρηνική τεχνολογία για οικονομικούς σκοπούς.
Η Τεχεράνη δηλώνει ότι έχει υποβάλει πρόταση για το άνοιγμα του στενού εντός επτά ημερών, εφόσον η Ουάσιγκτον προβεί σε ορισμένες κινήσεις. Η ηγεσία της χώρας έχει δηλώσει προηγουμένως ότι οι ΗΠΑ πρέπει να άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό και τις κυρώσεις στον τομέα του πετρελαίου, προκειμένου να υπάρξει πρόοδος όσον αφορά τη διέλευση περισσότερων πλοίων από τη ζωτικής σημασίας αυτή θαλάσσια οδό.
Ο Τραμπ δήλωσε ωστόσο το Σάββατο ότι απέρριψε την πρόταση.
Οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν άνοδο τη Δευτέρα, καθώς εξανεμίστηκαν οι προσδοκίες για επίτευξη συμφωνίας σχετικά με το Στενό του Ορμούζ, με το αργό τύπου Brent να καταγράφει άλμα 2% και να διαμορφώνεται στα 106,20 δολάρια ανά βαρέλι περίπου.
