Αφού φιλοξένησε τον Ντόναλντ Τραμπ και τον Βλαντίμιρ Πούτιν μέσα σε διάστημα μίας εβδομάδας, ο Σι Τζινπίνγκ ετοιμάζει την επόμενη μεγάλη κίνηση στο διπλωματικό του πρόγραμμα: μια επίσκεψη στη Βόρεια Κορέα.
Ένα τέτοιο ταξίδι, το οποίο σύμφωνα με το Yonhap News θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί ήδη από την επόμενη εβδομάδα ή στις αρχές Ιουνίου, θα ήταν το πρώτο του ταξίδι στο εξωτερικό για φέτος και η πρώτη του επίσκεψη στην Πιονγιάνγκ εδώ και επτά χρόνια.
Η σημασία μιας τέτοιας επίσκεψης θα ξεπερνούσε κατά πολύ τις διμερείς σχέσεις. Έπειτα από διαδοχικές συνόδους με τον μεγαλύτερο αντίπαλο της Βόρειας Κορέας και τον σύμμαχό της σε καιρό πολέμου, μια επίσκεψη στην Πιονγιάνγκ θα επέτρεπε στον Σι να παρουσιάσει την Κίνα ως μία από τις λίγες δυνάμεις που εξακολουθούν να μπορούν να συνομιλούν με όλες τις πλευρές σε έναν ολοένα και πιο κατακερματισμένο κόσμο.
“Σε έναν κόσμο που αποσταθεροποιείται από την απρόβλεπτη πολιτική του Τραμπ, ο Σι παρουσιάζει το Πεκίνο ως κεντρικό διαχειριστή της πολυπολικότητας”, δήλωσε ο Μπράιαν Γουόνγκ, επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Χονγκ Κονγκ, όπως μεταδίδει το Bloomberg. “Το βασικό μήνυμα είναι σαφές: η Κίνα θα μιλά με όλες τις πλευρές, θα απορροφά πιέσεις από πολλές κατευθύνσεις και θα διατηρεί ανοιχτές τις στρατηγικές της επιλογές”, σημείωσε χαρακτηριστικά.
Η επιρροή του Πεκίνου φάνηκε ξεκάθαρα την περασμένη εβδομάδα, καθώς ο Σι υποδέχθηκε με τιμές Τραμπ και Πούτιν σε διαδοχικές συναντήσεις. Ο διπλωματικός αυτός σχεδιασμός υπογράμμισε την επιμονή του Πεκίνου ότι θα διαχειρίζεται τις σχέσεις με τις δύο δυνάμεις με τους δικούς του όρους.
Μετά από δύο ημέρες συνομιλιών, ο Σι κατάφερε να αποσπάσει από τον Τραμπ την αποδοχή ενός πλαισίου “εποικοδομητικής στρατηγικής σταθερότητας” — μιας νέας φόρμουλας για τη διαχείριση του ανταγωνισμού των μεγάλων δυνάμεων και την αποφυγή αιφνιδιαστικών κινήσεων των ΗΠΑ σε δασμούς, κυρώσεις ή τεχνολογικούς ελέγχους.
Με τον Πούτιν, ο Σι χαρακτήρισε τις διμερείς σχέσεις ως “στα υψηλότερα επίπεδα στην ιστορία” και παρουσίασε ενιαίο μέτωπο στην κριτική προς τις ΗΠΑ. Ωστόσο, δεν προχώρησε στο διπλωματικό “δώρο” που επιζητούσε η Ρωσία — έναν νέο αγωγό φυσικού αερίου που θα υπερδιπλασίαζε τις τρέχουσες εξαγωγές προς την Κίνα.
Μια επίσκεψη στην Πιονγιάνγκ και μια συνάντηση με τον Κιμ Γιονγκ Ουν θα υπενθύμιζαν τόσο στον Τραμπ όσο και στον Πούτιν την επιρροή που ασκεί το Πεκίνο στο καθεστώς του Κιμ. Ωστόσο, αυτή η επιρροή έχει όρια: παρά χρόνια κινεζικών πιέσεων, η Βόρεια Κορέα έχει απλώς επιταχύνει το πυρηνικό της πρόγραμμα και έχει ενισχύσει τους στρατιωτικούς της δεσμούς με τη Ρωσία μετά την εισβολή της στην Ουκρανία.
Η διαφορά είναι πιο έντονη στο ζήτημα των πυρηνικών. Ένα ενημερωτικό δελτίο του Λευκού Οίκου ανέφερε ότι ο Τραμπ και ο Σι είχαν “επιβεβαιώσει τον κοινό τους στόχο για αποπυρηνικοποίηση της Βόρειας Κορέας” -διατύπωση που απουσίαζε από την αντίστοιχη ανακοίνωση του Πεκίνου για τις συνομιλίες τους.
Όταν ο Κιμ επισκέφθηκε τον Σι στο Πεκίνο, στο περιθώριο στρατιωτικής παρέλασης τον περασμένο Σεπτέμβριο, οι επίσημες ανακοινώσεις δεν έκαναν επίσης καμία αναφορά στην αποπυρηνικοποίηση. Αυτή η απόκλιση από παλαιότερες κοινές δηλώσεις κορυφής τροφοδότησε εικασίες ότι το Πεκίνο έχει σιωπηρά αποδεχθεί τη Βόρεια Κορέα ως de facto πυρηνική δύναμη.
Ωστόσο, παρά τη στρατηγική του επιρροή, το Πεκίνο μέχρι στιγμής έχει αποφύγει να χρησιμοποιήσει αποφασιστικά τη δύναμή του για τον τερματισμό των πολέμων στη Μέση Ανατολή ή στην Ουκρανία. Στην περίπτωση του Ιράν, μετά τις αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις στα τέλη Φεβρουαρίου, η Κίνα επιδίωξε να ισορροπήσει τις στρατηγικές της σχέσεις με την Τεχεράνη απέναντι στα εκτεταμένα οικονομικά της συμφέροντα στον Κόλπο, φιλοξενώντας τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών λίγες μόλις ημέρες πριν την άφιξη του Τραμπ.
Ο Σι παραμένει πάντως σταθερά περιζήτητος διεθνώς. Από τον Ιανουάριο, έχει υποδεχθεί περισσότερους από δώδεκα παγκόσμιους ηγέτες από την Ασία, την Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική. Σε σύγκριση με προηγούμενα χρόνια, το ποσοστό επισκέψεων από δυτικούς ηγέτες είναι το υψηλότερο από τότε που ανέλαβε την εξουσία το 2012, σύμφωνα με καταμέτρηση του Bloomberg News.
Και με την επισημότητα και τη μεγαλοπρέπεια κάθε επίσκεψης, το Πεκίνο ενισχύει την εικόνα του ως κέντρο της παγκόσμιας πολιτικής.
“Η σειρά επισκέψεων ενισχύει την αντίληψη ότι το Πεκίνο και ο Σι είναι ιδιαίτερα δραστήριοι και κεντρικοί στις παγκόσμιες υποθέσεις”, δήλωσε ο Τζέι Άιαν Τσονγκ, αναπληρωτής καθηγητής πολιτικών επιστημών στο Εθνικό Πανεπιστήμιο της Σιγκαπούρης.
“Υπάρχει μια έντονη αντίθεση με την αστάθεια και την απρόβλεπτη στάση που συνδέεται με τις ΗΠΑ υπό την κυβέρνηση Τραμπ, κάτι που μπορεί να κάνει το Πεκίνο να φαίνεται πιο ελκυστικό εξ ορισμού”, συμπλήρωσε.
