Η ελληνοϊσραηλινή αμυντική συνεργασία εξελίσσεται σε έναν από τους ισχυρότερους πυλώνες της αποτρεπτικής στρατηγικής της Αθήνας. Η υιοθέτηση συστημάτων αιχμής από το Τελ Αβίβ αναδιαμορφώνει πλήρως το επιχειρησιακό περιβάλλον, προσφέροντας στις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις κρίσιμα τεχνολογικά πλεονεκτήματα και δημιουργώντας μια νέα πραγματικότητα ισχύος απέναντι στην τουρκική απειλή.
Του Χρήστου Μαζανίτη
Η στρατηγική συμμαχία μεταξύ Ελλάδας και Ισραήλ αποτελεί πλέον έναν από τους ισχυρότερους πυλώνες σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο. Οι δύο χώρες, αναγνωρίζοντας τις κοινές προκλήσεις ασφαλείας και την ανάγκη για προστασία των κυριαρχικών τους δικαιωμάτων, έχουν οικοδομήσει μια βαθιά, πολυεπίπεδη σχέση που ξεπερνά τα όρια της απλής διπλωματίας.
Στο επίκεντρο αυτής της συμμαχίας βρίσκεται η αμυντική συνεργασία, η οποία γνωρίζει πρωτοφανή άνθηση. Οι κοινές αεροπορικές και ναυτικές ασκήσεις, όπως ο «Ηνίοχος» και η “NOBLE DINA”, επιτρέπουν τη συνεκπαίδευση των ενόπλων δυνάμεων σε σενάρια υψηλής έντασης, ενισχύοντας την επιχειρησιακή τους ετοιμότητα. Παράλληλα, η ίδρυση του Διεθνούς Εκπαιδευτικού Κέντρου Πτήσεων στην Καλαμάτα από ισραηλινή εταιρεία υπογραμμίζει την εμπιστοσύνη της Αθήνας στην ισραηλινή τεχνογνωσία.
Η μεταφορά τεχνολογίας αιχμής είναι εξίσου κομβική. Η ενσωμάτωση προηγμένων ισραηλινών συστημάτων αναβαθμίζει κατακόρυφα την αποτρεπτική ισχύ των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων. Αυτή η τεχνολογική συνεργασία, σε συνδυασμό με τη συνεχή ανταλλαγή κρίσιμων πληροφοριών, θωρακίζει το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, δημιουργώντας ένα ισχυρό μέτωπο απέναντι σε κάθε αναθεωρητική απειλή στην περιοχή.
Τα συστήματα που έχουν ενταχθεί
Η αρχή της μεγάλης αυτής τεχνολογικής ενσωμάτωσης έγινε με τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη Heron 1, τα οποία μισθώθηκαν από το Ισραήλ και επιχειρούν από την αεροπορική βάση της Σκύρου. Τα συγκεκριμένα UAV παρέχουν στην Πολεμική Αεροπορία και το Γενικό Επιτελείο Εθνικής Άμυνας συνεχή, στρατηγικής σημασίας επιτήρηση σε ολόκληρο το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, χάρη στους προηγμένους ηλεκτροοπτικούς αισθητήρες τους και τη μεγάλη αυτονομία πτήσης τους.
Παράλληλα, ο Στρατός Ξηράς και το Πολεμικό Ναυτικό έχουν προχωρήσει στην παραλαβή και επιχειρησιακή αξιοποίηση των κατευθυνόμενων βλημάτων ακριβείας Spike NLOS. Αυτοί οι πύραυλοι έκτης γενιάς έχουν τοποθετηθεί σε τροχοφόρα οχήματα, σε επιθετικά ελικόπτερα Apache, καθώς και σε κανονιοφόρους και σκάφη ανορθόδοξου πολέμου. Συνοδευόμενα από τα μικρά drones επιτήρησης Orbiter 3, τα οποία λειτουργούν ως τα «μάτια» του συστήματος, τα Spike NLOS προσφέρουν δυνατότητα πλήγματος πέραν του ορίζοντα, σε αποστάσεις που αγγίζουν τα 32 χιλιόμετρα από τη στεριά και τα 50 χιλιόμετρα από τον αέρα, με ικανότητα αλλαγής στόχου κατά τη διάρκεια της πτήσης.
Στον τομέα της εκπαίδευσης, το Διεθνές Εκπαιδευτικό Κέντρο Πτήσεων στην Καλαμάτα, το οποίο δημιουργήθηκε σε συνεργασία με την ισραηλινή Elbit Systems, αποτελεί ήδη πραγματικότητα. Η Πολεμική Αεροπορία εκπαιδεύει τους νέους Ικάρους με υπερσύγχρονα συστήματα εξομοίωσης και νέα εκπαιδευτικά αεροσκάφη M-346, αναβαθμίζοντας κατακόρυφα το επίπεδο των Ελλήνων πιλότων πριν αυτοί περάσουν στα μαχητικά πρώτης γραμμής, όπως τα Rafale και τα F-16 Viper.
Οι μεγάλες προμήθειες σε εξέλιξη
Το επόμενο μεγάλο βήμα αφορά την υλοποίηση της «Ασπίδας του Αχιλλέα», ενός ολοκληρωμένου, εθνικού αντιαεροπορικού και αντιπυραυλικού θόλου. Στο πλαίσιο αυτό, έχει δρομολογηθεί μια γιγαντιαία συμφωνία για την απόκτηση ισραηλινών συστημάτων αεράμυνας, η οποία θα αντικαταστήσει παλαιότερα συστήματα ανατολικής και δυτικής προέλευσης. Ο θόλος αυτός θα βασίζεται σε ένα πολυεπίπεδο πλέγμα, στον πυρήνα του οποίου θα βρίσκονται τα συστήματα Spyder και Barak MX, καθώς και το προηγμένο αντιβαλλιστικό σύστημα David’s Sling (Σφεντόνα του Δαυίδ). Τα συστήματα αυτά θα υποστηρίζονται από τα κορυφαία ραντάρ τεχνολογίας AESA τύπου ELM-2084, τα οποία προσφέρουν ταυτόχρονη ιχνηλάτηση εκατοντάδων απειλών, από drones και πυραύλους cruise μέχρι βαλλιστικούς πυραύλους.
Επιπλέον, η Ελλάδα υπέγραψε διακρατική συμφωνία για την απόκτηση 36 συστημάτων πολλαπλών εκτοξευτών πυραύλων PULS. Το συγκεκριμένο σύστημα πυροβολικού ακριβείας παρουσιάζει τεράστια ευελιξία, καθώς μπορεί να εκτοξεύσει από την ίδια πλατφόρμα διαφορετικούς τύπους ρουκετών και πυραύλων. Η εμβέλειά του ξεκινά από τα 35 χιλιόμετρα με τις ρουκέτες Accular και φτάνει μέχρι τα 300 χιλιόμετρα με τους στρατηγικούς πυραύλους Predator Hawk, δίνοντας στον Ελληνικό Στρατό δυνατότητες μαζικών πλήξεων υψηλής ακρίβειας σε στρατηγικό βάθος.
Στα άμεσα προγράμματα περιλαμβάνεται και η ενίσχυση της χώρας με μικροδορυφόρους τηλεπισκόπησης που φέρουν ραντάρ συνθετικής απεικόνισης (SAR). Αυτό το διαστημικό πρόγραμμα, βασισμένο σε ισραηλινή τεχνογνωσία, θα επιτρέψει στις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις να έχουν ανεξάρτητη, εθνική δυνατότητα συλλογής πληροφοριών σε πραγματικό χρόνο, κάτω από οποιεσδήποτε καιρικές συνθήκες, μέρα και νύχτα.
Οι τομείς υπεροχής έναντι της Τουρκίας
Η είσοδος των ισραηλινών συστημάτων στο ελληνικό οπλοστάσιο επιφέρει δομικές αλλαγές στο ισοζύγιο ισχύος με την Τουρκία, ακυρώνοντας πολλά από τα πλεονεκτήματα που προσπαθούσε να εδραιώσει η Άγκυρα μέσω της ποσοτικής υπεροχής και της δικής της αμυντικής βιομηχανίας.
Ο πρώτος τομέας καθολικής ανατροπής είναι η άρνηση πρόσβασης περιοχής (A2/AD) στο περιβάλλον του Αιγαίου. Με την τοποθέτηση των Spike NLOS στα νησιά και τη Θράκη, η Ελλάδα δημιουργεί μια ζώνη θανάτου για οποιαδήποτε αποβατική ενέργεια ή προσπάθεια προσέγγισης τουρκικών σκαφών. Οι Τούρκοι σχεδιαστές βρίσκονται αντιμέτωποι με το γεγονός ότι οι αποβατικές τους λέμβοι, τα ελικόπτερα και οι κορβέτες τους μπορούν να πληγούν πριν καν έρθουν σε οπτική επαφή με τις ελληνικές ακτές.
Ο δεύτερος τομέας είναι η αποτελεσματική αντιμετώπιση του τουρκικού δόγματος των μαζικών επιθέσεων με drones (UAV swarm). Η Τουρκία έχει επενδύσει βαριά σε φθηνά, οπλισμένα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, σχεδιάζοντας τον κορεσμό της ελληνικής αεράμυνας. Ο υπό διαμόρφωση ελληνικός θόλος, με τα συστήματα Barak MX, Spyder και τα ραντάρ ELM-2084, έχει σχεδιαστεί ακριβώς για να διαχειρίζεται ταυτόχρονα εκατοντάδες χαμηλά ιπτάμενους στόχους. Η δυνατότητα των ισραηλινών συστημάτων να ξεχωρίζουν και να εξουδετερώνουν drones με οικονομικά βιώσιμο τρόπο αφαιρεί από την Άγκυρα ένα από τα βασικότερα ασύμμετρα πλεονεκτήματά της.
Ο τρίτος τομέας αφορά τη στρατηγική αποτροπή και τα πλήγματα βαθύς υποστήριξης. Η απόκτηση των εκτοξευτών PULS με βλήματα εμβέλειας 300 χιλιομέτρων αλλάζει το δόγμα του Ελληνικού Πυροβολικού. Για πρώτη φορά, η Ελλάδα αποκτά τη δυνατότητα να πλήξει κρίσιμες εχθρικές υποδομές, αεροδρόμια, κέντρα διοίκησης και λιμάνια βαθιά μέσα στο τουρκικό έδαφος, απαντώντας ευθέως στην απειλή των τουρκικών βαλλιστικών πυραύλων Bora και Tayfun.
Η δικτυοκεντρική αρχιτεκτονική των ισραηλινών όπλων προσφέρει στην Ελλάδα την πολυπόθητη διασύνδεση των τριών κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων. Η πληροφορία που συλλέγεται από ένα drone Orbiter ή έναν δορυφόρο SAR μεταδίδεται ακαριαία σε μια συστοιχία Spike NLOS, σε ένα μαχητικό F-16 Viper ή σε μια φρεγάτα. Αυτή η ταχύτητα στη λήψη αποφάσεων και την εκτέλεση πλήγματος εξουδετερώνει την ποσοτική υπεροχή της Τουρκίας, προσφέροντας στην Αθήνα μια σαφή ποιοτική υπεροχή που εγγυάται τη σταθερότητα και την ασφάλεια στην περιοχή.
