Η Ρωσία επέβαλε αυστηρούς περιορισμούς στις κρατικές δαπάνες μετά την κρίση ρευστότητας του Απριλίου, η οποία αποκάλυψε το αυξανόμενο κόστος του πολέμου στην Ουκρανία, σύμφωνα με το Bloomberg, που επικαλείται άτομα που γνωρίζουν το θέμα.
Ένα αυστηρό καθεστώς λιτότητας τέθηκε σε εφαρμογή αφού ο υπουργός Οικονομικών Αντόν Σιλουάνοφ προειδοποίησε τον πρωθυπουργό Μιχαήλ Μισούστιν ότι εκείνον τον μήνα δεν θα υπήρχαν αρκετά διαθέσιμα κεφάλαια για να πραγματοποιηθούν εγκαίρως όλες οι απαραίτητες πληρωμές, σύμφωνα με άτομα που βρίσκονται κοντά στην κυβέρνηση. Ο ομοσπονδιακός προϋπολογισμός εμφάνισε έλλειμμα 5,5 τρισεκατομμυρίων ρουβλίων (65,3 δισ. δολαρίων) στον ενιαίο ομοσπονδιακό λογαριασμό προϋπολογισμού στο Υπουργείο Οικονομικών, όπου η κυβέρνηση συγκεντρώνει τα ομοσπονδιακά έσοδα και αντλεί κεφάλαια για την κάλυψη των δαπανών, ανέφεραν τα ίδια άτομα.
Αν και οι πιέσεις στη ρευστότητα αποτελούν πρόβλημα από τις αρχές του 2026, η πίεση κορυφώθηκε αισθητά τον Απρίλιο, ακόμη και όταν τα έσοδα της Ρωσίας από το πετρέλαιο αυξήθηκαν σε υψηλό εξαμήνου, καθώς οι τιμές της ενέργειας εκτινάχθηκαν εν μέσω της αναταραχής που προκάλεσε ο πόλεμος στο Ιράν.
Ένα αρνητικό υπόλοιπο στον ενιαίο ομοσπονδιακό λογαριασμό προϋπολογισμού του Δημοσίου αποτελεί ασυνήθιστο φαινόμενο, σύμφωνα με τον πρώην αναπληρωτή υπουργό Οικονομικών Όλεγκ Βιούγκιν. Επί πολλά χρόνια, η κυβέρνηση διατηρούσε σταθερά θετικά ταμειακά υπόλοιπα, ώστε οι δαπάνες του προϋπολογισμού να χρηματοδοτούνται ομαλά, ανέφερε όταν ρωτήθηκε για τις συνήθεις διαδικασίες στο υπουργείο.
“Το Δημόσιο παραδοσιακά επενδύει τα προσωρινά αδρανή κεφάλαια σε διάφορα χρηματοπιστωτικά μέσα στο πλαίσιο της διαχείρισης της ρευστότητάς του”, είπε. “Αυτή ήταν η συνήθης πρακτική εδώ και δεκαετίες”.
Παρότι η κατάσταση δημιουργεί δυσκολίες για την κυβέρνηση, δεν είναι κρίσιμη, καθώς ο προϋπολογισμός μπορεί να συνεχίσει να χρηματοδοτεί τις πολεμικές δαπάνες για αρκετά ακόμη χρόνια, σύμφωνα με τα άτομα που γνωρίζουν το θέμα.
Το Bloomberg είχε αναφέρει προηγουμένως ότι αξιωματούχοι του υπουργείου Οικονομικών και της κεντρικής τράπεζας είχαν προειδοποιήσει το Κρεμλίνο ότι οι πολεμικές δαπάνες κινούνταν σε μη βιώσιμη πορεία, γεγονός που αποτελεί ένδειξη εσωτερικής διαφωνίας, καθώς αξιωματούχοι στον τομέα της άμυνας πίεζαν για πρόσθετη χρηματοδότηση.
Η Ρωσία μειώνει τα αποθεματικά ασφαλείας του Ταμείου Εθνικού Πλούτου για να βοηθήσει στην κάλυψη των δημοσιονομικών ελλειμμάτων που προκαλούνται από τις τεράστιες πολεμικές δαπάνες και τα μειωμένα ενεργειακά έσοδα. Το συνολικό ύψος του Ταμείου μειώθηκε κατά 9,24 δισ. δολάρια τον Ιούλιο σε σχέση με έναν μήνα νωρίτερα, στα 159,3 δισ. δολάρια, το χαμηλότερο επίπεδο από τον περασμένο Σεπτέμβριο, ενώ τα άμεσα διαθέσιμα περιουσιακά στοιχεία μειώθηκαν στα 46,2 δισ. δολάρια.
Οι πωλήσεις χρυσού από τη Ρωσία έφεραν τα αποθέματά της στα τέλη Ιουλίου στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2020. Ωστόσο, τα διεθνή αποθεματικά της αυξήθηκαν κατά 5,6 δισ. δολάρια, στα 761,2 δισ. δολάρια, την εβδομάδα της 21ης Αυγούστου, σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζας της Ρωσίας που δημοσιοποιήθηκαν την Πέμπτη.
Οι οικονομικές προειδοποιήσεις έρχονται καθώς η Ουκρανία σφυροκοπά τη Ρωσία με επιθέσεις drones μεγάλου βεληνεκούς βαθιά στο έδαφός της, συμπεριλαμβανομένων επιθέσεων στη Μόσχα και σε ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν έχει υποβαθμίσει τον αντίκτυπο των ουκρανικών επιθέσεων στη ρωσική οικονομία και το Κρεμλίνο προετοιμάζεται πλέον να κλιμακώσει τις επιθέσεις του στην Ουκρανία.
Καθώς αυξάνονται οι πιέσεις στον ρωσικό προϋπολογισμό, η κυβέρνηση έχει περιορίσει άλλες δημοσιονομικές δεσμεύσεις, σε μια προσπάθεια να διατηρήσει τη ρευστότητα και να περιορίσει το ομοσπονδιακό έλλειμμα.
Τα μέτρα λιτότητας που ισχύουν από τον Απρίλιο έχουν οδηγήσει σε περικοπές κατά 35% στη χρηματοδότηση δημοσιονομικών τομέων εκτός των πολεμικών δαπανών, των μισθών των εργαζομένων στον δημόσιο τομέα και του στρατού, των κοινωνικών προγραμμάτων, της στήριξης προς τις περιφερειακές αρχές και της εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους.
Η κυβέρνηση έδωσε επίσης εντολή στις ομοσπονδιακές υπηρεσίες να προετοιμαστούν για μείωση του προσωπικού κατά 15% και να αναβάλουν όλες τις μη απαραίτητες δαπάνες, σύμφωνα με τα ίδια άτομα.
Η κρίση ρευστότητας εμφανίστηκε καθώς το δημοσιονομικό έλλειμμα της Ρωσίας διευρύνεται, παρά την απρόσμενη αύξηση των ενεργειακών εσόδων που προκλήθηκε από την κρίση με το Ιράν γύρω από τα Στενά του Ορμούζ. Το δημοσιονομικό έλλειμμα έχει εκτιναχθεί στα 6,5 τρισεκατομμύρια ρούβλια (77,2 δισ. δολάρια), ή στο 2,8% του ΑΕΠ της Ρωσίας, πολύ πάνω από τον στόχο του 1,6% για το 2026 που είχε καθοριστεί στον νόμο περί προϋπολογισμού.
Το υπουργείο Οικονομικών έχει αποδώσει εν μέρει την αύξηση στην πρόωρη πραγματοποίηση ορισμένων δαπανών κατά τη διάρκεια του έτους. Ωστόσο, Ρώσοι βουλευτές ενέκριναν εσπευσμένα τον Ιούνιο τροπολογίες που επιτρέπουν στην κυβέρνηση να αυξήσει τις δαπάνες χωρίς τις προηγούμενες απαιτούμενες εγκρίσεις για την αναθεώρηση του προϋπολογισμού.
Σύμφωνα με τις τελευταίες εσωτερικές προβλέψεις του υπουργείου, το έλλειμμα είναι απίθανο να περιοριστεί μέχρι το τέλος του έτους και ενδέχεται να διευρυνθεί περαιτέρω. Το έλλειμμα προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 3,2% έως 3,8% του ΑΕΠ το 2027, σύμφωνα με τα ίδια άτομα.
Το ανώτατο όριο αυτής της πρόβλεψης θα έφερνε το ρωσικό έλλειμμα του 2026 στο επίπεδο που είχε φτάσει το 2020, κατά τη διάρκεια της πανδημίας του Covid-19.
Η Ρωσία συσσωρεύει επίσης ακριβό εγχώριο χρέος, καθώς το Κρεμλίνο βασίζεται ολοένα και περισσότερο στον δανεισμό για να βοηθήσει στη χρηματοδότηση του πολέμου, ο οποίος έχει πλέον εισέλθει στο πέμπτο έτος του χωρίς να διαφαίνεται τέλος.
Τα μέτρα λιτότητας έχουν μέχρι στιγμής βοηθήσει τη Ρωσία να αποφύγει την εκτίναξη του ελλείμματος που είχε προβλεφθεί τον Απρίλιο, όταν εσωτερικές εκτιμήσεις προέβλεπαν ότι το δημοσιονομικό κενό θα έφτανε τα 9 τρισεκατομμύρια ρούβλια (107 δισ. δολάρια), ή το 3,8% του ΑΕΠ, έως το τέλος Ιουνίου.
