Στην ενίσχυση του εποπτικού και παρεμβατικού ρόλου του ελληνικού δημοσίου στον ΔΕΣΦΑ αλλά και στην «προικοδότηση» της ΔΕΠΑ Εμπορίας, επιδιώκει να προχωρήσει η κυβέρνηση.
Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας με διατάξεις του άρθρου 46 του πολυνομοσχεδίου που έχει θέσει σε δημόσια διαβούλευση ανοίγει το παράθυρο για τη μεταβίβαση των μετοχών που κατέχει το ελληνικό δημόσιο σε άλλη εταιρεία του δημοσίου, φωτογραφίζοντας ουσιαστικά τη ΔΕΠΑ Εμπορίας.
Σε μία περίοδο κατά την οποία οι αλλαγές είναι ραγδαίες στη διεθνή σκακιέρα της ενέργειας και των υποδομών, η κυβέρνηση αποσκοπεί στον ουσιαστικότερο έλεγχο του ΔΕΣΦΑ αλλά και στην ενδυνάμωση της αξίας της ΔΕΠΑ Εμπορίας προσθέτοντας εμμέσως πλην σαφώς ένα δυνατό asset στον τομέα των υποδομών.
Τι προβλέπει το άρθρο 46 του νομοσχεδίου
Ειδικότερα στο υπό διαβούλευση νομοσχέδιο που έδωσε στη δημοσιότητα ο Σταύρος Παπασταύρου, υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας προβλέπεται «η δυνατότητα μεταβίβασης μετοχών της εταιρείας «Διαχειριστής Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου ΑΕ Α.Ε.» που ανήκουν στο Ελληνικό Δημόσιο σε άλλη εταιρεία του Ελληνικού Δημόσιου».
Να σημειωθεί ότι το ελληνικό δημόσιο κατέχει το 34% των μετοχών του ΔΕΣΦΑ με την πλειοψηφία το 66% να έχει αποκτήσει η κοινοπραξία Ευρωπαίων Διαχειριστών και του Ομίλου Κοπελούζου (SENFLUGA), ως αποτέλεσμα της αποκρατικοποίησης που έγινε το 2018 αλλά και μετέπειτα της εισόδου εταιρείας συμφερόντων Κοπελούζου στον μέτοχο πλειοψηφίας.
Το ελληνικό δημόσιο επί της ουσίας ναι μεν έχει την καταστατική μειοψηφία αλλά ουσιαστικά στερείται σημαντικών δικαιωμάτων εποπτείας λόγω της διαδικασίας της ιδιωτικοποίησης που ακολουθήθηκε τότε υπό την πίεση της τρόικα στην κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝ.ΕΛ. Ο ΔΕΣΦΑ ανήκε πριν την αποκρατικοποίηση κατά 100% στη ΔΕΠΑ και μετά την πώληση του 66% έπαψε να διαθέτει εποπτικό συμβούλιο και διαθέτει μόνο διοικητικό συμβούλιο.
Σύμφωνα με το ίδιο άρθρο του νομοσχεδίου που βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση, υπάρχει η δυνατότητα μεταβίβασης του 34% σε άλλη δημόσια εταιρεία και με ξεχωριστή παράγραφο προβλέπεται και η πιθανή μεταβίβαση σε εταιρεία που «ασκεί οποιαδήποτε δραστηριότητα παραγωγής ή προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας ή φυσικού αερίου».
Με τον τρόπο αυτό φωτογραφίζεται, λένε πηγές της αγοράς ενέργειας, η ΔΕΠΑ Εμπορίας.
Αλλαγή στη μετοχική σύνθεση της ΔΕΠΑ Εμπορίας
Με βάση τις ίδιες διατάξεις ορίζεται επίσης πώς «η μεταβίβαση της πλήρους κυριότητας του ποσοστού ιδιοκτησίας του Ελληνικού Δημοσίου του πρώτου εδαφίου της παρ. 2, ως εισφορά σε είδος στο μετοχικό κεφάλαιο άλλης αποκτώσας εταιρείας που ανήκει κατά ποσοστό εκατό τοις εκατό (100%) άμεσα ή έμμεσα στο Ελληνικό Δημόσιο, με αντάλλαγμα την έκδοση μετοχών της αποκτώσας αυτής εταιρείας προς το Ελληνικό Δημόσιο». Για την όποια μεταβίβαση απαιτείται η έκδοση κοινής υπουργικής απόφασης αλλά και η σύμφωνη γνώμη της ΡΑΑΕΥ.
Με την προαναφερόμενη διάταξη για τον τρόπο μεταβίβασης του 34% του ΔΕΣΦΑ ουσιαστικά ανοίγει ο δρόμος και για την αλλαγή της μετοχικής σύνθεσης της ΔΕΠΑ Εμπορίας. Σήμερα η ΔΕΠΑ Εμπορίας ελέγχεται κατά 100% από το Υπερταμείο. Αν το ποσοστό του 34% του Διαχειριστή περάσει στη δημόσια επιχείρηση αερίου, τότε ουσιαστικά περιορίζεται η συμμετοχή του Υπερταμείου.
Η «προίκα» στη ΔΕΠΑ Εμπορίας
Όπως εξηγούν πηγές στον ΟΤ, η αλλαγή αυτή επιδιώκεται να γίνει προκειμένου, όπως προαναφέρθηκε το ελληνικό δημόσιο να αποκτήσει πιο ουσιαστικό έλεγχο στον ΔΕΣΦΑ αλλά και για να προικοδοτηθεί… η ΔΕΠΑ Εμπορίας.
Η τελευταία με έμμεσο τρόπο αποκτά πρόσβαση στις υποδομές φυσικού αερίου και ταυτόχρονα ανεβαίνει η αξία της. Η ΔΕΠΑ Εμπορίας τα τελευταία χρόνια έχει σε εξέλιξη σχέδιο καθετοποίησης των δραστηριοτήτων της, το οποίο επιταχύνεται καθώς μετά το τέλος του 2026 παύει να ισχύει το συμβόλαιο προμήθειας ρωσικού φυσικού αερίου από τη Gazprom. Οι τελευταίες κινήσεις της για την επίσπευση αυτού του στρατηγικού σχεδίου ήταν η συμμετοχή με 40% στην κοινοπραξία που έκανε με τον AKTOR (60%), την Atlantic SEE LNG Trade για την προμήθεια LNG και την εξαγωγή του στην περιοχή της ΝΑ Ευρώπης καθώς και η σύναψη στρατηγικής συνεργασίας πάλι με τον AKTOR στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Ο ιδιωτικός όμιλος αποκτά το 51% έργων ΑΠΕ και αποθήκευσης ενέργειας που κατείχε κατά 100% η δημόσια επιχείρηση αερίου.
Η ΔΕΠΑ Εμπορίας επίσης διαθέτει συμμετοχές σε μονάδες φυσικού αερίου με τη ΔΕΗ στην Αλεξανδρούπολη αλλά και με κοινοπρακτικό σχήμα στη Λάρισα.
Φυσικά το μεγάλο asset της ελληνικής εταιρείας είναι η θυγατρική της στην προμήθεια ρεύματος και φυσικιού αερίου, η «Φυσικό Αέριο Ελλάδος».
Η πρόσβαση της ΔΕΠΑ Εμπορίας στον ΔΕΣΦΑ ουσιαστικά ανεβάζει τη λογιστική αξία της και τις ανοίγει επιπλέον πόρτες δανεισμού από ευρωπαϊκούς τραπεζικούς οργανισμούς όπως η ΕΤΕπ προκειμένου να χρηματοδοτήσει το επενδυτικό της πρόγραμμα.
Ταυτόχρονα, όπως αναφέρουν άλλες πηγές, το ελληνικό δημόσιο με τον τρόπο αυτό επιδιώκει να έχει έναν πιο ισχυρό ρόλο και στα επερχόμενα επενδυτικά σχέδια σε υποδομές αερίου στην περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, όπως στον Κάθετο Διάδρομο.
